Zondag 20/06/2021

Waarom topmanagers zo veel loon vragen

Nu de discussie over de toplonen weer volop woedt, vragen velen zich af waar managers het lef vandaan halen om zichzelf een gigantisch salaris toe te eigenen. Professor arbeids- en organisatiepsychologie Roland Pepermans van de Vrije Universiteit Brussel probeert een antwoord te vinden.

Wat motiveert een manager om een gigantisch salaris te vragen?

Pepermans: "Dat is een zeer moeilijke vraag. Ik denk dat topmanagers er meestal vanuit gaan dat hun loon verantwoord is omdat ze zeer veel inspanningen doen voor het bedrijf. Ze presteren meestal veel meer uren dan een gemiddelde werknemer, en ze geven voor een deel hun familieleven op. En zij vinden dat ze daar op een correcte manier voor beloond moeten worden. Managers zijn aan de andere kant vaak ook rechter en partij tegelijk als het op het bepalen van hun loon aankomt. Ze beheren het budget van het bedrijf en kunnen dus zelf bepalen hoeveel ze kunnen uitgeven aan hun salaris."

Zorgen die hoge toplonen niet vooral voor wrevel bij werknemers die veel minder verdienen?

"Dat spreekt voor zich. Een gewone werknemer die acht uur werkt ziet dat zijn baas vele malen meer verdient dan hij terwijl die manager pakweg twaalf uur werkt. Die werknemer denkt dan: mijn baas mag maar anderhalf keer zoveel verdienen als ik. De gewone werknemer houdt op dat moment geen rekening met de inhoud van het werk van een manager. Hij draagt veel meer verantwoordelijkheid, en dat mag ook verloond worden. Maar u zult zich net als ik afvragen waarom sommige lonen zo extreem hoog moeten zijn."

Zijn managers meer belust op geld dan andere mensen?

"Ik weet niet of je dat zomaar kan zeggen. Ik denk niet dat ze meer op geld belust zijn dan anderen, maar ze kijken wel anders tegen geld aan. Zij zien het echt als een beloning voor het belangrijke werk dat ze doen. Wat misschien wel speelt, is het machtsmotief. Topmanagers zijn zich meer dan anderen bewust van hun macht. Macht die voor sommigen misschien ook in geld uit te drukken valt. Hoe hoger ze geraken, hoe belangrijker die machtsfactor wordt."

Het grote publiek reageert verontwaardigd als blijkt dat topmanagers zich een buitensporig salaris aanmeten. Hoe reageert een manager die door zijn verloning zijn gezicht verliest?

"Als managers jarenlang enkel contact hebben met collega's die nog veel meer verdienen, verliezen ze misschien hun realiteitszin en laten ze zich verleiden om zichzelf ook buitensporig te verlonen. Ik denk dat de meesten weer met hun voeten op de grond terechtkomen als ze met de afschuw van het publiek geconfronteerd worden."

Is er genoeg controle op topmanagers?

"Ze nemen hun beslissingen vaak achter gesloten deuren, terwijl er voor een gewone werknemer wetten en regels uitgewerkt worden. Daardoor zijn de beslissingen van en manager vaak met enige geheimzinnigheid omgeven. Als het erop aan komt, is er dus inderdaad heel weinig controle."

Freek Smets

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234