Woensdag 05/10/2022

NieuwsGezondheid

‘We moeten dringend anders gaan denken over obesitas’: maagverkleiningen voor jongeren binnenkort mogelijk terugbetaald

null Beeld ANP XTRA
Beeld ANP XTRA

‘Betaal maagverkleining ook voor jongeren terug.’ Experts pleiten er al lang voor, maar door de stijgende vraag bij 16- tot 17-jarigen wordt er nu ook gewerkt aan een obesitasproject dat dat mogelijk moet maken. ‘We zien 17-jarigen met een BMI van 50 die zich thuis opsluiten omdat ze zo beschaamd zijn. Ouders zijn radeloos. Maar wij moeten wachten tot de dag dat ze 18 zijn. Zo werkt geen enkele ziekte’, reageert prof. Bart Van der Schueren van de obesitaskliniek van UZ Leuven.

Esther De Leebeeck

Tieners kunnen soms zo zwaarlijvig zijn dat gezondheidsproblemen zich opstapelen en een maagoperatie het beste verschil kan maken. Maar in ons land wordt een maagoperatie pas terugbetaald vanaf 18 jaar. Wie voor zijn achttiende dus aanklopt bij een chirurg moet zelfs tussen 6.000 en 8.000 euro neertellen. Al sinds 2007 is het zo.

“Een arbitraire leeftijdsgrens”, menen pediaters. Sommige obesitasklinieken voeren daarom geen maagverkleiningen uit bij jongeren, zoals het UZ Leuven, terwijl de vraag alleen maar toeneemt. Zo bleek uit onderzoek van het Kenniscentrum voor de Gezondheidszorg dat er zo’n tienduizend obese 16- en 17-jarigen in ons land zijn. Een duizendtal zijn morbide obees - dat wil zeggen een BMI boven 40 - en een paar honderd verkeren in hoge medische nood.

Met andere woorden: honderden tieners hebben nood aan een operatie. Ook in Nederland bleek zopas dat de vraag naar maagverkleiningen bij jongeren toeneemt. Uit cijfers van de Nederlandse obesitaskliniek is gebleken dat er vorig jaar 300 jongeren een maagoperatie lieten uitvoeren, vorige jaren waren dat er nog 200.

“Tientallen schrijnende gevallen moeten we jaarlijks teleurstellen”, vertelt Bart Van der Schueren, prof. dr. in de obesitaskliniek van UZ Leuven. “De vraag bij 16- 17-jarigen is opvallend groot. Maar doordat het voor hen niet is terugbetaald zijn mogelijke complicaties ook niet gedekt en daarom doen we het niet.” In Leuven doen ze zo’n 500 maagoperaties per jaar, waarvan al een vijfde bij jongeren tussen 18 en 25 jaar. In totaal ziet de kliniek jaarlijks 2.000 patiënten, waarvan dus ook tientallen tieners. “En daar zijn drama’s bij”, vervolgt Van der Schueren.

Schoolachterstand

“17-jarigen die met een BMI van 50 binnenkomen, 120 kilogram wegen en daar zwaar onder lijden. Ze sluiten zich thuis op omdat ze zo beschaamd zijn. Worden vaak gepest. Lopen schoolachterstand op. Hun dag- en nachtritme is omgedraaid. Ze raken volledig geïsoleerd en hun ouders zijn radeloos. In zo’n gevallen kunnen we gewoon niet wachten tot ze 18 jaar zijn. Het is ook raar om een ziekte pas aan te pakken als je 18 jaar bent. Dat doen we nergens anders zo.”

De opties die die tieners nu hebben zijn beperkt tot dieet, beweging en medicatie nemen. “Maar die medicatie zorgt maar voor 6 à 10 procent gewichtsverlies. Er is meer nodig voor zo’n gevallen.” Er zijn bovendien ook extreem obese tieners waarbij een maagverkleining uitstellen meer nadelen heeft dan voordelen omdat ze er zo erg aan toe zijn door suikerziekte of een te hoge bloeddruk.

null Beeld RV
Beeld RV

Al kan je je natuurlijk wel de vraag stellen: op zo’n jonge leeftijd al opereren, is dat wel een goed plan? “We moeten eigenlijk dringend eens anders gaan denken over obesitas. Het gaat over een aandoening, een ziekte. Dat is in veel gevallen niet puur opgelost met gezonde voeding en meer bewegen. Dat is een erg ouderwetse visie. Die tieners hebben al geprobeerd om een gezond gewicht te halen zonder operatie, maar zijn daarin gefaald. Als je in dat stadium zit en 160 kg weegt, is een ingreep vereist. Op die leeftijd wordt doorgaans ook het beste resultaat geboekt voor een verandering in levensstijl. Want ook de nazorg, denk maar aan psychologisch begeleiding en een diëtist, is minstens even belangrijk.”

Een maagverkleining zorgt ervoor dat een patiënt na één jaar ongeveer 18 kilo meer verliest dan bij een niet-chirurgische ingreep, na twee jaar loopt dat op tot gemiddeld 28 kilo. “Vergeleken met onze buurlanden doen we algemeen trouwens al een pak meer maagverkleiningen als je de totale bevolking bekijkt. Zo gaat het bij ons over 8 procent van de Belgen die een maagoperatie ondergingen, terwijl het in andere landen over 1 procent gaat.”

Minister van volksgezondheid Frank Vandenbroucke (Vooruit) is zich naar eigen zeggen bewust van de problematiek en is daarom in gesprek met de bariatrische chirurgie om een nieuw obesitasproject uit te werken, ook voor jongeren. “Een pediatrisch plan dat een terugbetaling bij min 18-jarigen mogelijk kan maken”, luidt het in de sector.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234