Zaterdag 15/05/2021

'We gaan pas naar huis als we iedereen horen dansen'

Acht jaar geleden stelde Manu Chao het blinde Malinese koppel Amadou & Mariam aan de wereld voor. Vandaag breien de twee met het nieuwe album Folila een vervolg aan hun succesverhaal.

De gastenlijst op hun nieuwste plaat Folila oogt lichtjes indrukwekkend. Naast bovengenoemde namen tref je ook Jake Shears van Scissor Sisters aan, naast Bertrand Cantat, Ebony Bones en Theophilus London. "Alle gasten waren vragende partij", klinkt het trots bij de twee Malinese muzikanten. Amadou & Mariam zijn de voorbije acht jaar één van de grootste namen in de wereldmuziek geworden. Hun mix van rock, pop en elektro met Afrikaanse invloeden bleek sinds 2004 een schot in de roos. Die status danken ze aan producer Manu Chao die hen naar het grote publiek loodste met de doorbraakplaat Dimanche à Bamako. Nadien volgde een tour in het zog van Coldplay, een ontmoeting met Barack Obama en jams met hun jeugdhelden David Gilmour, Johnny Marr en Robert Plant. Die laatste drie beweerden dat het Malinese duo een nieuwe wereld voor hen opende. "Die gedachte blijf ik grappig vinden", gniffelt Amadou, de man van Mariam. "In Mali worden we beschouwd als een erg moderne rockgroep. Maar wanneer we het Westen afschuimen, zijn mensen helemaal weg van onze Afrikaanse sound."

Die mix van rock en roots is toch ook speciaal?

Amadou: "Ik vind onze muziek even gewoon als dag en nacht. Als kind was ik verslaafd aan Led Zeppelin en Deep Purple. Maar tegelijk kroop het bloed waar het niet gaan kon. Mali zit in mijn stem, mijn ziel en mijn vingers. Het lukte me dan ook nooit om écht gitaar te spelen zoals Jimmy Page. Dat vond ik niet erg. Ik wou sowieso een brug slaan tussen culturen. Muziek is iets universeels: waarom zou je je eigen songs dan begrenzen?"

Jullie spelen al bijna dertig jaar samen. Toch kwam het succes pas acht jaar geleden.

Mariam: "In de jaren 80 hebben we veel zwarte sneeuw gezien. We verhuisden naar de Ivoorkust omdat er geen deftige studio's bestonden in Mali. Maar we kenden daar niemand, en niemand wilde ons kennen. Ons eerste concert telde precies twee bezoekers. Ik denk trouwens dat ze verdwaald waren.'

Tunde Adebimpe van TV on the Radio vertelde me ooit zijn motto: 'Onze muziek moet immens genot garanderen, maar ook irritatie.' Wat is jullie motto?

A: "We gaan pas naar huis als we iedereen horen dansen (lacht). Het is maar dat jullie het weten wanneer we nog eens in België komen spelen."

M: "Met TV on the Radio zaten we trouwens heel graag in de studio. Die jongens hadden zoveel verbeelding dat we vanzelf nog harder gingen werken. Maar ook Bertrand (Cantat, gva) was fantastisch: hij is twee weken naar Mali gekomen om ons beter te leren kennen."

Hij zingt op meerdere songs mee. Waren jullie op de hoogte van zijn bezwaard verleden?

A: "Daarover spraken we niet (Cantat werd in 2004 tot acht jaar cel veroordeeld voor de moord op actrice Marie Trintignant in 2003. Vijf jaar geleden werd hij vrijgelaten, gva). Wie zonder zonde is, werpe de eerste steen. Voor ons was Bertrand in de eerste plaats een goede vriend, een fantastische muzikant en een mooi mens, net als jij en ik."

Hoe beleven jullie jullie eigen concerten, zonder zicht?

M: "Méér dan andere artiesten hebben wij nood aan applaus en gejuich (lacht). Maar ook de warmte in de zaal geeft een idee. Ik kan trouwens nog een heel klein beetje licht onderscheiden, maar Amadou ziet echt niets meer."

A: "Ik heb het wél ooit gekund. Ik herinner me zelfs nog kleuren. Daarom heb ik een gadget gekocht, waarmee ik kleuren detecteer. Als ik iets vastpak, kan ik me tenminste voorstellen hoe het er uitziet."

Jullie zouden naar verluidt nooit van elkaars zijde wijken. Doen jullie echt al dertig jaar alles tezamen?

A: "(heftig knikkend): Alles."

M: "Dat is niet waar. Ik schrijf meestal 's nachts, terwijl Amadou liever overdag werkt. Het zou ook niet gezond zijn als we alles tezamen deden. Op den duur zouden we alleen maar bekvechten. Dat zou het eind van onze muziek betekenen: bijna alle liedjes gaan namelijk over onvoorwaardelijke liefde."

Is de politieke ellende in Mali intussen ook een bron van inspiratie?

A: "Mijn hart bloedt over de pijnlijke situatie in ons land (het gesprek gebeurde vlak voor de staatsgreep van 22 maart, gva). Maar in onze muziek pakken we liever de problemen van héél Afrika aan. We komen uit een ondemocratisch werelddeel, waarin onrecht en honger blijven bestaan. Dat moéten we aanklagen."

Niet kwaad bedoeld hoor, maar zelfs de politieke songs van Amadou & Mariam klinken meestal erg vriendelijk.

A: "We houden het liever bij een knipoog naar de leiders. We zijn U2 niet, hé. Zij durfden op de barricades te staan. Maar wij hebben niet zoveel macht. En met agressie mis je bovendien soms doel. Dan schenken we mensen liever hoop."

Folila verschijnt morgen bij Because/ Warner.

Amadou & Mariam spelen op 13 mei in het Koninklijk Circus tijdens Les Nuits Botanique. Op 18 juli treden ze ook aan op Les Francofolies in Spa.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234