Maandag 14/10/2019

Wat is er allemaal mis met de NH-90?

Te laat geleverd, te laag plafond en op de koop toe niet bestand tegen een gulp zeewater: wat is er allemaal mis met de NH-90, het Europese 'technische juweeltje' dat de goeie ouwe Seaking moet vervangen?

In Koksijde wordt al meer dan twee jaar reikhalzend uitgekeken naar de komst van de NH-90-toestellen om de pensioengerechtigde Seakings te vervangen. Late leveringen lijken standaard tot het pakket te behoren van producent NHIndustries, een samenwerking tussen verschillende bedrijven.

"Die samenwerking maakt het erg ingewikkeld", zegt Siemon Wezeman, onderzoeker bij het Zweedse Sipri-instituut. "Bovendien hebben de Europese landen allemaal hun eigen wensen doorgegeven bij de bestelling. Maar helikopterontwerp is een zeer complex en tijdrovend proces. Elke wijziging aan het ontwerp vraagt om een nieuwe certificatieprocedure. Dat kost tijd."

Zo vroegen Noorwegen, Finland en Zweden om het plafond in de cabine vijftien centimeter hoger te maken. Rechtstaan is in de krappe cabine sowieso niet mogelijk - in de Seaking kan het wel - maar de boomlange Scandinaviërs raakten amper het toestel in. Resultaat: zes jaar wachten voor de aanpassingen waren doorgevoerd. "Noorwegen kreeg het zodanig op de heupen dat het de optie op een tweede bestelling niet lichtte. Ze hebben ondertussen Amerikaanse toestellen aangekocht."

In tegenstelling tot Amerikaanse helikopters, die je bij wijze van spreken kant en klaar uit een catalogus bestelt, is de NH-90 op de tekentafel geboren. Nieuwe toestellen hebben onvermijdelijk kinderziektes, zegt Wezeman. "De problemen die nu aan het licht komen, zijn redelijk normaal bij het begin van een productie. Er zullen vast nog euvels opduiken."

Maar Nederland, dat zijn oude vloot van de hand deed in blijde verwachting van de nieuwe toestellen, kan die kinderziektes missen als kiespijn. Deze week werd bekend dat lange testen op de Caraïben en in de Indische Oceaan een 'slijtageprobleem' en 'bovenmatige corrosie' veroorzaakten. De regering wijt de problemen aan "ontwerp- en assemblagefouten en incomplete onderhoudsinstructies".

Over te laat

Dat vindt Erik Van Hal, CEO van Noordzee Helikopters Vlaanderen, bizar. "Het ontwerp van de NH-90 is goed en technisch correct. Corrosie is een typisch probleem voor heli's die boven de zee werken. Dat vraagt gewoon meer preventie en onderhoud: wassen, spoelen, smeren en stukken wisselen."

Van Hal kan het weten: hij helpt met zijn heli's de Nederlanders uit de nood bij reddingsoperaties. Eerder deed hij dat ook voor Frankrijk. "Ze zijn overal te laat."

Bovendien zijn de toestellen peperduur, zegt hij. "Dit is een zeer complex toestel. Aan 50 miljoen per stuk lopen de kosten voor onderhoud en wisselstukken exponentieel op. Mijn Franse en Nederlandse bronnen zeggen dat de directe operationele kost 13.000 tot 25.000 euro per uur bedraagt (voor brandstof, onderhoud, personeel, SVL)." Het probleem is dat België zijn Agusta's (gevechtshelikopters), Alouettes (marine) en Seakings (reddingsoperaties) door één toestel wil vervangen, zegt Van Hal. "De NH-90 is niet rechtstreeks bedoeld voor 'Search &rescue. De vraag is: is dit wel het ideale toestel?"

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234