Zondag 17/01/2021

Turks referendum

Waarom nergens meer Turken 'ja' stemden dan in België

Beringenaars vieren de uitslag van het Turks referendum.Beeld Tim Dirven

In Turkije stemde een nipte 51 procent voor de grondwetswijziging, terwijl het in België om 75 procent gaat. Proportioneel zeiden nergens zoveel Turken 'ja'. In het Verenigd Koninkrijk stemde 80 procent zelfs tégen. Wat maakt de Belgische Turken zo pro-Erdogan?

Bij de verkiezingen in 2015 kreeg Erdogans partij AKP bijna 63 procent van de Belgische stemmen. Dit keer is het resultaat nog frappanter.

"Een factor is de heisa in België en Nederland over de Turkse campagne", zegt professor internationale politiek Dries Lesage (UGent). "Voor sommige Turkse Belgen zal het een extra reden zijn geweest om te gaan stemmen."

Maar ook los van die commotie, van mogelijke beïnvloeding via de Diyanet-moskeeën, of van de AKP-bussen naar stemlokalen zouden veel Belgische Turken 'ja' stemmen, zegt Lesage. "De reden daarvoor is hun achtergrond."

Discriminatie

Het stemgedrag van Belgische Turken zou samenhangen met de regio's waaruit ze komen. Een groot deel van hen komt uit de provincie Afyon, en specifieker de regio Emirdag. Vandaag zouden er meer mensen uit Emirdag in België en in de rest van de EU wonen dan in Emirdag zelf. 

"Terwijl er in het Verenigd Koninkrijk bijvoorbeeld veel Turken uit Cyprus wonen, gaat het bij ons om mensen uit de centrale Anatolische provincies", zegt professor Christiane Timmerman van het Centrum voor Migratie en Interculturele Studies.

In al die provincies in het binnenland haalde het ja-kamp 65 procent of meer.  Een groot contrast met de steden Istanbul en Ankara, en de toeristische provincies zoals Izmir waar het nee-kamp won. 

"Een verklaring hiervoor is zo oud als het begin  van de Turkse republiek", zegt Timmerman. "Die was eerder elitair en keek neer op de conservatieve gewoontes in het binnenland. Erdogan heeft hen trots gegeven. Vriend en vijand moet erkennen dat de centrale Anatolische provincies er sterk op vooruit zijn gegaan."

De eerste gastarbeiders brachten het gevoel dat ze in Turkije achtergesteld waren mee naar België. De generaties erna voelden en voelen zich ook in België soms tweederangsburger, niet vertegenwoordigd in de media of door de politiek. 

En dan zijn er nog de problemen van discriminatie op de arbeidsmarkt en in het onderwijs, die in ons land meer zouden spelen dan elders.

"Louter het feit dat ze anders zijn, is in Vlaanderen soms een probleem", zegt Serpil Aygün, hoofdredacteur van de Belgisch-Turkse krant Binfikir. "Denk aan leerlingen die een straf krijgen omdat ze Turks spreken op school."

Weeskinderen

AKP luisterde naar de verzuchtingen van Turken in de moskeeën in ons land. Bijvoorbeeld door de afkoopsom drastisch te verlagen die Turken in het buitenland moeten betalen voor hun legerdienst. En door het hen zo gemakkelijk mogelijk te maken om te stemmen. 

Net als de mensen uit het binnenland in Turkije geeft Erdogan ook de Belgische Turk een reden om trots te zijn.  

"In zekere zin zijn het weeskinderen," zegt Aygün. "Daarom zijn ze blij met elke aandacht uit hun moederland. En zodra AKP aan de macht was, heeft de partij hen die aandacht geschonken."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234