Maandag 22/07/2019

Waarom eenpersoonskamer zo ziekmakend duur is

Omdat artsen meer supplementen op hun ereloon aanrekenen, worden eenpersoonskamers in een ziekenhuis stilaan onbetaalbaar. Waarom zit er geen rem op en moet dat niet transparanter? Minister Maggie De Block (Open Vld) werkt eraan. 'Maar meteen afschaffen lukt niet.' Het kluwen van de ereloonsupplementen ontrafeld in vier vragen. Barbara Debusschere

1 Welke elementen bepalen de prijs van een opname?

Voor een opname in een eenpersoonskamer betaal je gemiddeld 1.460 euro. Vijf jaar geleden was dat 1.379 euro. Dat toont een onderzoek van de Christelijke Mutualiteit op basis van 1,4 miljoen ziekenhuisfacturen uit 2015.

Die factuur bestaat uit drie componenten: het remgeld, de kosten voor materiaal en kamer, en de ereloonsupplementen. Die laatste zijn de bedragen die artsen extra mogen aanrekenen bovenop de vaste tarieven wanneer patiënten kiezen voor een eenpersoonskamer.

De eerste twee onderdelen in de factuur zijn sinds 2004 nauwelijks veranderd, maar het aandeel ereloonsupplementen is gestegen. Wanneer je bijvoorbeeld een factuur van 1.460 euro krijgt, dan bestaat 60 procent of bijna 900 euro daarvan uit zulke ereloonsupplementen. Vijf jaar geleden ging het nog om 56 procent, of 782 euro op het totaal van 1.379 euro.

2 Wie rekent ereloon-supplementen aan?

Wie voor een eenpersoonskamer kiest, betaalt niet alleen meer voor de extra privacy, ook de behandelingen vallen duurder uit omdat de artsen jou ereloonsupplementen mogen aanrekenen.

Hoeveel precies verschilt per ziekenhuis. In enkele Brusselse ziekenhuizen mogen artsen tot 400 procent van hun basiserleloon extra aanrekenen, maar doorgaans liggen de supplementen rond de 100 à 150 procent.

Ze mogen worden aangerekend door de behandelende arts en de specialisten die klinische analyses doen, zoals radiologen en laboranten. Ook artsen die toezicht houden en voor een controle een collega vervangen, kunnen ereloonsupplementen vragen.

Puur mondeling advies telt niet.

3 Waarom steeds meer ereloonsupplementen?

Er is geen plafond. Ziekenhuizen bepalen de maxima zelf en kunnen ze optrekken. Dat doen ze steeds meer, enerzijds om artsen aan zich te binden, anderzijds ook om hun financiering rond te krijgen. Vier op de vijf ziekenhuizen zitten namelijk in de rode cijfers en een deel van de ereloonsupplementen gaat naar de ziekenhuizen.

Hoe die verdeling precies in elkaar zit, is niet transparant. "Hun medische raad beslist daarover. Het zou beter zijn dat daarover transparantie bestaat, want nu leeft het idee dat de artsen inhalig zijn", zegt Marc Moens, voorzitter van het Vlaams Artsensyndicaat. "Maar er worden meer supplementen aangerekend om de financiële putten te dempen."

Ook voor de technische prestaties gebeurt dat nu vaker. "Destijds rekenden alleen artsen die rechtstreeks contact met je hadden supplementen aan. Nu gebeurt het meer en meer voor labo-onderzoeken of scans", zegt CM-voorzitter Luc Van Gorp.

Eerder signaleerden ziekenfondsen bovendien echte uitwassen. Twee miljoen Belgen hebben geen hospitalisatieverzekering, maar alle anderen krijgen minstens een deel van de supplementen terugbetaald. Daardoor geven sommige ziekenhuizen verzekerde patiënten automatisch een eenpersoonskamer.

Ook blijkt dat artsen soms weigeren iemand te behandelen wanneer die niet voor een eenpersoonskamer kiest. Deontologisch kan dat niet. "Toch worden patiënten soms gepusht om een eenpersoonskamer te kiezen. Het alternatief is: langer wachten of een andere arts kiezen", zegt Van Gorp.

4 Wat doet Maggie De Block?

Zij wil paal en perk stellen aan de supplementen, maar dat kan enkel stap voor stap omdat de ziekenhuisfinanciering er deels op steunt en ook de erelonen zelf herbekeken worden. De minister wijst op wat al is ingeperkt: sinds juli vorig jaar mogen geen ereloonsupplementen aangerekend worden voor dagopnames in twee- en meerpersoonskamers en de supplementen voor borstreconstructies zijn beperkt tot 100 procent in een eenpersoonskamer en afgeschaft in twee- of meerpersoonskamers. Ook voor de klinische biologie, de technische analyses, worden de supplementen beperkt.

Vandaag komt in de commissie Volksgezondheid het voorstel van De Block op tafel waarin ze expliciet in de ziekenhuiswet wil laten inschrijven dat patiënten altijd het recht hebben op hetzelfde aanbod aan kwaliteitsvolle zorg, in wat voor kamer ze ook liggen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden