Zondag 28/11/2021

'We zijn weer een complexloze rockgroep geworden'

Straks sluit Editors voor het tweede jaar op rij Rock Werchter af, maar voor het zover is, wordt zanger Tom Smith ook nog de gasthoofdredacteur van het festivalmagazine van De Morgen. En tussendoor verschijnt na vier jaar stilte ook nog de nieuwe cd van de groep. Bij wijze van exclusieve teaser praat Smith ons door de nummers van The Weight of Your Love. 'Zonder de groep zou ik een hoopje ellende zijn.'

1 'The Weight'

"'I promised myself I wouldn't talk about death/ I know I'm getting boring.' Dat zinnetje is mijn manier om aan te tonen dat ik mezelf minder serieus neem dan vroeger. Ik wéét dat ik vroeger vaak over de dood heb gezongen, maar voorlopig heb ik alles gezegd wat ik daarover kwijt wilde. Het was, kortom, tijd om het over wat anders te hebben: de liefde.

"De teksten zijn heel direct dit keer. Dat zal wel met de leeftijd te maken hebben. Ik voel me zelfverzekerder dan vroeger, voel minder de behoefte om me achter metaforen te verstoppen. Dit is ook al onze vierde plaat, hè. Het interesseert me bovendien niet langer of we als cool of relevant worden beschouwd. Wat mij betreft, zijn dat holle begrippen. Bijna alle songs zijn boodschappen van een man aan een vrouw. Elke gelijkenis met de realiteit in mijn persoonlijk leven berust louter op toeval (lacht). De boodschap van 'The Weight' is duidelijk: ik ben niets zonder jou.

"'The Weight' leek ons de vanzelfsprekende opener, met die grootse, majestueuze melodielijn. Het is enerzijds herkenbaar Editors, maar aan de andere kant toch verrassend. Ik kick geweldig op de Ennio Morricone- achtige orkestraties van deze plaat; raak ook weer opgewonden van muziek. Dat was ik na al die problemen met Chris (Urbanowicz, de gitarist die vorig jaar uit de groep werd gezet, BS) eerlijk gezegd een beetje kwijtgeraakt."

2 'Sugar'

"Geschreven vlak nadat In This Light and on This Evening uit was, en bijgevolg het oudste nummer op de plaat. Chris zat nog in de band, op de eerste demo stonden dus veel meer synthesizers. Het plan was toen ook nog om opnieuw met Flood als producer te werken, iemand die door zijn werk met U2 en Depeche Mode veel voeling met elektronische bands heeft. Maar we wilden een warmer, menselijker geluid. Met meer branie en meer groove.

"In zekere zin hebben we nu onze meest traditionele plaat gemaakt. We wilden weer een complexloze rockgroep zijn, met grootse melodieën die je naar de keel grijpen. We schuwen de emoties niet. Eigenlijk is het simpel: je moet gaan waar de songs je naartoe loodsen. Ze waren meer rechttoe rechtaan, en precies daarom hebben we uiteindelijk voor een producer geopteerd die zich in vergelijking met Flood zowat aan het andere uiterste van het spectrum bevond: Jacquire King. Sinds hij Kings Of Leon aan hun doorbraak heeft geholpen, wordt hij veel gevraagd, maar hij heeft ook de laatste vier cd's van Tom Waits gedaan. En Norah Jones.

"Het is waar dat we nu Amerikaanser klinken. Dat blijkt onvermijdelijk als je in Nashville met een Amerikaan gaat opnemen. 'Sugar' is een griezelig liefdeslied, vertolkt uit het standpunt van een stalker. En ja: er zit wat pathetiek in. In het gewone leven ben ik perfect gelukkig en leid ik een afgerond bestaan. Misschien komt dat doordat ik in songschrijven een goede uitlaatklep heb gevonden. Daar kan ik mijn gedachten ongeremd de vrije loop laten, en soms sta ik zelf te kijken van wat er uiteindelijk op papier terechtkomt. Zonder de groep zou ik vast een hoopje ellende zijn (lacht)."

3 'A Ton of Love'

"Het is bewust een heel gevarieerde plaat geworden, maar dit leek ons niettemin de vanzelfsprekende eerste single: grote gitaren, bonkende drums, een refrein dat je meteen aangrijpt. Ik geef toe dat het wat als U2 klinkt, en zelf hoor ik de vergelijking met Echo & The Bunnymen ook wel. We wilden hetzelfde rechttoe-rechtaangeluid waar die bands bekend om staan. The Cult was overigens ook een heel aanwezige referentie toen we in de studio zaten.

"Inhoudelijk wilde ik de jeugdige opwinding beschrijven van twee mensen die elkaar voor het eerst ontmoeten. Plotseling voel je je zo tot elkaar aangetrokken dat de rest van de wereld in het niets verdwijnt. Je hebt geen oog meer voor andere mensen, en weet zelfs niet meer wat je favoriete televisieprogramma is. Autobiografisch? Een beetje wel. Ik ga nogal op in mijn relaties."

4 'What Is This Thing Called Love?'

"Een bekentenis: dit nummer heb ik in eerste instantie niet voor Editors geschreven, maar voor een van de winnaars van X Factor. Ik had een meeting met iemand van ons toenmalig label, die vertelde dat hij aan dat project bezig was, en toen somde hij een hele reeks muzikanten van indiebands op die gepolst waren om daar songs voor te leveren. Op het moment zelf deed ik of het me hooguit matig interesseerde, maar eigenlijk was ik op mijn pik getrapt omdat ze niet aan mij hadden gedacht. Veel van de groepen die hij opsomde - Snow Patrol en zo - beschouwde ik als verwante zielen. Ik logeerde op dat moment trouwens bij Gary Lightbody, en nog diezelfde dag heb ik thuis op zijn piano 'What Is This Thing Called Love' geschreven. Het plan: hen omverblazen met dat nummer, en hen dan verbieden om het op te nemen.

"Zoals gezegd: ik was écht kwaad. Maar ze moesten het niet hebben, en dus werd mijn ego nog een tweede keer vertrappeld (lacht). Gelukkig vonden de andere Editors het wél meteen een goede song. Ik schrijf graag met andere artiesten in het achterhoofd, omdat op die manier andere creatieve sappen beginnen te vloeien. Heel bevrijdend. Uiteindelijk is dit nu een van de sleutelnummers op de plaat. Het is een break-up-song over twee mensen die elkaar doodgraag zien maar niet compatibel zijn, waardoor het uiteindelijk slecht afloopt. Ik gebruik voor het eerst mijn falsetstem op dit nummer. Ben ik heel trots op, trouwens."

5 'Honesty'

"Een van de recentste songs, ontstaan toen we al in de nieuwe bezetting speelden. Een nummer dat zichzelf uitwees. Ook: in mid-tempo, met een melodie die helemaal de hoogte in gaat. We hebben er strijkers en blazers op gebruikt, twee elementen die je niet meteen met Editors zou verbinden. We proberen voortdurend nieuwe wegen af te tasten, zonder de identiteit van de groep te verloochenen. Intieme songs houden we met opzet heel klein, maar als het groots moet klinken, gaan we ook echt all the way.

"En dit is met voorsprong het meest dramatische nummer van de plaat. Als je er de invloed van R.E.M. - meer bepaald Automatic for the People - in hoort doorschemeren, spreek ik je niet tegen. Het gaat over hoe twee mensen die in een relatie honderd procent eerlijk tegen elkaar zijn daar uiteindelijk alles mee kapotmaken dat hen lief is. Zou het een afscheid van Chris kunnen zijn? Mmm. Zou kunnen. Het is in elk geval geschreven toen hij al uit de band lag. En zoals je weet, heb ik zeer lang met die split in mijn maag gezeten. Nog steeds, eigenlijk."

6 'Nothing'

"Toen we dit vorig jaar op Rock Werchter speelden, was het de apotheose van de show: een grote rocksong die zich naar een enorme climax opwerkte. Wie dat gezien heeft, zal wel schrikken van de versie die we nu hebben opgenomen, want nu is het de traagste passage op de plaat, met enkel stem en strijkers.

"Er zijn altijd discussies over de manier waarop we mijn nummers aan het publiek zullen presenteren, en heel vaak zijn er verschillende benaderingen die werken. We hielden heel erg van die eerste liveversie, en te oordelen naar de reacties van de fans vonden die het ook erg goed. Het valt in elk geval niet zo vaak voor dat er zo uitbundig gereageerd wordt op een song die op dat moment niemand ooit eerder heeft gehoord. Alleen: je kunt de merite van een nummer niet uitsluitend beoordelen op de manier waarop 80.000 mensen erop reageren. Als dat het enige criterium zou zijn, dan zouden we vandaag allemaal alleen nog naar Mumford & Sons en Bon Jovi luisteren. Wat niet de bedoeling is. Ik besef dat sommige fans wat teleurgesteld zullen zijn, maar nu krijg ik op zijn minst alle woorden van de tekst gezongen."

7 'Formaldehyde'

"Ik zag een kunstenares die lichaamsdelen uit elkaar haalde in een poging het onmogelijke te doen: op een haast wetenschappelijke manier laten zien wat liefde is. Dat is uiteindelijk de basis geworden voor 'Formaldehyde', wat al bij al een zeer direct, onverbloemd liefdeslied is, maar wel één waar een brutale beeldspraak in zit. 'Would you butcher my love, to understand it, to know where it lies/ Cut a hole in my heart, fill a hole in your life, I'm yours to dissect now.' De achterliggende gedachte is simpel: ik ben van jou en je mag met me doen wat je maar wilt.

"Het is waar: als ik over relaties schrijf, zet ik mezelf meestal in de plek van de zwakkere helft. Zoals gezegd: ik ben altijd de pathetische. Het kost me geen moeite om dat toe te geven. Los daarvan: wellicht het meest poppy, meest zorgeloze nummer dat Editors ooit heeft opgenomen. Al is de titel vast te moeilijk om er een hit van te maken."

8 'Hyena'

"Een randgeval: het heeft geen haar gescheeld of dit nummer had de plaat niet gehaald. Het is één wegwerpmoment, eigenlijk, maar wel met een functie: soms heb je zo'n song nodig om even een andere klankkleur te introduceren. Het is tamelijk old school, zonder franjes of moeilijkdoenerij. Heel leuk om live te spelen, en ik denk zelfs dat het een potentiële single zou kunnen zijn. Een heel licht nummer ook. Alweer over een relatie die op haar laatste benen loopt. Maar je moet er verder geen diepere betekenis achter zoeken, hoor. Alles gaat goed. Net voor de tweede keer vader geworden, trouwens."

9 'Two Headed Spider'

"Dit spelen we al een paar jaar live. In het begin was het veel sneller, veel elektronischer. Nog een voorbeeld van een song die in Nashville een stuk organischer is geworden. Heel broeierig sfeertje, beetje gothic zelfs. Ik gok dat Editorsfans van het eerste uur dit wel zullen kunnen smaken. 'Two Hearted Spider' is een metafoor voor twee in elkaar verstrengelde mensen: twee harten, vier armen, vier benen. Zoals een spin, dus. Ik durf het haast niet te zeggen, maar inderdaad: weer een lovesong."

10 'The Phone Book'

"Mijn persoonlijke favoriet op deze plaat. We zaten in de hoofdstad van de country, en dus leek het logisch om ook een heel conventioneel ingekleed nummer op te nemen. Het is heel subtiel gearrangeerd, en helemaal opgebouwd rond akoestische gitaar. 's Avonds laat opgenomen, en die sfeer hoor je er echt in, vind ik. Een iets minder dramatisch liefdeslied, dit keer. Het gaat erover dat je niet langer bang bent om ouder te worden als je je perfecte soulmate gevonden hebt.

"Ik identificeer me heel erg met dit nummer. Mijn vrouw is de belangrijkste persoon in mijn leven, en ik waardeer haar mening enorm. Maar ze vormt geen klankbord waaraan ik mijn nieuwe songs aftoets. Onze managers zijn dat wel, naast de rest van de groep uiteraard. Met de jaren ben ik veel zelfverzekerder geworden. Ik vertrouw meer op mijn instinct dan vroeger. Wat niet wil zeggen dat ik altijd mijn slag thuis haal. We zijn met een man meer dan vroeger in de band, dus mijn stem is minder luid dan voorheen."

11 'Bird of Prey'

"De logische slotsong. Voor we de plaat opnamen, hadden we alle nummers al uitvoerig gerepeteerd, zodat we ze van binnen en van buiten kenden voor we de studio in zouden gaan en precies wisten welke richting we ermee uit wilden. Dit is de uitzondering op de regel: het is uiteindelijk een soulnummer geworden, waar je wat gospelinvloeden in hoort doorschemeren. En ook hier hebben we een nachtelijke sfeer in proberen vast te leggen. Het uitgangsput is dat religie geen enkele rol van betekenis speelt, want de meeste godsdiensten hangen aan elkaar van leugens en machtsmisbruik: het enige waar je je aan vast kunt klampen, is de relatie met wie je lief is. 'Every lie you've ever been sold/ Greatest story ever told/ A circling bird of prey above a church on a Sunday/I will wrap myself in you.' Voor mij vat dat beeld precies samen hoe ik me voel."

The Weight of Your Love verschijnt op 2 juli bij PIAS. Op zondag 7 juli sluit de groep Rock Werchter af. Het festivalmagazine van De Morgen, gemaakt door Editors, verschijnt op 29 juni. Maandag 24/6 kun je vanaf 21 uur op demorgen.be een livestream volgen van het Editors-concert in Postbahnhof.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234