Maandag 27/09/2021
null Beeld AFP
Beeld AFP

lia van bekhoven

Wat een positief debat moest worden, is verzand in een xenofobisch gesprek tussen doven en slechthorenden

Lia van Bekhoven is correspondent in Londen voor de Nederlandse en Belgische radio en tv. Zij bericht deze week voor onze krant over de brexitkoorts.

Referenda zijn "een instrument van dictators en demagogen", zei eens de Britse eerste minister Clement Attlee. En dat heeft de huidige premier geweten. David Cameron hoopte met een referendum over Europees lidmaatschap een punt te zetten achter de hardnekkige, eurosceptische obsessie van zijn kamerfractie.

Wat hij creëerde, is een campagne waarin de EU weggezet is als "een monster zonder gezicht". "Ik weet niet veel," schrijft de auteur van Harry Potter, JK Rowling op haar website, "maar ik weet wel hoe je monsters creëert." Ze zijn, zegt ze, "tegelijkertijd onmenselijk en bovenmenselijk en dat is wat ons het meeste beangstigt".

Wat een rationeel, positief debat moest worden, is verzand in een xenofobisch gesprek tussen doven en slechthorenden. De discussie over Blijven of Uittreden is bovendien een feest voor studenten van paranoïde populisme. Nu al zegt 64 procent van de 'uittreders', volgens een peiling, te weten dat met de uitslag gesjoemeld zal worden.

Lia Van Bekhoven. Beeld rv
Lia Van Bekhoven.Beeld rv

Het meest opmerkelijke echter, is hoe waarheid- en feitenvrij de referendumcampagne is. Zo rijden ook vandaag weer overal bussen van de 'uittreders' met op de zijkant de tekst dat de EU het VK 350 miljoen pond per week kost. Het bedrag is niet correct, geven brexiteers toe. In werkelijkheid ligt de contributie lager, maar de bussen blijven wel rijden. Volgens een advertentie vorige week wordt "Turkije (bevolking 76 miljoen) lid van de EU". En twaalf miljoen van hen willen naar Engeland verhuizen, wist de Daily Express. Wat 'uittreders' en de krant ook wisten, is dat Europees lidmaatschap van Turkije fantasiepolitiek is.

Maar het maakt niet uit. De ontkenningen raken de kiezers niet. Ze willen evenmin weten dat volgens het IMF, de OESO de Wereldhandelsorganisatie, de Wereld- en Engelse bank en 90 procent van Britse economen, de Britten met brexit een recessie riskeren. "Ik denk", reageerde een minister uit het Leave-kamp luchtig, "dat mensen in dit land genoeg hebben van deskundigen". "Het is niet vaak," schreef The Washington Post, "dat je een land economische zelfmoord ziet plegen. Maar miljoenen Britten gaan het proberen."

Waar het in deze campagne ook om gaat: het is niet de economie, stupid. Het is een strijd waarin het gezonde verstand het dreigt af te leggen tegen het bange, boze hart.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234