Zondag 13/06/2021

Volkswagen

VW-patriarch rijdt protegé in gracht

Volkswagen-CEO Martin Winterkorn (links) en bestuursvoorzitter Ferdinand Piëch. Beeld AFP
Volkswagen-CEO Martin Winterkorn (links) en bestuursvoorzitter Ferdinand Piëch.Beeld AFP

Ze leken twee handen op één buik. Maar met slechts een zinnetje stuurt Ferdinand Piëch, bestuursvoorzitter bij Volkswagen, zijn CEO en jarenlange protegé Martin Winterkorn naar het schavot. In de regel volgt dan een executie, ongeacht de winst.

'Es gibt eine', er is er één. Dat was gisteren het korte antwoord van Winterkorn op de technologiebeurs in Hannover op de vraag van journalisten wat zijn toekomst was bij Volkswagen Groep (VW). Even daarvoor had de 67-jarige CEO glimlachend de hand geschud van bondskanselier Merkel en de Indiase premier Modi. Schijnbaar onbewogen, na een wel heel bewogen weekend aan de top van Europa's grootste autobouwer.

Ferdinand Piëch, oppermachtig voorzitter van de raad van bestuur, had immers aan het Duitse weekblad Der Spiegel verklaard dat er een vertrouwensbreuk was tussen de beide ingenieurs en gepassioneerde autofreaks. "Ich bin auf Distanz zu Winterkorn",zo klonk het. Meer was er niet nodig om de Duitse media te doen ontploffen met speculaties over een ongeziene crisis aan de top in Wolfsburg, de hoofdzetel van het Volkswagen-concern

Want Ferdinand Piëch, verzamelaar van ceremoniële dolken, heeft de reputatie om niets of niemand te ontzien. In zijn lange carrière aan het hoofd van Audi, Volkswagen zelf en voorzitter van de raad van bestuur heeft hij al meer dan dertig topmanagers de laan uitgestuurd. Of ongeveer toch. "Ich habe sie nie gezählt", zoals hij ooit toegaf in een interview. Meestal volstaan een paar giftige woorden of cynische opmerkingen.

Gevraagd naar de contractverlenging van de vorige CEO van Volkswagen Bernd Pischetsrieder, antwoordde de Oostenrijker in 2006 dat wat hem betreft het om "een open vraag" ging. Een paar maanden later diende Pischetsrieder, nochtans door Piëch zelf weggeplukt bij concurrent BMW, zijn ontslag in. Nog een paar jaar later schoof hij genadeloos de arrogante en luidruchtige Wendelin Wiedekind opzij, die het merk Porsche van de ondergang had gered. Geen wonder dat over Piëch het hardnekkige gerucht de ronde doet dat hij ervan geniet om kippen van de weg te rijden in zijn Volkswagen Touareg.

Martin Winterkorn (links) en Ferdinand Piëch. Beeld REUTERS
Martin Winterkorn (links) en Ferdinand Piëch.Beeld REUTERS

Vertrouwen

Maar Winterkorn? Dat sloeg iedereen, Winterkorn incluis, met verstomming. De twee kennen elkaar al decennia en vertrouwen elkaar blindelings. Piëch plukte Winterkorn dertig jaar geleden weg bij Bosch en piloteerde hem als technisch directeur bij Audi. Waar Piëch ook vertrok, volgde Winterkorn niet veel later. Als hoofd van Audi, Volkswagen en sinds 2007 CEO van de hele groep, met merken zoals Skoda, Seat, Bentley en Lamborghini. Bovendien was het de algemene verwachting dat Winterkorn Piëch zou opvolgen als voorzitter van de raad van bestuur in 2017.

De erfgenaam van Ferdinand Porsche beschouwt Winterkorn als zijn Ziehsohn of adoptiezoon, eentje die net als zijn adoptievader wist hoe je een autobedrijf moet leiden. Sinds 2007 steeg de verkoop met 77 procent en verdriedubbelde de winst. Het maakt van Winterkorn wereldwijd een van de meeste gerespecteerde CEO's in de sector en met een jaarloon van 15,9 miljoen euro ook de best betaalde bedrijfsleider in Duitsland en werkgever van 600.000 mensen.

Wat de publieke uithaal van Piëch alleen meer vreemder maakt. Het dwong de andere aandeelhouders alvast om een kant te kiezen. De Porsche-familie, die samen met de Piëch-tak (genoemd naar de Oostenrijkse man van Louise Porsche, de moeder van Piëch) de helft van alle aandelen in handen heeft, beschouwde de sneer van Ferdinand alvast als een Privatmeinung. Ook Bernd Osterloh - de machtige vakbondsleider bij VW - sprak zijn steun uit voor Winterkorn, net als de premier van de deelstaat Nieder-Sachsen, mede-aandeelhouder in de VW-groep.

Piëch lijkt dus geïsoleerd te staan. Ook al is het blazoen van Winterkorn niet smetteloos. In de Amerikaanse markt staat VW vrij zwak en op de verkoop van Volkswagens blijft de winstmarge zeer laag. Vorig jaar kondigde de groep nog een besparingsprogramma van 5 miljard euro aan.

Dus blijft de vraag wat Piëch bezielt, nu hij twee jaar voor zijn langverwachte pensioen staat. Vreest de Oostenrijker het zwarte gat en wil hij nog een laatste keer uithalen naar zijn opvolger - die het toch nooit even goed kan doen als hij? Probeert hij toch zijn vrouw Ursula, ooit de kinderjuf van zijn kinderen, naar voren te schuiven als toekomstig voorzitter, ook al sloot hij dat onlangs uit?

Volgens de Duitse zakenkrant Handelsblatt zitten de bestuursvoorzitter en de CEO deze week nog samen voor een gesprek. Piëch zou binnenkort ook de plooien gladstrijken met Wolfgang Porsche, zijn neef en telg van de Porsche-tak. Op 5 mei weten we meer. Dan verzamelt de algemene vergadering in Hannover. En kijkt de vader zijn 'adoptiezoon' voor het eerst sinds de dolksteek weer publiekelijk in de ogen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234