Maandag 25/10/2021

Wat vindt u er eigenlijk van dat uw man zo brutaal optreedt, mevrouw Assad?

Wat zei de first lady van Syrië, zogezegd een vat vol compassie, toen hulpverleners haar aanspraken over het gewelddadige optreden van de ordediensten?

Volgens Vogue was ze een "roos in de woestijn", Paris Match noemde haar "een beetje licht in een land vol schaduwzones". Maar toen de Syrische first lady vorige maand een groep hulpverleners uitnodigde om de veiligheidssituatie te bespreken, leek ze haar glans verloren te hebben.

Tijdens de ontmoeting zat de in Groot-Brittannië geboren Asma al-Assad - die opgroeide in Londen en op een school van de Church op England zat - oog in oog met hulpverleners die getuige waren van de brutaliteit van het regime van haar echtgenoot. Maar volgens een vrijwilliger die daarbij aanwezig was, bleef de voormalige investeringsbankier en de moeder van president Bashar al-Assads drie kinderen totaal onbewogen toen ze hoorde over het lot van de demonstranten.

"We vertelden haar dat betogers gedood waren", zegt een man die anoniem wenst te blijven uit vrees voor vergelding. "We zeiden haar dat de ordediensten demonstranten hadden aangevallen. Dat ze gewonde mensen uit auto's sleurden zodat ze niet naar het ziekenhuis gebracht konden worden... Er was geen reactie. Ze reageerde totaal niet. Het leek wel alsof we iets kwamen vertellen over dingen die elke dag voorvallen."

De Syrische hulpverleners, die proberen de duizenden mensen te helpen die gewond raken omdat Assad tanks, geweren en luchtgeschut inzet in een poging de zeven maanden oude opstand tegen zijn bewind de kop in te drukken, hadden op veel meer gehoopt. Het kabinet van de first lady had contact met hen opgenomen, want ze wilde weten met welke moeilijkheden ze geconfronteerd worden op het terrein. Ze ontmoette de hulpverleners in Damascus.

"Ze stelde ons vragen over de risico's om in de huidige omstandigheden te werken", zei hij. Maar toen ze haar vertelden over het machtsmisbruik door de beruchte geheime politie van haar man, toonde ze geen emotie. "Ze ziet dat allemaal gebeuren. Het is constant in het nieuws. Het kan niet dat ze dat niet weet", zei de vrijwilliger. Maar zelfs als mevrouw Assad op de hoogte is van het geweld en van de 3.000 doden die het regime volgens mensenrechtenverenigingen al op zijn geweten heeft, dan nog kan ze er absoluut niets aan doen. "Wat zij er zelf ook van denkt, ze is aan handen en voeten gebonden", zegt Chris Doyle, directeur van de Council of Arab-British Understanding. "De kans is onbestaande dat het regime haar ruimte zou laten om haar afkeuring te uiten of het land te verlaten. Vergeet dat maar."

Mevrouw Assad haalde een diploma computerwetenschappen aan King's College University. Haar in Syrië geboren ouders waren bevriend met Hafez al-Assad, de vorige president van Syrië. Ze trouwde met Bashar in 2000 en verhuisde naar Syrië.

Volgens een vooraanstaande westerse biograaf van de Assadfamilie verkoos Bashar Asma tegen de wil in van zijn zus en moeder. "Hij had vele liefjes voor haar", zegt de journalist, die niet met naam vermeld wil worden. "Hij stuitte op verzet toen hij Asma koos, want zij is soennitisch en hij een alawiet. Bashar al-Assad huwde buiten de clan."

Asma nam het op voor diverse ontwikkelingsinitiatieven en bracht echte verandering door mee ngo's op te zetten in Syrië. Ze vestigde de aandacht op de slechte situatie van gehandicapte kinderen en legde de basis voor de renovatie van tientallen bouwvallige Syrische musea.

Niets bezegelde het lot van de Syrische first lady meer dan het rampzalig getimede interview dat Vogue in maart met haar had. Ze heeft het daarin onder meer over haar juwelen van Chanel en haar kameraadschappelijk geginnegap met Brad Pitt toen de Hollywoodster in 2009 Syrië bezocht. Daarnaast beschreef het artikel hoe het Assadhuishouden geleid werd volgens "buitengewoon democratische principes". Volgens mevrouw Assad "stemmen we allemaal op wat we willen en waar". Uiteraard vroegen vele woedende Syriërs zich af waarom de Assads die hoffelijkheid niet kunnen uitbreiden naar hen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234