Donderdag 23/05/2019

Luchtvaart

We vliegen steeds vaker goedkoop, en dat is niet zonder gevolgen

Prijsvechters zoals Ryanair zijn goed voor 36 procent van het marktaandeel. Beeld EPA

Prijsstunters als Ryanair, EasyJet en Norwegian breken dit jaar door de grens van een half miljard beschikbare stoelen, blijkt uit nieuwe berekeningen van de Britse marktonderzoeker Anna Aero. Daarmee zijn deze bedrijven goed voor een marktaandeel van 36 procent.

Anna Aero verwacht dat de markt voor vliegen-zonder-franjes in dit tempo zal doorgroeien. De marktvorser voorspelt dat in 2027 de helft van alle stoelen door een prijsstunter zal worden verkocht.

In negen Europese landen, waar de Britten voor het gemak ook Gibraltar onder rekenen, is het dit jaar al zover. Polen zit al op ruim 51 procent, Spanje op bijna 54 procent. Absolute koploper is Macedonië, waar bijna twee op de drie vliegtuigstoelen door een budgetluchtvaartmaatschappij wordt aangeboden. In Nederland ligt het marktaandeel van de prijsbeukers op ruim 28 procent.

Die onstuimige groei betekent niet alleen meer concurrentie voor de gevestigde luchtvaartmaatschappijen in Europa als British Airways, Lufthansa en Air France-KLM. Het grotere aanbod aan goedkope tickets betekent ook dat vliegen voor steeds meer vakantiegangers is weggelegd, zeker omdat de prijsstunters met een race naar de bodem bezig zijn. Met prijzen van enkele tientjes voor bestemmingen als Rome en Barcelona verliezen auto en trein de slag om de reiziger. Maar ook het milieu verliest, omdat vliegen een belangrijke bron is van de uitstoot van broeikasgassen.

Bijkomstige inkomsten

De vliegende discounters halen een groot deel van hun omzet uit ‘bijkomstige inkomsten’. Dat kan een maaltijd aan boord zijn, een drankje of een koffer voor in het bagageruim, maar ook toeslagen die een klant bij zijn reservering betaalt voor het recht om eerder in te stappen of voor twee stoelen naast elkaar om samen te kunnen reizen. Ook hotelreserveringen en autoverhuur zijn middelen om extra omzet te genereren, bovenop de kale ticketprijs.

En daar houdt het niet op. Skúli Mogensen, topman van de IJslandse luchtvaartmaatschappij WOW, zei vorig jaar in een interview dat in de toekomst een passagier gratis aan boord van een vliegtuig stapt. Dan moet de volledige omzet komen uit bijkomstige inkomsten.

"Onze klanten weten dat ze geen gratis maaltijd hoeven te verwachten, of water of wifi", aldus Mogensen tegenover de website Business Insider. Zelfs als ze ervoor zouden willen betalen: internetten kan niet aan boord van de IJslandse toestellen. Mogensen liet fabrikant Airbus de wifi-apparatuur weghalen. Dat scheelde in de aanschafkosten, maar ook in het brandstofgebruik van de toestellen omdat ze lichter zijn. "We vertellen onze klanten voor vertrek een film op hun iPad te downloaden."

Ryanair

In mei maakte Ryanair, dat is uitgegroeid tot de grootste luchtvaartmaatschappij van Europa, bekend dat het vorig jaar al 28 procent van zijn omzet haalde uit ‘bijkomstigheden’. Toch kampt ook Ryanair inmiddels met dezelfde problemen als de gevestigde namen waar het mee concurreert. Zoals: opstandig personeel. Piloten en cabinepersoneel hebben deze maand al vier keer het werk neergelegd om meer loon en betere werkomstandigheden af te dwingen.

Ryanair heeft deze week 300 Ierse werknemers verteld dat ze naar Polen zullen moeten verhuizen als ze aan het werk willen blijven. Hun functies bij de vestiging in Dublin komen te vervallen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.