Dinsdag 15/06/2021
Daan Heerma van Voss. Beeld belga
Daan Heerma van Voss.Beeld belga

Column

Waarom verhuist men niet? Weten ze dan niet dat het water op den duur het hele plaatsje zal verzwelgen?

Daan Heerma Van Voss is een Nederlandse schrijver.

In Happisburgh stond een huis. Nog geen vijf jaar geleden hadden rondom dat huis in Happisburgh, een dorp in het zuidoosten van Engeland, tientallen andere huizen gestaan. De huizen achter dat ene huis staan inmiddels leeg. De huizen die ervoor stonden zijn in zee verdwenen, net zoals, enkele maanden geleden, dat ene huis zelf. Grootmoeder Canute had het huis in 2008 gekocht, toen de zee nog ruim zes meter ver was. Ze zag haar tuin langzaam verbrokkelen. Maar verhuizen? En het uitzicht moeten missen? Nee, dat nooit. Ze wachtte totdat anderen haar kwamen weghalen.

In een caravan

Toegegeven, het uitzicht is fraai. Ik daal de trappen van de vuurtoren af en wandel naar de kustlijn, totdat een bordje mij de weg verspert: verder lopen is gevaarlijk. Bodemerosie – het hele dorp is gebouwd op zandsteen, en die zandsteen wordt van binnen leeggeblazen. Het is een onzichtbaar proces. Dat wil zeggen: het wordt pas zichtbaar wanneer het te laat is. Wanneer de vloer begint te kraken, wanneer de aarde begint te schudden, wanneer het gehele huis kantelt en in het water zakt. Dit overkwam ook grootmoeder Canute, die weigerde in te gaan op aanbiedingen van de gemeente om van woonplek te wisselen. Ze wilde blijven vechten. Dat deed ze. Ze verloor. Sindsdien woont ze in een caravan, die ze elke avond ergens anders in het dorp parkeert – ze krijgt maar geen vergunning van de gemeente om ergens langer dan een nacht te blijven.

Ik stap het dorpskerkje binnen, dat zich vlak naast de pub bevindt. De priester is net bezig een ruitje te vervangen. Ik vraag hem of hij grootmoeder Canute kent. Die kent hij zeker, zegt hij terwijl hij van zijn stoeltje stapt. “Het is een klein dorp, iedereen kent iedereen.” Waarom verhuist men niet? Weten ze dan niet dat het water op den duur het hele plaatsje zal verzwelgen? Hij antwoordt dat ze andere dingen belangrijker vinden. “Velen komen uit grote steden, veel misdaad, veel lawaai. Ze hebben hier rust gevonden. En dat uitzicht, hè. Prachtig gewoon.”

Hoe kan hij het opbrengen ramen te vervangen waarvan hij weet dat ze weer zullen breken? Hij moet lachen. Hij zegt dat hij nog nooit zo’n goede metafoor heeft gehoord voor wat het betekent om priester te zijn. Dan vraagt hij of ik zometeen soms naar de pub ga. “Vermoedelijk”, antwoord ik. Hij zegt me bij de barman zijn naam te laten vallen, dan zal ik zo een extra pint krijgen. Zo geschiedt. De eigenaar van de pub kent oma Canute ook. Als ik maar lang genoeg wacht zal ik haar wel treffen, zegt hij. Ik wacht lang, tot het donker wordt. Maar wanneer duidelijk is dat oma Canute vanavond echt niet meer zal komen, sta ik van de kruk op en loop met licht zwalkende pas richting bushalte.

Het kan twintig jaar duren, of anders dertig, maar we zullen het nog meemaken dat Happisburgh geheel onder water ligt. De volgende keer als u over de legendarische stad Atlantis hoort kunt u zich gerust in het gesprek mengen. U kunt zeggen: ik ken die plek. Het was een klein dorp. Er stond een kerk. Er stond een pub. Het uitzicht was onvergetelijk.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234