Maandag 29/11/2021

Wapenstilstand tot na Lambermont

En de winnaar is... Fons Borginon. Een kleine zestig procent van de VU-partijraadsleden geeft zijn steun aan de voorstellen van de voorzitter en zegt daarmee, onder andere, dat het uit moet zijn met het verzet tegen het Lambermont-akkoord (Bourgeois), met het praten met andere partijen (Anciaux) en met het opzetten van parallelle nevenstructuren (allebei). Daarmee kunnen de scheidingsscenario's voorlopig weer in de kast. Voorlopig, want met de stemming in het parlement over Lambermont kondigt zich al een nieuw crisismoment aan.

Brussel

Eigen berichtgeving

Zaterdagavond, vijf voor zeven. Een jonge en vooralsnog onbekende VU'er spurt de trappen van het Brusselse Congressenpaleis af. "Geen commentaar", bijt hij de microfoons van de aanstormende journalisten toe, met de allure van een regeringsleider. In zijn haast vergeet hij de aanhangers uit zijn partijafdeling, die bij de deur stonden te wachten. Zij begrijpen de woede van hun vertegenwoordiger. Per gsm hadden ze luttele minuten tevoren al rechtstreeks vanuit de partijraad te horen gekregen dat 'het' verloren is. Geen ledencongres over Lambermont en de toekomst van de VU, geen meerderheid voor de groep-Bourgeois.

Even na zijn anonieme bondgenoot stapt oud-voorzitter Geert Bourgeois naar buiten. Ook in looppas, ook zonder commentaar. "Ik moet nadenken over deze beslissingen", zucht de West-Vlaming. Tien meter verder licht een opgeluchte partijvoorzitter Fons Borginon die beslissingen toe. Borginon kreeg voor zijn pakket van zes voorstellen (zie kadertje) de steun van 87 partijraadsleden, tegen 60 neenstemmers en 4 onthoudingen. Zestig procent zegt dus ja, een ongehoorde luxe voor een partij die het gewend was geraakt knopen door te hakken met een meerderheid van krap de helft. "Het vertrouwen is groot genoeg binnen de partij om de VU weer een toekomst te geven", besluit de partijvoorzitter.

"De anarchie moet stoppen," vat Borginon zijn goedgekeurde voorstellen samen. "We mogen onze tijd niet langer steken in het opzetten van nevenstructuren, de mandatarissen moeten de beslissingen van de partijraad over Lambermont uitvoeren en de leden moeten zich daarna kunnen uitspreken over de nieuwe koers van de partij." Daarna, want de onmiddellijke bijeenroeping van een ledencongres over de malaise in de partij droeg de goedkeuring van de voorzitter niet weg. Borginon wilde niet zonder tekst naar de basis, omdat de chaos dan pas echt niet meer te overzien zou zijn.

Een congresaanvraag werd zaterdag op de partijraad wel ingediend maar op formele gronden afgewimpeld. De noodzakelijke steun van vijf VU-arrondissementen was er (DM 19/5) maar hun aanvraag voldeed niet aan de statutaire bepalingen. Ook dat had de buitenwacht zaterdagmiddag al snel via de mobiele telefoon begrepen. "Geen rekening met vraag arrondissement", stond te lezen in een sms-berichtje dat uit de partijraad kwam. Even later gevolgd door een nieuw bericht, één veelbetekenend woord: 'Ruzie'.

Wellicht dienen de initiatiefnemers eerstdaags alsnog een formele aanvraag in, maar om een congres te organiseren vóór de parlementaire afhandeling van Lambermont is het te laat. "Zo hoort het ook", meent Patrik Vankrunkelsven, een van de winnaars van de dag. "De partijraad bepaalt de politieke koers op korte termijn. Je kunt toch niet elke drie maanden een ledencongres bijeenroepen. Als Lambermont achter de rug is, heeft het weinig zin om er nog een congres over te houden. We gaan het debat over Egmont toch ook niet opnieuw openen."

Daarmee lijkt de houding van de VU, als partij, over het communautaire akkoord Lambermont bis voorgoed vast te liggen. En de houding van de vier VU-kamerleden, die de kern uitmaken van de groep-Bourgeois? Toen op het einde van de partijraad oudgediende Hugo Schiltz een applaus vroeg voor het onverdroten labeur van zijn stadsgenoot Fons Borginon, kregen Bourgeois en co de handen niet op elkaar. Na de 'Nacht van Nazareth', waar de VU-partijraad groen licht gaf aan Lambermont bis, konden de VU-rebellen nog aanvoeren dat de partijraad gemanipuleerd was en niet goed wist wat hij eigenlijk goedkeurde. Met de steun van een betogende Vlaamse beweging in de rug dachten ze ook de echte stem van de VU-basis te vertolken. Door uitdrukkelijk en met een ruimere meerderheid zijn Lambermont-standpunt te bevestigen heeft de VU-partijraad dat argument nu uit handen van de groep-Bourgeois geslagen.

Bovendien duiken ook disciplinaire bepalingen op die het VU-viertal tot enige gehoorzaamheid kunnen dwingen. Zo kan het partijbestuur eigenhandig onwillige verkozenen voor vier maanden schorsen. "Iedereen moet de voorstellen nu even laten bezinken, zo ook Geert Bourgeois", goot Fons Borginon eergisteren olie op de golven. Bourgeois en co moeten ook niet voor stemmen, een onthouding of afwezigheid is voldoende. "Met name moet ervoor gezorgd worden dat het stemgedrag van de verkozenen niet tot gevolg heeft dat de akkoorden niet goedgekeurd raken of dat toegevingen aan de Franstaligen noodzakelijk zouden zijn om de vereiste meerderheid te bereiken", staat er letterlijk in de door de partijraad goedgekeurde tekst.

Tot het ogenblik dat in de Kamer van Volksvertegenwoordigers definitief de knopjes moeten ingedrukt worden voor de Lambermont-wetsontwerpen, lijkt er op het Barricadenplein een gespannen wapenstilstand afgeroepen te zijn. Komt het moment van de stemming, de komende weken dus, dan staat de groep-Bourgeois voor een moeilijke keuze. Ofwel kiest ze voor een nieuwe schokgolf door het geweten boven het partijoordeel te stellen en consequent tegen te stemmen, met alle gevolgen van dien voor het communautaire akkoord en voor de eigen positie binnen de VU. Ofwel legt de Oranjehofgroep zich node neer bij de wil van de meerderheid en probeert ze vervolgens na de verloren Lambermont-veldslag alsnog de VU-oorlog te winnen.

Disciplinaire schorsing voor wie goedkeuring Lambermont-akkoord dwarsboomt

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234