Vrijdag 30/10/2020

Opinie

Wat was er het eerst: de depressie of de vegetarische voeding?

Beeld Thinkstock

Stijn Bruers is doctor in de wetenschappen en doctor in de moraalfilosofie.

Eerst voor de duidelijkheid: de grootste organisatie van voedingsdeskundigen in de wereld, de Academy of Nutrition and Dietetics, stelt dat goed geplande vegetarische, inclusief volledig plantaardige of veganistische, voedingspatronen gezond en voedingskundig geschikt zijn voor iedereen, inclusief zwangere vrouwen, kinderen en atleten. Ze kunnen gezondheidsvoordelen bieden in de preventie en behandeling van sommige ziekten.

Stijn Bruers.Beeld rv

Met dit in het achterhoofd kunnen we kijken naar een recente studie van de Britse Medical Research Council: vegetarische mannen hebben meer symptomen van depressie. Het is niet de enige studie die wijst op een correlatie tussen vegetarisme en mentale problemen zoals depressie. Als mogelijke verklaring wijzen de onderzoekers op een tekort van vitamine B12 en ijzer. Maar in hun conclusies voegen ze er wel aan toe dat een omgekeerde causaliteit niet uitgesloten kan worden. Dat laatste is niet onbelangrijk, want een studie van 2012 suggereert dat de onderzochte vegetariërs gemiddeld genomen eerst mentale problemen kregen, voordat ze vegetarische voedingspatronen aannamen.

Het blijft een onopgelost kip-of-ei raadsel. Wat was er het eerst: de depressie of de vegetarische voeding? In de wetenschap is het bekend: uit een correlatie tussen A en B volgt nog niet meteen een oorzakelijk verband van A naar B. Zou het bijvoorbeeld kunnen dat mensen met een depressie op bepaalde vlakken gevoeliger zijn, en zo ook gevoeliger worden voor dierenleed of de hoop koesteren zich beter in hun vel te voelen met nieuwe gezondheidsdiëten, waarop ze vegetarisch gaan eten? Of worden vegetariërs die bezorgd zijn om dierenleed depressief doordat ze geconfronteerd worden met een sociale druk van vleeseters die in hun ogen apathisch staan tegenover dat dierenleed? Vele verklaringen zijn denkbaar.

Welke lessen kunnen we dan wel trekken uit deze recente studie? Allereerst, voor de vegetariërs die klachten van depressie of andere mentale problemen hebben: vraag een bloedonderzoek aan bij de huisarts om de niveaus te bepalen van essentiële vitaminen (voornamelijk B12 en D), mineralen (ijzer, zink) en omega-3 vetzuren die belangrijk zijn voor het zenuwstelsel. Voedingsdeskundigen en vegetariërsorganisaties geven graag advies hoe men eventuele tekorten kan opvullen met vegetarische of diervrije producten.

Het goede nieuws is dat er tegenwoordig in onze winkels en supermarkten meer en meer volwaardige plantaardige alternatieven te vinden zijn voor vlees en zuivel. Denk aan de veggieburgers en de sojadrinks die verrijkt zijn met omega-3-vetzuren, vitamines B12 en D en mineralen ijzer, zink en calcium. Het wordt als vegetariër of veganist steeds eenvoudiger om gezond te eten, doordat steeds meer consumenten vaker de keuze maken voor plantaardige alternatieven.

Maar alles kan beter. De recente depressiestudie is een oproep aan producenten van vegetarische en veganistische voeding: zorg dat al jullie plantaardige alternatieven voldoende verrijkt zijn met die essentiële voedingsstoffen, zodat ze volwaardig de dierlijke producten kunnen vervangen. Dan kunnen jullie de gezondheidsvoordelen van jullie producten maximaal uitspelen, want jullie diervrije producten bevatten dan alle gezonde voedingsstoffen, verpakt in gezonde voedingsvezels in plaats van ongezonde verzadigde vetten en schadelijke antibioticaresistente bacteriën zoals in dierlijke producten. En misschien wordt het tijd om op de scholen ook meer aandacht te schenken aan voedingsleer en gezonde plantaardige voeding.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234