Zondag 28/02/2021

Wapenvrijheid in Amerikaanse staten groeit onder Obama

Iedereen nam aan dat onder president Barack Obama de Amerikaanse wapenwetgeving strenger zou worden en er minder makkelijk wapens zouden kunnen worden gekocht. Uit analyses van een lobbygroep blijkt echter het omgekeerde. In sommige staten zijn zelfs maatregelen doorgevoerd die vroeger werden verworpen.

Antiwapenlobby uit hevige kritiek op ‘te laks’ beleid van Amerikaanse president

New York

In minder dan een jaar heeft de Amerikaanse president meer federale wapenwetten ongedaan gemaakt dan zijn voorganger George W. Bush in acht jaar. Bovendien keurde Obama ook wetgeving op federaal niveau goed die meer wapens toelaat.

“Het is alsof we in een cartoon leven. Wij hadden rond deze tijd echt een compleet andere situatie verwacht.” Peter Hamm, woordvoerder van de antiwapenlobby Brady Campaign to Prevent Gun Violence, geeft president Obama op alle vlakken slechte punten als het gaat om de inperking van wapens in het land. Dat was nochtans een absoluut streefdoel voor de democraten, zeker sinds het bloedbad in de Virginia Tech-school, dat in april 2007 33 levens eistte. Maar vandaag lijkt het wel alsof er helemaal geen rem staat op wat je in de VS allemaal kan en mag als het over wapens gaat, zo klinkt het. Het meest recente voorbeeld zijn de regelgevingen die vorige week zijn goedgekeurd in de staat Virginia. Voortaan mag je daar ‘verhuld’ een wapen meenemen naar bars of restaurants waar alcohol wordt geserveerd. Daarnaast is in het Huis van Afgevaardigden ook gestemd voor de afschaffing van een zeventien jaar oude wet die het verbiedt meer dan een handgeweer per maand aan te schaffen. In Montana en Tennessee zijn dan weer maatregelen doorgevoerd die de staten voor het eerst ontheffen van de verplichting te voldoen aan federale controlemechanismen voor de fabricatie, de verkoop en het verbruik van wapens in die staten. In drie andere staten liggen gelijkaardige voorstellen op tafel en in Arizona en Wyoming overwegen wetgevers een vijftal nieuwe wapenvriendelijke wetten. Een wet die werkgevers niet toestaat werknemers te verbieden om vuurwapens in hun auto of op het bedrijfsterrein te hebben liggen, kreeg vorige maand in Indiana groen licht. Uiteraard speelt de politieke kleur op staatsniveau een grote rol. In Virginia namen de Republikeinen het na acht jaar over van de Democraten, wat ervoor gezorgd heeft dat onder andere de ‘een handgeweer per maand’-regel afgevoerd wordt. Die regel werd lang gezien als een van de belangrijkste controlemechanismen om te voorkomen dat Virginia de wapenhoofdstad aan de Oostkust zou worden. Voor sommige van de nieuwe prowapenregelingen op het niveau van de staten geldt dan weer dat ze door federale wetgeving verworpen kunnen worden. Zo hebben federale instanties erop gewezen dat federale wetten de eerder genoemde nieuwe maatregelen in Montana en Tennessee overstijgen. Wat Montana betreft, is er zelfs een zaak hangende voor een federale rechtbank. Hoe dan ook klagen bezorgde antiwapenlobby’s aan dat president Obama zich vooral in stilzwijgen hult, terwijl meer en meer staten meer en meer toelaten. Nochtans was de belofte om wapendracht strenger in te perken een van de punten waar Obama’s campagne op steunde. “Maar ondertussen is de president heel erg stil, terwijl de staten de soepelere wetgeving doorduwen. Hij zou minstens de politieke moed moeten hebben om protest te uiten”, zegt Hamm. Maar er is meer aan de hand. Obama heeft in slechts één jaar tijd meer federale regels over wapenbeperking teruggeroepen dan zijn voorganger George W. Bush in acht jaar tijd, zo blijkt uit de analyse van het Brady Center. Zo heeft Obama het verbod op wapendracht in nationale parken en en op de nationale Amtrak-treinen opgeheven. Hamm: “De president werd wel min of meer geforceerd die twee pistes groen licht te geven, omdat ze deel uitmaakten van een pakket aan wetten dat ter stemming lag. Toch had hij ook hier minstens zijn stem kunnen verheffen.” Obama wordt door de antiwapenlobby’s ook aangewreven dat hij specifieke beloftes uit zijn campagne niet nakomt. “Het achterpoortje in de wetgeving dat het mogelijk maakt dat dealers wapens op wapenshows kunnen verkopen zonder licentie, had de president al lang kunnen dichten. Hij had ook al het verbod op semi-automatische en automatische wapens kunnen versterken en de staten verplichten gegevens vrij te geven over wapengebruik bij misdaden. Het zijn allemaal beloftes die niet nakomt”, aldus nog Hamm. In een reactie op de kritiek van Hamms lobbygroep stelt een woordvoerder van het Witte Huis in The New York Times: “De president respecteert het Tweede Amendement (met name het recht om zich te verdedigen met wapens-nvdr) en gelooft dat we slimme stappen kunnen zetten om de toevloed van illegale wapens naar de criminaliteit te stelpen en onze straten veilig te houden. Statistieken van het FBI tonen dat het aantal gevallen van gewapend geweld op een laagtepunt zit.” Opmerkelijk is dat de prowapenlobby afwachtend sceptisch is. “We hebben nu wel wat succesjes geboekt, maar van zodra hij kan, zal de president ons tegenwerken”, klinkt het daar. Hamm denkt daar anders over. Met zijn kritiek baseert hij zich op de afgelopen maanden. Hamm: “De president heeft op vele vlakken leiderschap en moed getoond, maar niet als het over wapenwetgeving gaat. Hij zwijgt. De reden daarvoor ligt vooral bij de krachtige en duidelijke druk van de prowapenlobby’s. De president denkt misschien dat het kostelijk wordt om zich opnieuw tegen wapens uit te spreken. Maar hierover zwijgen zal hem niets opleveren. Obama kan blijven hopen dat de kwestie verdwijnt. Maar dat zal niet gebeuren.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234