Maandag 21/06/2021

'We hopen op een humanitair gebaar aan het eind van Obama's mandaat'

Olga Salanueva is de vrouw van René González, een van de 'Cuban Five', Cubaanse agenten die in de VS veroordeeld werden. Als eerste kwam González vorig jaar vervroegd vrij. 'Maar hij mag de States niet uit en ik krijg geen visum om hem daar te bezoeken.' Lode Delputte

De Koude Oorlog ligt ruim 20 jaar achter ons, maar blijft de betrekkingen tussen de VS en Cuba parten spelen. Vergeleken met de straffen die de VS voor gekliste Russische of Chinese agenten voorbehouden, werden de Cuban Five hard aangepakt. De groep werd in 1998 in Miami gearresteerd op last van samenzwering. De inlichtingen die ze aan Havana doorspeelden, zouden geleid hebben tot het neerschieten van twee 'Brothers to the Rescue' door de Cubaanse luchtafweer. Dat gebeurde toen die anti-castristische groep met een sportvliegtuig 's lands luchtruim binnenvloog, in 1996.

Ofschoon de bewijslast tegen de Cuban Five dunnetjes bleek en het proces ook in de VS zelf op kritiek stuitte kregen sommige beklaagden tot tweemaal levenslang. De echtgenoot van Olga Salanueva, René González (57), kwam in 2011 onder toezicht vrij, maar mag haar om onduidelijk redenen nog altijd niet zien.

Uw man is vrij maar leeft ergens in Florida ondergedoken. Hij mag pas in 2014 naar Cuba terug. Wat is er aan de hand?

Salanueva: "Op grond van goed gedrag kunnen veroordeelde VS-burgers op probatie vrijkomen. Ze moeten zich voor de rechter blijven verantwoorden maar krijgen de kans zich sociaal te herintegreren, werk te zoeken enzovoort. Concreet zien ex-gevangenen dus ook hun gezin terug. In het geval van René, die VS-burger is omdat hij in dat grote buurland geboren is, impliceert zulks dat ik hem mag ontmoeten. Maar alleen mijn dochters kregen tot dusver toestemming. Mij willen de VS maar geen visum verlenen.

"Terzelfdertijd is het vreemd dat René in Florida niet op de wettelijk voorziene bescherming kan rekenen, terwijl hij op Talk Radioduidelijk fysiek bedreigd wordt. Onlangs nog viel daar te horen dat ze hem 'zochten' en dat ze 'zijn gezondheid zullen aanpakken', een manier (van anti-castristische diehards, LD) om te zeggen dat ze hem willen doden. Ook de opruiende verklaringen van de Republikeinse afgevaardigde (en Cubaanse ballinge, LD) Ileana Ros-Lehtinen scheppen een bedreigend klimaat."

Welk argument roepen de VS in om u niet tot hun grondgebied toe te laten?

"Toen René aangehouden werd, woonden wij in de VS. Dat deden we al sinds de jaren negentig. Ik werd in 2000 het land uitgezet (tevens onder de verdenking een Cubaanse agente te zijn, LD). In principe kan iemand tien jaar na zijn uitzetting een uitzondering bedingen om de VS weer binnen te mogen. Bij mij zeggen ze altijd weer dat 'het moment nog niet rijp is'. Ook Adriana Pérez, de vrouw van (de tweemaal tot levenslang veroordeelde groepsleider, LD) Gerardo Hernández, mag ondanks talloze verzoeken al 14 jaar lang haar man niet zien. Dat is menselijk bijzonder lastig."

De juridische middelen om het proces tegen de vijf te herroepen zijn zo goed als uitgeput. Waarop kunt u nog hopen?

"Een beroepshof in Atlanta verklaarde het in Miami gehouden proces ongeldig omdat het niet in een politiek neutrale stad doorging en de jury de schijn van partijdigheid niet kon vermijden. Helaas werd dat beroep in hogere instantie alsnog verworpen.

"De bal ging aan het rollen onder president Clinton, daarna hadden we twee keer Bush en vandaag is Obama president. Die laatste heeft de betrekkingen met Cuba ietwat verzacht, maar fundamenteel is er niets veranderd. Cuba ondergaat al 50 jaar de Amerikaanse blokkade. Een geste aan het eind van Obama's mandaat zouden ikzelf en de andere families toejuichen. Talloze politici, Nobelprijswinnaars en groeperingen wereldwijd, ook mensen die niet per se nauwe banden met Cuba hebben, noemen onze vraag legitiem."

Zou het niet helpen als Cuba de op zijn beurt van spionage beschuldigde VS-burger en USAID-medewerker Alan Gross zou vrijlaten?

"Die zaak heeft niets met die van de vijf te maken. Maar het is zo dat ook zíjn familie afziet. Op Cuba wordt inderdaad gesproken over een mogelijk wederzijds gebaar. Los van de vraag waarom die man precies vastzit, zijn we vragende partij om een oplossing te vinden voor onze vijf Cubaanse en die ene Amerikaanse familie."

Olga Salanueva spreekt vandaag in Bredene. Zie Manifiesta.be

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234