Dinsdag 01/12/2020

Onderwijs

Wat met de examens? En eindigt het schooljaar wel in juni?

Het Atheneum in Tienen.Beeld ID Dieter Telemans

Nu duidelijk is welke opvang scholen moeten voorzien en docenten en leerkrachten steeds meer vertrouwd geraken met online lessen, dringen meer complexe vragen zich stilaan op. Om die op te lossen, roept Vlaams minister van Onderwijs Ben Weyts (N-VA) de hulp van verschillende experts in. ‘We denken in stilte al na over enkele noodscenario’s’

Wat met de opvang in de paasvakantie?

Ook dan zullen kinderen van ouders met een cruciaal beroep en sociaal of medisch kwetsbare kinderen opgevangen worden. Dat liet Weyts weten na overleg met collega-ministers, koepels, vakbonden en talloze andere organisaties. “Het algemene principe blijft dat kinderen zo veel als mogelijk thuis worden opgevangen”, klinkt het. Voor kinderen die geen opvang hebben, moeten lokale besturen een plek voorzien in samenspraak met de lokale scholen, Opgroeien (het vroegere Kind en Gezin) en de lokale partners zoals opvanginitiatieven. Als dat nodig is, kunnen ze gebruikmaken van schoolinfrastructuur. Leerkrachten kunnen zich vrijwillig aanmelden om te helpen bij die opvang.

Aangezien het er alle schijn van heeft dat de huidige coronamaatregelen verlengd zullen worden, krijgt Weyts wellicht nog meer zulke problemen op zijn bord. Om die gestructureerd op te lossen, roept hij de hulp in van verschillende experten, zo liet hij verstaan in Het journaal. “We denken in stilte al na over enkele noodscenario’s”, zegt woordvoerder Michaël Devoldere.

Wat met de (paas)examens?

Door de band genomen vinden er geen paasexamens plaats, al hebben scholen daar zelf wat marge in. Het is sowieso een examenperiode die niet in elke school terugkomt: in het stedelijk en gemeentelijk onderwijs minder, in het gemeenschapsonderwijs (GO!) normaal nooit. Het katholieke net vraagt examens niet te laten doorgaan. In Nederland besliste men gisteren om de centrale eindexamens aan het einde van het secundair onderwijs dit jaar niet te laten doorgaan. Normaal telt dat examen voor de helft mee, de schoolexamens voor de andere helft. Ons land heeft geen centraal examen, maar voorlopig ziet het er niet naar uit dat examens op het einde van het schooljaar geschrapt worden.

Dat is zeker niet het geval in het hoger onderwijs. De universiteiten lieten al weten volledig over te schakelen op online onderwijs. Maar de examens in juni komen er sowieso, zo verzekeren ze. Hoe dat moet gebeuren, is nog niet duidelijk. De Vlaamse hogescholen beraden zich nog over verschillende praktische vragen.

Zal het school- of academiejaar eindigen in juni?

Het is een vraag die al verschillende keren opdook, maar steevast wordt afgedaan als ‘te voorbarig’ zolang er geen absolute zekerheid bestaat over de einddatum van de huidige maatregelen. Al lijkt de animo om straks verlengingen voor het schooljaar uit te schrijven niet bijster groot in het onderwijsveld.

Toch zou het weleens kunnen dat er geen andere optie is. “Als we straks online examens moeten organiseren, hebben we mogelijk meer tijd nodig dan tot nu toe voorzien was in het examenrooster”, klinkt het in het hoger onderwijs. “Misschien dat studenten er rekening mee moeten houden dat ze hun reis pas plannen vanaf midden juli.”

Wat met stages en practica?

Het is de vraag van elke leerling of student met een meer praktische richting die straks eigenlijk stage had moeten lopen om zijn diploma te kunnen halen. “Ik weet dat studenten daar nu met veel vragen over zitten”, zegt rector Herman Van Goethem (UAntwerpen). “Maar ik zou hen willen vragen nog even geduld te oefenen. We werken hier dag en nacht aan, maar er komen oplossingen.”

Voor het secundair onderwijs kwamen vakbonden, koepels en de Vlaamse overheid overeen dat opleidingen binnen de essentiële diensten, zoals zorgverlener in het bso, nog stages mogen organiseren. Voorwaarde is wel dat alle beschermingsmaatregelen in acht worden genomen. Hetzelfde geldt voor trajecten duaal leren of deeltijds leren en werken.

Zullen leerlingen en studenten nog kunnen afstuderen straks?

“Als de maatregelen voor het onderwijs straks langer duren, krijg je een lichting waarbij het onderricht eigenlijk niet voldoende is geweest”, zegt Van Goethem. “Voor de overgang naar het hoger onderwijs kan je dat remediëren, al stelt het probleem zich scherper waar er een overgang gemaakt wordt, bijvoorbeeld van lager naar secundair.”

Het roept de vraag op: kunnen leerlingen of studenten dit jaar dan nog afstuderen?  “We moeten blijven verwachten dat de noodzakelijke competenties verworven zijn”, zegt cognitief psycholoog Wouter Duyck (VUB). “Niemand wil een dokter die een deel van de leerstof niet heeft gezien.” Al zal het volgens Duyck in de praktijk nooit zover komen dat er geen diploma’s worden uitgereikt, zeker in het lager of secundair onderwijs niet. “De eindtermen die behaald moeten worden voor een diploma zijn eigenlijk minimumdoelen”, zegt hij. Je kan het ook gewoon niet maken dat iedereen een jaar verliest”, zegt pedagoog Pedro De Bruyckere (Arteveldehogeschool). “Dat zou betekenen dat we een jaar lang geen verplegers, geen dokters, geen lassers, geen leerkrachten enzovoort zouden hebben.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234