Zaterdag 26/11/2022

Wat is er nieuw?

Nu de Vlaamse regering eindelijk de knoop heeft doorgehakt, behoort de Lange Wapper definitief tot het verleden. Zogenaamde cut and cover-tunnels zullen het sluitstuk van de Oosterweelverbinding vormen. Daarvoor worden eerst sleuven gegraven, die nadien opnieuw overdekt worden. In de praktijk gaat het om twee tunnels die telkens uit twee kokers bestaan, een voor elke rijrichting. Elke koker is voorzien van twee rijstroken van elk 3,5 meter breed en een vluchtstrook.

De tunnels, die hetzelfde tracé volgen als voorzien was voor de Lange Wapper, bestaan uit een noordelijke en een zuidelijke tak die beide vertrekken vanop het voorziene Oosterweelknooppunt in de Antwerpse haven. Ze lopen parallel onder het Amerikadok en het Straatsburgdok en gaan vervolgens uiteen, beide richting Noorderlaanbrug. De kruising van die brug wordt voor de ingenieurs een technisch bijzonder moeilijke opgave, aangezien de pijlers niet aangetast mogen worden. Er wordt eveneens een kruising gemaakt met de HSL-spoorlijn, al is het de bedoeling dat het spoorverkeer tijdens de werken niet onderbroken wordt.

De noordelijke tak van de Oosterweel-verbinding loopt vervolgens verder in een open sleuf tot aan Merksem/Luchtbal , waar aangesloten wordt op de bestaande ring. Het bestaande viaduct op die plaats zal worden afgebroken, waardoor de ring voortaan onder de Groenendaallaan zal lopen. De spoorwegbrug met het station Luchtbal blijft wel behouden en er komt een nieuwe brug over het Albertkanaal.

Ook waar het zuidelijke deel van de tunnelverbinding aansluit op de ring, ter hoogte van Schijnpoort/Sportpaleis -- , verdwijnt het bestaande viaduct en komt de ring lager dan het maaiveld te liggen, onder de Schijnpoortweg. Op die manier komt er ruimte vrij voor een groot plein naast het Sportpaleis, meteen een van de sites die de stad verder kan ontwikkelen. Omdat de plaats nu al geldt als een flessenhals, werd in de oorspronkelijke plannen nog een verbreding van de ring tot liefst achttien rijstroken voorzien. Aangezien dat idee op heel wat protest stuitte, komt er met een afrittencomplex in de vorm van een ‘paperclip’ een compacter alternatief.

Welke plannen blijven behouden?

De Lange Wapper is dan wel dood en begraven, toch is niet al het studiewerk van de voorbije jaren voor de vuilnisbak. De geplande Scheldetunnel , de zogenaamde derde Scheldekruising, blijft conceptueel ongewijzigd. Het gaat hier om een afgezonken tunnel met 2 keer 3 rijstroken voor doorgaand verkeer, met laterale vluchtgangen aan beide zijden en ruimte voor een fietspad.

Ook het Oosterweelknooppunt aan de rand van de Antwerpse haven, dat de verbinding vormt tussen de Scheldetunnel en de cut and cover-tunnels blijft behouden.

De oorspronkelijke plannen op linkeroever blijven eveneens onveranderd. Daar komt zoals voorzien een tolplein 6 waar de Oosterweelverbinding aansluit op de E19 richting Gent, de E34 richting Knokke en de Kennedytunnel. Die Kennedy- tunnel blijft zoals afgesproken tolvrij, maar zal wel niet langer toegankelijk zijn voor vrachtverkeer.

Wat komt er niet?

Aan de zuidelijke ring rond Antwerpen verandert niets. Er komt dus geen verbreding, waardoor het idee van de ‘Groene Singel’ meteen van de baan is. In het oorspronkelijke Masterplan voor Antwerpen was voorzien dat het doorgaande verkeer op de singel naar de ring zou worden verplaatst, waardoor de Antwerpse binnenring een oase van groen kon worden die de vijf parken rond de stad met elkaar verbond. “We hebben keuzes moeten maken. Of de ring niet verbreden, of geen groene singel. Het is het één of het ander”, verdedigt minister van Openbare Werken Hilde Crevits (CD&V) die beslissing.

Hoeveel kost dat?

De totale kost van de Oosterweel- verbinding met tunnels bedraagt 3,05 miljard euro. Zo’n 352 miljoen euro daarvan, de meerkost van de tunneloptie, wordt gedragen door de stad Antwerpen en de Antwerpse haven. Burgemeester Patrick Janssens rekent onder meer op 70 miljoen aan meeropbrengsten door de noordelijke ontwikkeling van het Eilandje, aangezien die site nu gevrijwaard wordt van de Lange Wapper. Ook het nieuwe plein aan het Sportpaleis (13 miljoen euro) en de aanleg van de nutsleidingen (85 miljoen euro) worden gefinancierd door de stad zelf. De haven zal onder meer instaan voor de oprichting van het bouwdok waar de tunnelelementen zullen worden geconstrueerd, een investering van 88 miljoen euro. Ook de aanpassing van de kaaimuren (170 miljoen euro) komt op rekening van het havenbedrijf.

Het grootste deel van de investering zal dan weer volledig worden gefinancierd door tolheffing. De richtprijzen daarvoor, die al eerder werden vastgelegd bij de Lange Wapper, blijven van kracht. Zo zullen personenwagens 2,44 euro moeten betalen, lichte vrachtwagens 15,85 euro en grotere vrachtwagens tot 19,02 euro.

Welke timing wordt gevolgd?

De Vlaamse regering start in november met de opmaak van het nodige milieu-effectenrapport en een nieuw Gewestelijke Ruimtelijk Uitvoeringsplan. De bouwvergunning zou vervolgens ten vroegste in 2013 worden afgeleverd. Vanaf 2014 zouden de werken dan kunnen beginnen. Als alles volgens plan verloopt, kunnen op 1 januari 2021 de eerste auto’s door de tunnels rijden.

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234