Vrijdag 26/02/2021

Opinie

Waarin Serena Williams zich vergist

Martina Navratilova. Beeld EPA
Martina Navratilova.Beeld EPA

Martina Navratilova is voormalig tenniskampioen en mensenrechtenactivist.

Serena Williams heeft ten dele gelijk. Er heerst een fameuze dubbele moraal bij de bestraffing van slecht gedrag door vrouwen – en niet alleen in het tennis.

Maar in haar protest tegen de scheidsrechter, afgelopen weekend tijdens de finale van de US Open, had ze het ook gedeeltelijk bij het verkeerde eind. Het is geen goed idee om te schermen met het argument 'Als mannen hiermee wegkomen, dan moeten vrouwen dat ook kunnen'. De vraag die we ons moeten stellen, is: wat is het juiste gedrag om onze sport eer te betonen en onze tegenstanders te respecteren?

Even samenvatten. De problemen begonnen in de tweede set. Williams kreeg een waarschuwing wegens foutieve coaching – Dat was voor rekening van haar coach: Patrick Mouratoglou gebruikte beide handen om aan te geven dat Williams meer vooruit moest bewegen – en werd terechtgewezen.

Het klopt dat foutieve coaching gangbaar is en dat de meeste coaches het doen. Maar het klopt ook dat ze daar vaak op worden aangesproken en dat speler en coach op dat moment goed weten dat een volgende overtreding hen een punt zal kosten. De speler is verantwoordelijk voor het gedrag van zijn of haar coach. En het maakt niet uit of de speler de instructies al dan niet gezien of gehoord heeft: een overtreding is een overtreding.

Williams was niet tevreden over de waarschuwing en liet de scheidsrechter, Carlos Ramos, dat weten. Tot zover geen probleem. Het is gebruikelijk dat de scheidsrechter de speler eerst aanspreekt over de coaching, als een soort milde waarschuwing voor de echte waarschuwing komt, zodat de speler de kans heeft de coach het zwijgen op te leggen. Als dat was gebeurd, dan was er misschien niets gebeurd. Al zullen we dat nooit weten.

Een paar games later escaleerde het. Williams verloor haar opslagspel bij een 3-1-voorsprong en sloeg haar racket kapot – een automatische 'codeschending' die, omdat ze bovenop een eerdere waarschuwing kwam, automatisch leidde tot het verlies van een punt.

Williams koos ervoor om daarover in discussie te gaan. Ze beweerde dat ze niet had valsgespeeld, dat ze niet was gecoacht en dus geen straf had mogen krijgen. Maar het heeft geen belang of ze al dan niet wíst dat ze werd gecoacht. Ze wérd gecoacht, zoals Mouratoglou ook toegaf na de wedstrijd. In deze fase had ze al een waarschuwing gekregen – die je niet retroactief kunt intrekken – en had ze haar racket kapotgeslagen, een automatische fout. Ramos had geen andere keuze dan een punt af te trekken.

Hier raakte Williams het spoor bijster. Zij en Ramos praatten naast elkaar heen. Ze beweerde dat ze niet valsspeelde – volstrekt geloofwaardig, maar naast de kwestie – terwijl hij een duidelijke beslissing nam.

Littekens

Het moet gezegd dat Williams wat littekens overhoudt aan dit specifieke toernooi. In 2004 werd ze ernstig benadeeld door scheids- en lijnrechterlijke beslissingen in haar wedstrijd tegen Jennifer Capriati. In 2009 schoot ze zichzelf in de voet toen ze bij matchpoint in de halve finale tegen Kim Clijsters tekeerging tegen een lijnrechter en een straf kreeg waardoor ze meteen de wedstrijd verloor. In 2011, in de finale tegen Samantha Stosur, verloor Williams een punt omdat ze 'Come on!' riep na het slaan van een forehand die haar er opnieuw leek door te halen in een game dat ze dreigde te verliezen. Ze belaagde de scheidsrechter, noemde haar 'lelijk vanbinnen', en kreeg een nieuwe codeschending om de oren.

Die voorgeschiedenis op de US Open, misschien gecombineerd met het gevoel dat ze altijd een buitenstaander in de tenniswereld is geweest – ik weet precies hoe dat aanvoelt – verklaart gedeeltelijk waarom Williams zo reageerde, en vooral waarom ze bleef doorgaan.

In de berichtgeving achteraf werd de nadruk vooral gelegd op de tweede confrontatie met Ramos, toen ze excuses eiste en hem een dief noemde. Ramos rekende haar toen een derde codeschending aan, die haar een hele game kostte. Na een lange onderbreking werd het spel hervat. Naomi Osaka won de wedstrijd – haar eerste grandslamtitel, de eerste voor Japan – onder luid boegeroep en drama, iets wat ik, voor zover ik me kan herinneren, nooit heb meegemaakt in de finale van een grandslamtoernooi.

Het is moeilijk in te schatten, en twijfelachtig, of een man ermee was weggekomen als hij de scheidsrechter een dief had genoemd. Maar als je daar je aandacht op richt, dan mis je het punt. Als mannen met een andere maatstaf worden behandeld voor dezelfde vergrijpen, dan moet dat grondig worden onderzocht en verholpen. Maar waarmee jij vindt dat je mag wegkomen kan nooit een maatstaf zijn om je eigen gedrag te beoordelen. Dit is het soort gedrag dat niemand mag etaleren op het court. Er zijn momenten genoeg geweest, toen ik nog speelde, dat ik mijn racket in duizend stukken wilde slaan. Maar toen dacht ik aan de kinderen die aan het kijken waren en spaarde ik grommend mijn racket.

Williams gedroeg zich absoluut heerlijk tegenover Osaka na de wedstrijd. Een ware kampioen op haar best. Maar tijdens de wedstrijd... genoeg daarover. Ook Osaka gedroeg zich tijdens en na de wedstrijd voorbeeldig.

Is er nu een dubbele moraal in het tennis? We moeten onze sport eens goed onder de loep nemen, de roze bril afzetten en alle ongerijmdheden en vooroordelen die er mogelijk zijn uitroeien. Tennis is een heel democratische sport en we moeten erop toezien dat dat zo blijft.

Maar het is ook aan individuele spelers om zich te gedragen met respect voor de sport die ons zo na aan het hart ligt. We kijken allemaal uit naar de volgende confrontatie tussen Williams en Osaka. Hopelijk komt het drama dan van hun prachtige shots en hun tomeloze inzet – twee atleten die ons tonen hoe je het doet en ons op die manier inspireren.

© The New York Times

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234