Zaterdag 19/10/2019

'We zijn de pesterijen beu, echt'

Dit is geen interview met Carine of Gino Russo, en ook niet met Paul Marchal. Dit is niet België, zomer 1995. Dit is vandaag. Over een maand is het een jaar geleden dat in het Naamse Vedrin de 15-jarige Tiffany Warnotte verdween. 'Liever dan de zo vanzelfsprekende sporen te onderzoeken, steken de speurders al hun energie in pesterijen. Wat hebben wij hen misdaan?' Een ziedend ouderpaar spreekt.

Douglas De Coninck

Dit, toont Nathalie Keisen, "heb ik in de prullenmand op haar kamer gevonden". Wat de moeder ons laat zien, is iets wat je in een zaak van een vermiste tiener geneigd bent te omschrijven als potentieel bewijsmateriaal. Het zijn tekeningen die Tiffany in een schrift maakte. Op een ervan staat iemand met een mes te zwaaien. Bloed gutst uit het buikje van het kleinste personage, Tiffany zelf. Daarbij staat geschreven: Tes morte salope. ("Je bent dood, trut"). Op de andere tekening zijn drie mensen te zien die Tiffany, gaatje in de buik, in een autokoffer duwen.

Je zou verwachten dat speurders met rubberen handschoenen de tekeningen in hoesjes stoppen en naar het lab sturen. Kwestie van na te gaan of het wel Tiffany was die ze maakte, of er vingerafdrukken op zitten. Maar wat de moeder ons laat zien, zijn originelen.

Of we een kopie mogen hebben. Ja, zegt Eddy Warnotte. Hoewel. De inkt in de printer is op. Moeder wenkt de kleine Adeline: "Ga jij een kopietje maken bij bobonne." Met het bewijsstuk, wapperend in de hand, huppelt Tiffany's negenjarige zusje de deur uit. Het heeft net opgehouden te regenen.

Moet u die tekening niet naar de politie brengen?

Nathalie Keisen: "Dat heb ik al gedaan, meer dan eens. Ze willen ze niet. Irrelevant, zeggen ze."

Uw dochter is al een jaar spoorloos.

Nathalie Keisen: "Tegen wie u het zegt. Maar als ze ze niet willen, dan willen ze ze niet."

In elk postkantoor en op talloze straathoeken lacht Tiffany ons al maanden toe op Child Focus-affiches. 1,47 meter, groengrijze ogen, normale lichaamsbouw, halflang lichtbruin haar. Eind juni, met de eerste verjaardag van de verdwijning in zicht, lanceerde het Naamse parket een nieuwe opsporingsfoto. Op een persconferentie leek substituut Vincent Macq zich via de tv-camera's tot Tiffany te wenden: "Wij weten van de problemen die Tiffany heeft gekend. Wij weten dat de dingen niet altijd makkelijk voor haar zijn geweest." De magistraat haalde uit naar de ouders, die hij verweet justitie een verouderde foto te hebben bezorgd. Een speurder, zei hij, ontdekte een recentere foto op het internet. "Onbegrijpelijk", vond ook Isabelle Marneffe bij Child Focus. "Die mensen hadden moeten inzien dat dit een grote hulp kon zijn in de zoektocht." Een krant titelde: 'Ouders hielden recente foto van vermiste dochter achter.'

Nathalie Keisen: "Om ziek van te worden. Men blijft maar insinuaties de wereld insturen, alsof wíj erbij betrokken zijn. De dag na de verdwijning ben ik met een setje foto's naar de politie gestapt. Voor de affiche werd gekozen voor een foto van begin 2004, toen Tiffany's haar korter was. Ze is kort voor haar verdwijning nog naar de kapper gegaan. Foute keuze, die foto? Misschien, maar we hebben dat toen allemaal uitgelegd aan de politie, die trouwens een foto - ook een recente - verloor."

Eddy Warnotte: "De foto die wij 'achterhielden', is er een van vaderdag 2004. Weet u op welke site die pientere speurder ze heeft ontdekt? De mijne. Ik heb een website: groups.msn.com/tiffany-warnotte. Daar staat een hele serie op. Wij vonden die ene minder geschikt, ook al vanwege het feit dat ze zo onscherp was. Maar soit, ze stond op onze site. Dat vertelt het parket er niet bij."

Nathalie Keisen: "We zijn de pesterijen beu, echt."

Van op afstand bekeken, lijken redenen aanwezig om Tiffany te zien als het prototype van de van huis weglopende tiener. Oudste dochter in een niet bepaald welgesteld gezin met zes kinderen. Probleemkind. Eind 2003 plaatste de jeugdrechter haar kortstondig in een instelling, nadat ze zich erover had beklaagd dat ze thuis slaag kreeg. "Er was vaak ruzie", erkent Eddy Warnotte. "Maar niks dat wezenlijk verschilt van de doorsneerelatie tussen vader en puberdochter. Ze zat met iets. Wij wisten niet wat, en ik heb te weinig geluisterd, besef ik nu. Maar hoe had ik dit kunnen raden?"

Aan de overkant van de straat woont zijn eigen zus, 33 jaar oud. C., tante Warnotte dus, had ooit een miskraam en voedde als twintigster enkele jaren de twee kinderen van een andere zus op. Ze woont samen met moeder Warnotte in een net zo benepen sociale woning in de cité Les Trois Bonniers. "Nadat die kinderen naar hun moeder waren teruggekeerd, raakte ze geobsedeerd door Tiffany", zegt Nathalie Keisen. "Ze overlaadde haar met cadeaus, maande haar aan te rebelleren tegen onze huisregels en zei dat ze Tiffany wou adopteren. Dat verhaal als zou Eddy haar hebben geslagen, gaat daarop terug: roddels met een doel. Zijn moeder koos partij voor haar. Samen hebben ze Tiffany gemanipuleerd."

Tiffany liet niet alleen lugubere tekeningen na. Op 26 juli 2004, twee weken voor ze zou verdwijnen, stapte ze naar de politie. Aanleiding: een scène waarbij C. de huiskamer was binnen gestormd. Het meisje, zo lijkt op te maken uit proces-verbaal 014686/04 van de politie van Namen, wou met tante C. niks meer te maken hebben: 'U moet weten dat zij mij wil adopteren. Mijn ouders en ik willen dat niet. Ik heb tegen haar geroepen: 'Je zal me toch niet krijgen en je zal me nooit meer aanraken!' (...) Ik heb in het verleden veel gelogen, om daar mijn voordeel mee te doen. Het is waar dat ik een tijdje geleden, op aansturen van haar, heb verteld dat mijn ouders me slaan. (...) C. waste mij altijd. Ik vond dat niet normaal. In de badkamer streelde ze mijn vagina.'

Een lesbische tante? Eddy en Nathalie kijken zwijgend naar elkaar. "Tot die dag wisten we hier niks van af", zegt Nathalie Keisen. "Ik trek ook geen conclusies. We stellen alleen vast dat die spanningen er waren. Met een climax, zo heel kort voor haar verdwijning."

Ze laat nog een tekening zien, ook uit de prullenmand. Opnieuw die grote letters: Tes morte salope. Nu zijn de rollen omgekeerd. De tekening laat zien hoe Tiffany met een mes naar de overkant van de straat loopt. De naam van C. staat erbij, en haar huisnummer. "Maar de politie zegt: irrelevant. Misschien verdenken ze ons ervan die tekeningen te hebben gemaakt. Reden te meer, zou ik dan denken, om ze naar het labo te brengen."

Het is zaterdag 7 augustus 2004, 12.30 uur, als Tiffany haar bord voor zich uit schuift en zegt: "Ik ga naar Sandrine, mijn bananenzak halen." Sandrine N. is een 19-jarige vriendin die twee huisjes verderop woont. De zak is haar favoriete Eastpack-rugtas. Het is de bedoeling dat Tiffany tegen halfzes terug zal. Halfzes. Geen Tiffany. "We zijn bij die Sandrine gaan aanbellen", zegt Eddy Warnotte. "De hele dag geen Tiffany gezien, zegt de moeder. Het is toen dat we ons realiseerden dat ze al twee weken overhoop lag met Sandrine. Ze waren allebei verliefd op dezelfde jongen. Er klopte iets niet."

Rond 22 uur biedt het echtpaar zich aan bij de politie. Die belt rond middernacht aan bij de moeder van Sandrine. Geen Tiffany gezien, herhaalt die. Om 3.30 uur probeert de politie het opnieuw en doorzoekt ze het huis. Niks. "Ik stond daar in de tuin, radeloos", zegt Eddy Warnotte. "Ik vroeg om speurhonden. Misschien dat die een spoor konden vinden, een richting aanwijzen. Toen al voelde je dat sfeertje van: 'Tsss, die komt wel terug.' Tiffany droeg een zomers broekje en een T-shirt. Ze had haar identiteitskaart niet bij zich, en hooguit 3 euro."

In de ochtend van 8 augustus komt het bericht dat Tiffany om 4.12 uur naar de gsm van Sandrine heeft gebeld vanuit een telefooncel in het naburige Bouge. Er wordt geverifieerd bij Belgacom: er is op dat tijdstip inderdaad een korte communicatie geweest tussen telefooncel en gsm. "Maar was dat wel Tiffany?", vraagt Nathalie Keisen zich af. "Wij hebben nu toegang tot het strafdossier. Daarin lazen we wat Sandrine en haar moeder zoal hebben verklaard. Het is compleet geflipt."

In versie 1 houden moeder en dochter vol dat ze de hele dag niet thuis waren. Na enkele maanden volgt versie 2: "We hebben gelogen, Tiffany was de hele namiddag bij ons." Ze zou wat hebben zitten chatten op de pc en tegen halfzes hebben gezegd dat ze geen zin had om naar huis te gaan. Toen de politie kwam, zegt moeder N. nu, verstopte Tiffany zich in de kamer van Sandrines broer. "Had de politie die deur geopend, dan had ze haar gevonden", legt Manuela N. op 7 juni uit in La Dernière Heure. Vervolgens zou Tiffany iets voor vieren door het raam naar buiten zijn geklauterd, om om 4.12 uur te bellen. "Kan niet", zegt vader Warnotte. "Ik stond in de tuin. Trouwens, zo snel geraak je te voet niet in Bouge. Zeker Tiffany niet, ze was altijd bang in het donker."

Al dat geredeneer heeft al niet veel belang meer, want inmiddels is daar versie 3. Nu beweert Sandrine dat Tiffany is ontvoerd in pure Dutroux-stijl, met een witte bestelwagen. De dader? Haar oom, de 43-jarige Guy N. uit Gosselies. Zeker weten. De politie zocht het uit. N., metselaar, had medio 2004 zijn spaarcentjes in een eigen aannemersbedrijf geïnvesteerd. Hij had meteen een duur wagenpark op kosten van de zaak laten aanrukken en zijn hele veelal werkloze vriendenkring een baantje beloofd. Ook Rudy N., de 17-jarige broer van Sandrine. Dat was niet doorgegaan. Dus was Sandrine boos op oom Guy, en dit was haar wraak. Guy N. heeft een alibi. De door Sandrine beschreven Mercedes Vito, waarmee de ontvoering zou zijn gepleegd, kocht hij volgens de factuur ná 7 augustus.

Het is nu wachten op versie 4.

Eddy Warnotte: "Dit begrijp je toch niet? De laatste persoon die mijn dochter zag, of minstens het laatste aanknopingspunt vormt, fantaseert erop los. Je zou denken: er komt een moment waarop de politie dat meisje op een stoel zegt en eist dat ze de waarheid spreekt. Er moet toch een manier zijn? Die nacht, 7 op 8 augustus, raakte haar broer, die Rudy, betrokken in een ongeval. Hij had rijbewijs noch verzekering. Ik heb die auto 's ochtends gezien, met zware schade aan de koplampen. 's Anderdaags was die verdwenen. Wat is daar gebeurd? Is er een verband?"

Vader Warnotte heeft het lastig om te blijven zitten. Tijdens het gesprek probeert hij het af en toe. Binnen de kortste keren komt hij weer overeind. De man is werkloos en in de maanden na de verdwijning reed hij dag in dag uit door Vedrin en omgeving, wegbermen afspeurend en huis na huis aanbellend met foto's van zijn dochter. "De politie dreigde ermee om me in de gevangenis te stoppen als ik daarmee doorging", zucht hij. "Ik 'belemmerde' het onderzoek. En wat doen zij? Niks. Passief akte nemen van de fabels van Sandrine, haar moeder, mijn zus... Liever dan de vanzelfsprekende sporen te onderzoeken, steken ze al hun energie in pesterijen. Wat hebben wij hen misdaan?"

Nathalie Keisen: "Het strafdossier bestaat voor driekwart uit geschriften van helderzienden."

Eddy Warnotte: "Wat de speurders ook deden, niet al te discreet, was ons schaduwen. Ze verdenken ons, dat voel je de hele tijd."

Twee doorbraken werden al gerealiseerd. Ze zijn allebei op het conto te schrijven van Eddy Warnotte. Tijdens een van zijn zoektochten ontdekte hij de auto van Rudy N. op een parking. "De politie vond hem niet, ik wel. Terwijl Rudy aan de politie zei dat hij de auto in het zwart had verkocht aan een onbekende, bleek die onbekende een van zijn beste vrienden te zijn. Waarom liegen die mensen voortdurend? De auto is naar het lab gestuurd om onderzocht te worden op bloed en dna. We wachten nu al een half jaar op resultaten."

Op 28 november 2004 loopt bij de dienst 101 een telefonische oproep binnen: 'Bonjour c'est Tiffany!' Er volgt diezelfde avond een tweede, gelijkaardig telefoontje. "De speurders waren euforisch", zegt Eddy Warnotte. "Ze belden me: 'Zie je wel, ze is weggelopen!' Ze legden uit dat bij de 101 alle inkomende telefoontjes worden opgenomen. Ik mocht komen luisteren. Bon, ik hoor dat fragment en zeg: 'Dat is níét de stem van Tiffany.' Hele discussie: 'U moet echt per se moeilijk doen hé?' De telefoontjes zijn gepleegd in Saint-Servais, vanuit een telefooncel. De volgende dag staat in de krant Le Quotidien een verhaal over het 'teken van leven'. Er staat een foto bij van die telefooncel, en daarnaast een bord: 'Quartier sous surveillance video'. Ik bel de speurders: 'Hebben jullie gekeken of er beelden van 28 november zijn?' Oeps, daar hadden ze niet aan gedacht."

Waren er beelden?

Eddy Warnotte: "Ja, je herkende duidelijk Stéphanie en haar nichtje Grace, meisjes van veertien en vijftien hier uit de buurt. Stéphanie is de zus van Sandrine. Wéér hetzelfde adres. Is het zo stilaan niet duidelijk? Die mensen doen niks anders dan liegen en valse sporen leggen, altijd in dezelfde richting: weggelopen. Als ik die foto niet in de krant had zien staan, dan was de hele zaak nu vast al verticaal geklasseerd."

Zijn die twee meisjes dan niet op de rooster gelegd?

Nathalie Keisen: "Ja, en ik heb de tekst in het justitiepaleis uit het dossier overgepend. 'Waarom deden jullie dat?', vraagt de agent. Antwoord: 'Zomaar.' Dat was het."

Eddy Warnotte: "Al gemerkt hoe weinig affiches hier in de wijk hangen? Er is zo'n sfeer van: ach. Van die idioten in de cité kan ik het ergens begrijpen. Maar dat het gerecht die attitude overneemt..."

Nathalie Keisen: "Wij moeten ons voortdurend rechtvaardigen, voor alles wat we doen."

Eddy Warnotte: "Ik zat laatst met de hoofdrechercheur te praten. Hij gooide het dossier zowat in mijn gezicht: 'Ik ben deze zaak zo beu!' Als gevolg van een zoveelste twist zijn ze hier een huiszoeking komen doen. Adeline maakte een opmerking: 'Mijn grote zus wordt ergens opgesloten met plakband op haar mond, zoek haar!' De speurders pakten haar gsm af en haar dagboek en onderwierpen haar aan een kruisverhoor."

Nathalie Keisen: "Alsof ze een topgangster ondervroegen."

Wie verdenkt u nu eigenlijk, C. of de familie N.?

Nathalie Keisen: "Verdénken als dusdanig doen we niet. Er zijn in de weken en maanden voor de verdwijning gewoon dingen gebeurd die een rol kunnen hebben gespeeld. Komaan, die klacht, die tekeningen, al die leugens van Sandrine en haar moeder? Vindt u dat normaal? C. en Sandrine konden goed opschieten met elkaar. Ik beschuldig die mensen niet. Wij vragen alleen dat men die sporen volgt. Eerlijk, het eerste wat ik die nacht zelf dacht was: 'Ze is al dat geruzie moe en is weggelopen.' Ik ben dat een tijdje blijven denken. Maar een kind van vijftien dat elf maanden door het land zou dolen met 3 euro op zak, terwijl haar affiche overal hangt? Pas possible."

Eddy Warnotte: "Enkele maanden voor Tiffany verdween, is aan de bushalte in Salzinnes een meisje van twaalf verkracht. Diezelfde buslijn, nummer 27, loopt door Vedrin. In Vedrin zelf hebben twee meisjes bij de politie klacht ingediend omdat een man hen in zijn auto probeerde te duwen. Dat was ná de verdwijning van mijn dochter. Het valt niet uit te sluiten dat hier opnieuw een maniak à la Dutroux of Fourniret rondloopt."

Uw zus woont aan de overkant, Sandrine en haar moeder hier achterom. Hoe gaan jullie met elkaar om?

Eddy Warnotte: "Dat is onleefbaar. Er is hier in de buurt maar één supermarkt. Ziet C. ons op de parking, dan springt ze weer in de auto en heeft ze plots geen boodschappen meer te doen. Sandrine heeft nu een vriend en is verhuisd. Haar moeder negeert ons."

Nathalie Keisen: "Die ene keer dat C. ons niet meed in de supermarkt, begon ze te roepen: 'Jullie zullen haar nooit meer terugvinden! Men zal nooit iets kunnen bewijzen!' Zoals velen hier in de cité spreekt ze over Tiffany als over een weggelopen kat."

Denkt u dat ze nog leeft?

Eddy Warnotte: "Zolang ze niet is gevonden, blijven we hopen."

Nathalie Keisen: "Maar elke dag een beetje minder."

Eddy Warnotte: "Wat ik denk is: als ze nog leeft, dan wordt ze ergens tegen haar wil vastgehouden. Dat maakt me gek. Tegenover die kleine kans die er is, is er de zekerheid dat elke seconde kan tellen. En dan moeten wij ons bezighouden met het ons verantwoorden voor het 'achterhouden' van foto's."

Bij het parket in Namen wil substituut Macq allereerst nuanceren: "Ik heb nooit gezegd dat de ouders die ene foto achterhielden. Ja, ze is blijkbaar op hun site ontdekt, maar zo'n website is nog iets anders dan een nationaal te verspreiden affiche. Ik verwonder me er enkel over dat die foto ons niet spontaan is bezorgd. We hebben al die tijd gezocht naar een kind, terwijl we nu op die foto een adolescent opmerken. Sorry, dat roept vragen op."

De ouders dienden donderdag een klacht met burgerlijkepartijstelling in, waardoor ze het parket verplichten een onderzoeksrechter aan te stellen, iets wat na elf maanden nog niet was gebeurd. Vervelend, geeft Macq toe, dat het allemaal weer in zo'n erg vijandige sfeer zit. "Maar we werken hard aan deze zaak. Er zitten al 800 pv's in het dossier."

Waarom de originelen van Tiffany's tekeningen niet in beslag werden genomen? De substituut zucht: "Wat dit dossier zo complex maakt, is dat veel mensen in die wijk Tiffany gebruikten om persoonlijke rekeningen te vereffenen. Iedereen lijkt ruzie te hebben met iedereen. Zelfs nu, na elf maanden, zijn veel mensen daar nog steeds meer begaan met hun eigen imago dan met het helpen ophelderen van deze zaak. Die tekeningen tonen voor ons aan dat Tiffany zich inderdaad mal à l'aise voelde. En wat de redenen ook geweest mogen zijn: in die omstandigheden moet je er rekening mee blijven houden dat ze is weggelopen. Ik geef toe, na elf maanden verliest die hypothese aan waarschijnlijkheid. Maar geloof me: we houden ook rekening met andere hypothesen."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234