Zaterdag 20/04/2019

Elektrisch rijden

Wat België kan leren van de elektrische autogolf in Noorwegen

Tesla’s staan in Noorwegen in een rijtje op te laden, maar het meest verkochte model is er een Nissan Leaf. Richtprijs: 40.000 euro. Beeld REUTERS

Afgelopen maand waren meer dan de helft van de nieuw verkochte wagens in Noorwegen elektrisch, een wereldprimeur. België zet daar een marktaandeel van amper 1,1 procent tegenover. Moeten we een lesuurtje Noors invoeren voor onze beleidsmakers?

In Noorwegen lijkt het intussen wel een deel geworden van de nationale trots: net zoals het land een eeuwenlange eer hoog te houden heeft qua wintersporten als langlaufen en biatlon, hebben de Noren het laatste decennium een reputatie opgebouwd als onbetwiste groene koploper. “Powered by nature”, klinkt het trots in het land van fjorden en waterkrachtcentrales. Ook de elektrische voertuigen (EV’s) mogen zich stilaan in de eregalerij scharen.

Noorwegen is namelijk het eerste land ter wereld waar een meerderheid van de autoverkoop elektrisch is. In maart waren 58 procent van de nieuw verkochte wagens elektrische modellen. De omslag, ongeveer sinds 2010 ingezet, gaat er aan een razende vaart: in het jaar 2018 ging het om 31,2 procent EV’s, in 2013 was dat nog 5,5 procent.

Ter vergelijking: in België was het elektrische marktaandeel in de eerste twee maanden van 2019 slechts 1,1 procent en in 2018 ging het om 0,7 procent, zo blijkt uit cijfers van autofederatie Febiac. Een verbetering dus, maar de eindbalans blijft er een tussen hangen en wurgen. Volgens het Federaal Planbureau zal ‘slechts’ één op de drie verkochte auto’s in België tegen 2030 (deels) elektrisch rijden. Noorwegen heeft dan weer beslist om de verkoop van verbrandingsmotoren te verbieden in 2025. 

Vier laadpalen in Brussel

Hoe heeft Noorwegen die indrukwekkende voorsprong eigenlijk opgebouwd? Simpel, zegt Febiac-woordvoerder Joost Kaesemans: “Je wil in Noorwegen geen automobilist zijn die gedreven is door fossiele brandstoffen. Het is gewoon peperduur.” Op een elektrische auto worden in Noorwegen geen importbelasting, aanschafbelasting, btw en wegenbelasting geheven, op een diesel- of benzinewagen betaal je bovenop een aankoopprijs van 30.000 euro al snel “20.000 euro aan inschrijving en andere wagentaksen”, zegt Kaesemans. Het prijsnadeel voor elektrische wagens is er volledig weggevallen.

De Noorse regering heeft bovendien een pakket aan aantrekkelijke randvoorwaarden gecreëerd voor de elektrische automobilist: er is gratis parkeren en gebruik van de ferry, busbanen en tolwegen zijn opengesteld, en werkelijk overal staan laadpalen. “Zo werk je de keerzijdes van het elektrische verhaal weg: de route die gedetailleerd moet worden gepland door een gebrek aan laadpalen, of de beperktere autonomie. Het totaalplaatje is in Noorwegen gewoon leuk”, vertelt Kaesemans.

Is dat Noorse model dan zomaar toepasbaar in België? De gefortuneerde Noren zien hun verleidelijke subsidiepakket natuurlijk wel geruggensteund door de olie- en gasexport die de staatskas van het land al meer dan een halve eeuw spijst. De zwaardere aankoopbelastingen op auto’s voor Noren zorgen bovendien voor een veel evidentere hefboom.

“De grootste les die we kunnen leren van Noorwegen ligt dus vooral in de infrastructuur”, zegt Kaesemans, die in de steden een enorm potentieel aan kopers ziet. “We weten echter dat 70 procent van de laadbeurten thuis of op het werk gebeurt. Dat wil dus zeggen dat er voor de mensen zonder garage, wat vaak zo is in de stad, openbare laadinfrastructuur moet zijn.” In die zin opent de vergelijking tussen Brussel - 4 laadpunten - en Amsterdam - 4.000 laadpunten - de ogen. In Nederland waren er vorig jaar 4 EV’s per laadpunt, in België zijn dat er 17.

In Amsterdam zijn heel wat elektrische oplaadpunten, zoals hier aan de Keizersgracht. Beeld rv

“De omslag naar elektrisch komt er sowieso”, stelt Kaesemans met overtuiging. Elke constructeur maakt de klik en er komen steeds meer betaalbare modellen. “Maar een steile opgang is pas mogelijk als alle condities aanwezig zijn. De vraag is dus: ‘Wanneer kunnen wij ons wagonnetje vasthaken? Nu, of pas binnen tien jaar?’” Aangezien de productiecapaciteit de eerstvolgende jaren wellicht niet kan meegroeien met de wereldwijde vraag, moet België zich namelijk ook een weg weten te banen naar de prioriteitenlijstjes van de constructeurs. Ook daar staat Noorwegen afgetekend op één.

Beeld DM
Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.