Woensdag 01/04/2020

Waardig protest na vrijspraak moordenaars Diallo

De vrijspraak van vier politieagenten die een jaar geleden een ongewapende Guinese immigrant voor zijn huis met kogels doorzeefden, lokte dit weekend op tal van plaatsen in en rond New York bitter protest uit. 'Dit is een vrijbrief voor moord!', schreeuwden demonstranten. Maar de grootscheepse rellen die gevreesd werden, bleven uit.

New York

Van onze correspondent

Tom Ronse

Nog geen vijf minuten nadat het vonnis vrijdag in de late namiddag bekend werd gemaakt, was de oproerpolitie ter plaatse in Soundview, de wijk in de New Yorkse Bronx waar de American Dream van immigrant Amadou Diallo werd stukgeschoten. Politiehelikopters scheerden over de daken. In Wheeler avenue, aan het bescheiden huis waar Diallo woonde, verzamelde zich snel een menigte. "Ik kan het niet geloven", zei Carlton Long, een buurtbewoner, "ik duizel nog van de schok." Een man stond aan de voordeur van Diallo's huis en tilde zijn eenjarig zoontje boven zijn hoofd. "Schiet hem maar meteen!", riep hij met tranen in de ogen naar de politie. "Als iemand anders had gedaan wat die agenten deden, zouden ze zeker zijn veroordeeld", zei Carlos Medina, een student uit de Bronx, "maar de politie mag ongestraft moorden." En hij herhaalde wat zovele anderen me zeiden: "Als Diallo blank zou zijn geweest, zou hij nu nog leven."

Diallo was een 22-jarige immigrant uit Guinea in West-Afrika. Hij was een hardwerkende straatverkoper die op 4 februari vorig jaar na een lange dag in Manhattan rond middernacht thuiskwam in het appartementje dat hij deelde met een vriend en twee neven. Even later besloot hij nog een luchtje te gaan scheppen. Hij stond op de stoep van zijn huis toen een auto traag passeerde, bemand met vier blanke agenten in burger van de Street Crime Unit, een elite-eenheid van de New Yorkse politie die ook toen al berucht was, zowel voor haar succes in misdaadbestrijding als voor haar harde methoden.

Volgens de agenten gedroeg Diallo zich verdacht, alsof hij op de uitkijk stond voor inbrekers. Toen ze uitstapten en naderden, vluchtte Diallo in de vestibule, al bevalen ze hem te stoppen. Hij tastte in zijn zak, haalde er iets uit en keerde zich naar zijn belagers. Zij getuigden op hun proces dat ze dachten dat hij een wapen vasthield en op het punt stond om te schieten. Daarop vuurden ze alle vier hun automatische pistolen leeg. In het totaal schoten ze 41 kogels af, waarvan er 19 Diallo troffen. Zijn 'wapen' bleek een portefeuille. De aanklager speculeerde op het proces dat Diallo misschien dacht dat de vier overvallers waren en hun zijn geld wou geven, of, als hij vermoedde dat ze agenten waren, hun een identiteitsbewijs wou tonen. Volgens hem was Diallo al terdoodveroordeeld op het moment dat de agenten hem zagen.

Diallo's dood was lang niet het eerste geval van een ongewapende burger die door de New Yorkse politie werd gedood. Dat zijn dood zoveel protest uitlokte, lag gedeeltelijk aan het feit dat zijn belagers zoveel kogels afschoten dat het moeilijk leek om hun uitleg, dat ze uit angst hadden geschoten, te kunnen aanvaarden. Voor velen leek het een afslachting. Ook in de betogingen van afgelopen weekend werd dat hoog aantal kogels voortdurend benadrukt. "Wie schiet er nu 41 keer naar een mens uit zelfverdediging?", zei een spreker op een meeting in Union Square, "zelfs naar een hond schiet je geen 41 keer."

Na de dood van Diallo werd maandenlang bijna dagelijks betoogd aan het hoofdkwartier van de politie in Manhattan om een proces tegen de vier agenten te eisen. Dat kwam er uiteindelijk, maar een rechter besloot dat het moest doorgaan in Albany, zo'n 250 km ten noorden van de Bronx, omdat de sfeer in New York City te verhit zou zijn. Na drie maanden proces en twintig uren beraadslagen gaf de jury, die bestond uit acht blanken en vier zwarten, de versie van de politie het voordeel van de twijfel. De vier werden op alle punten vrijgesproken.

Na de vrijspraak in Albany scandeerden betogers de naam van Rodney King, de man wiens afranseling door agenten van de politie van Los Angeles acht jaar geleden grote rellen uitlokte nadat die agenten waren vrijgesproken. Dat de reactie nu veel kalmer bleef, heeft wellicht te maken met de economische situatie: zelfs in de armste zwarte getto's is er nu veel minder werkloosheid dan toen. En in tegenstelling tot de dood van Diallo was er bij de afranseling van King een toevallige getuige die alles op video vastlegde en zo bewees dat de politie niet uit zelfverdediging had gehandeld. Ook de oproepen van Diallo's ouders en van Al Sharpton, de zwarte leider die het protest tegen de politie had geleid, droegen bij tot de vreedzame sfeer.

"Verraad de nagedachtenis van Amadou niet door te handelen zoals zij die hem vermoordden", vroeg Sharpton. Hij stelde dat het vonnis geen eindpunt was en dat de federale overheid nu onder druk moet worden gezet om een nieuw proces tegen de vier agenten te beginnen. Dat gebeurde in de Rodney King-zaak en leidde tot de veroordeling van twee van Kings beulen. Het ministerie van Justitie heeft gezegd dat het onderzoekt of een federale procedure gegrond is. De burgemeester van New York meent alvast te weten dat dat niet het geval is. Hij prees het vonnis als 'fair' en zijn politie als 'de beste ter wereld'.

'Zelfs naar een hond schiet je geen 41 keer'

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234