Zaterdag 28/11/2020
De kans om op intensieve zorgen terecht te komen, is nu een stuk kleiner dan tijdens de eerste golf. Hier: de afdeling intensieve zorgen van het UZ Gent.

AnalyseTweede golf

Waarom deze coronagolf (niet) verschilt van de eerste

De kans om op intensieve zorgen terecht te komen, is nu een stuk kleiner dan tijdens de eerste golf. Hier: de afdeling intensieve zorgen van het UZ Gent.Beeld Wannes Nimmegeers

‘Als we niet opletten, zijn we er slechter aan toe dan tijdens de eerste golf’, meent biostatisticus Geert Molenberghs (UHasselt en KULeuven). Zover staan we echter nog niet. Wat zeggen de voorspellingen?

Ziekenhuisbezetting

Als we deze tweede golf met de eerste willen vergelijken, is het aantal bedden dat ingenomen wordt door coronapatiënten een goede graadmeter volgens professor Molenberghs. Dan lijkt het nu goed mee te vallen, want gisteren lagen er 4.401 mensen in het ziekenhuis. Op 6 april - de piek van de eerste golf - ging het om maar liefst 5.759 patiënten. 

“Maar”, zegt professor Molenberghs, “We zijn nu nog niet aan de piek. De voorspellingen van het aantal ingenomen ziekenhuisbedden gaan nog steeds steil omhoog. We zitten al op een hoog niveau en de epidemie heeft een enorme kracht. Op het eerste gezicht zijn we er slechter aan toe dan tijdens de eerste golf. De voorspellingen zijn dat we los over het cijfer van april zullen gaan.”

“Wanneer dat zal gebeuren en hoeveel mensen er op de piek van deze tweede golf in het ziekenhuis zullen liggen? Die voorspellingen hangen af van het model dat gebruikt wordt: ergens in december zullen tussen 7.000 en 10.000 ziekenhuisbedden ingenomen zijn door coronapatiënten. Maar, heel belangrijk: dat is wel in de veronderstelling dat er niets wijzigt. Als de federale maatregelen en zeker de bijkomende maatregelen in Wallonië en Brussel effect hebben, kan er snel een knik in de curve komen en dan komt het niet zo ver.” Indien wel, dan zou in december ongeveer één ziekenhuisbed op vijf ingenomen worden door een coronapatiënt. In ons land waren er vorig jaar 48.570 bedden beschikbaar - als we die voor psychiatrische zorg niet meetellen.

Dagelijks aantal ziekenhuisopnames

Dat het met de curves de verkeerde kant uitgaat, is goed af te leiden uit het aantal ziekenhuisopnames per dag. Tijdens de eerste golf viel de piek op 29 maart met 629 opnames. Gisteren lag dat aantal met 590 al bijna even hoog. 

“Coronapatiënten blijven nu wel minder lang in het ziekenhuis dan tijdens de eerste golf”, vult Molenberghs aan. “Dat komt omdat artsen al beter weten hoe ze hen moeten behandelen. Hoewel de behandeling nog verder zal verbeteren, is dit toch een beetje goed nieuws.”

Biostatisticus Geert MolenberghsBeeld Joel Hoylaerts/Photo News

Bezetting intensieve zorgen

Op de afdelingen intensieve zorgen liggen op dit moment 632 mensen. “Dat is ongeveer de helft van de piek van 8 april. Toen waren 1.285 bedden op intensieve zorgen ingenomen door coronapatiënten. Door de betere behandeling die de mensen nu kunnen krijgen, komen ze minder snel op intensieve terecht dan in het voorjaar. En toch loopt de curve steil op. De voorspellingen zijn dat we een eind boven de piek van de eerste golf zullen uitkomen, áls ons gedrag niet wijzigt. Het gaat dan om 2.000 mensen op intensieve, of in het ergste scenario 4.000.”

Molenberghs verwacht evenwel dat de ergste voorspelling niet zal uitkomen. Op intensieve 4.000 mensen verzorgen, kunnen we met de huidige planning gewoon niet. Er zijn daarvoor maar maximum 2.821 bedden in ons land. “Er zouden dan noodhospitalen moeten opgetrokken worden of patiënten zouden naar buitenlandse ziekenhuizen getransporteerd moeten worden.”

Overlijdens

In de lente viel de piek van het aantal overlijdens op 8 april: 321. Tijdens deze tweede golf lag het hoogste aantal tot hiertoe een stuk lager: Vrijdag stierven 74 mensen aan Covid-19. Professor Molenberghs: “Het aantal overlijdens volgt minder snel dan voorheen. Daar hebben we wel winst geboekt. Als je op intensieve zorgen terechtkomt, heb je nog steeds evenveel kans om te sterven als in het voorjaar. Maar de kans dát je op IZ belandt is kleiner nu, omdat de behandeling beter is. Die betere behandeling kunnen we wel enkel blijven garanderen als de capaciteit van onze ziekenhuizen niet overschreden wordt. Is dat het geval, zal het aantal overlijdens weer toenemen.”

“We moeten er ook rekening mee houden dat de situatie in de woonzorgcentra nu nog niet zo erg is als in de lente, maar toch. Toen zijn iets meer dan 6.500 van de 150.000 mensen die in WZC’s verblijven, gestorven met Covid. Dat wil zeggen dat er nog een héél groot potentieel is voor het virus om toe te slaan. Het klopt dat het vaak oudere, verzwakte mensen waren die het niet gehaald hebben. Maar zo zijn er nog héél veel over. In heel wat WZC’s is het virus niet kunnen binnendringen tijdens de eerste golf, maar nu circuleert in alle landsdelen, weliswaar meer in het zuiden dan in het noorden. Het risico is enorm.”

Bevestigde besmettingen

Tenslotte, voor de volledigheid: het aantal bevestigde besmettingen van de eerste golf vergelijken met die van de tweede heeft weinig zin. Dat aantal ligt nu weliswaar een pak hoger: 15.432 op 20 oktober tegenover 2.336 op 10 april. Maar nu wordt er ook véél meer getest: 77.555 coronatesten tegenover 8.537 op dezelfde dagen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234