Zaterdag 06/03/2021

'Waar ligt de grens tussen advies en medewerking?'

De Vlaamse Vereniging van Balies (VVB) heeft geen bezwaren tegen de nieuwe EU-regeling die advocaten verplicht om informatie over witwasactiviteiten door te geven aan de antiwitwascel van Financiën. Over die regeling raakten de EU-ministers van Financiën het gisteren eens met het Europees Parlement (DM 17/10).

Brussel

Eigen berichtgeving

Caspar Naber

Dat advocaten volgens de nieuwe regeling enkel witwasactiviteiten moeten melden van cliënten die aankloppen voor juridisch advies en niet de cliënten die zij verdedigen in rechtszaken, is volgens Hugo Lamon van de VVB niet helemaal juist. "De situatie is wel wat genuanceerder." De tekst waarover dinsdag overeenstemming werd bereikt, moet volgens hem trouwens ook nog terug naar het Europees Parlement. En die vergadering zei bij vorige besprekingen over de vraag hoe ver de meldingsplicht van advocaten moet reiken, dat hun beroepsgeheim gevrijwaard blijft.

Vrijwaring van beroepsgeheim betekent volgens de VVB-woordvoerder dat de meldingsplicht over witwasactiviteiten niet geldt bij het verstrekken van juridische adviezen in het algemeen, maar pas wanneer de advocaat daadwerkelijk wordt gevraagd om hulp bij bijvoorbeeld het witten van de opbrengst van drugshandel. Dan spreek je volgens hem over de feitelijke medewerking aan dergelijke operaties, een situatie die volgens het huidige Belgische recht ook al strafbaar is. "In wezen verandert de nieuwe regeling dus niet zoveel. De advocaten van de EU zijn er dan ook niet tegen. De grote vraag blijft natuurlijk waar de grens ligt tussen advies en medewerking aan het officialiseren van misdaadgelden."

Justitieminister Marc Verwilghen (VLD) verklaarde gisteren in een reactie op de nieuwe regeling dat de advocatuur nu verplicht wordt om actief mee te werken aan de misdaadbestrijding. "Dat is maar de halve waarheid", meent Lamon. "Het principe van het absolute beroepsgeheim voor advocaten blijft overeind. Wanneer ze een cliënt vertegenwoordigen in een gerechtelijke procedure, geldt de meldingsplicht niet. Ze slaat dus alleen op randgevallen, die nu ook al problemen veroorzaken op strafrechtelijk en deontologisch vlak."

Volgens de woordvoerder van de vereniging van Vlaamse balies zal er pas wat veranderen aan die situatie wanneer de 'Al Capone-clausule' wordt aanvaard. "Die clausule bepaalt dat de gegevens die door advocaten worden gemeld aan de antiwitwascellen, ook gebruikt mogen worden voor andere doeleinden dan het opsporen van witwassen. In dat geval leidt de meldingsplicht dus tot alternatieve vormen van recherche, wat volgens ons absoluut niet kan." De clausule werd volgens Lamon al aanvaard in de compromistekst. Of dit voorstel het uiteindelijk haalt, moet blijken.

Een tweede verandering, maar dan wel een positieve, treedt volgens de VVB-woordvoerder op wanneer een waarschuwingsclausule wordt opgenomen in de tekst. "Die clausule geeft advocaten het recht om cliënten te waarschuwen die bijvoorbeeld zaken willen bespreken in verband met het legaliseren van misdaadgelden." In zulke gevallen kan de cliënt na de waarschuwing stoppen, waardoor hij de advocaat niet in een situatie brengt die noodzaakt tot het melden van de informatie. Volgens Lamon heeft het Europees Parlement deze waarschuwingsclausule tot op heden niet willen opnemen in de tekst van EU-regelgeving. "In plaats daarvan zou de clausule moeten worden opgenomen in de nationale wetgeving die voortvloeit uit de omzetting van die EU-regelgeving naar nationaal recht", aldus Hugo Lamon.

'Meldingsplicht mag niet leiden tot alternatieve vormen van recherche'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234