Donderdag 12/12/2019

VW houdt 9 miljard klaar in VS

Nu Volkswagen in de Verenigde Staten tot een akkoord is gekomen om de gedupeerde consumenten te vergoeden, moet de autobouwer consequent zijn. Voor ons land eist het Belgische advocatenkantoor SQ Law 1,4 miljard euro.

Het Duitse autoconcern en de Amerikaanse autoriteiten hebben kort voor het aflopen van een ultimatum een principeakkoord gesloten over het oplossen van de crisis met de sjoemelsoftware. Dat heeft de Amerikaanse rechter Charles Breyer bekendgemaakt. Er is sprake van het terugkopen van betrokken dieselwagens en van 'substantiële schadevergoedingen' voor gedupeerde eigenaars.

Volkswagen onderhandelde met de Amerikaanse milieuautoriteiten een plan voor maar liefst 480.000 wagens die in de VS betrokken zijn in het milieuschandaal. Breyer, een federale rechter, die zich in de VS buigt over meer dan 600 rechtszaken tegen VW, zei dat het herstellen of van de weg halen van de betrokken wagens de eerste stap moet zijn in het oplossen van de zaken.

De oplossing bestaat er onder meer in dat VW een groot deel van de betrokken dieselwagens terugkoopt. Er is sprake van 5.000 dollar (4.400 euro) schadevergoeding per eigenaar, al werd dat vooralsnog niet bevestigd. Volgens Bloomberg heeft de Duitse autoconstructeur minstens 10 miljard dollar (9 miljard euro) opzijgezet om de Amerikaanse kant van de zaak te bekostigen.

Met de schikking komt VW er 'relatief goedkoop' van af. De federale rechter beriep zich voor de schikking op een federale wet (Clean Act), waarbij ingeroepen wordt dat de consument bedrogen werd, en ongewild het milieu schade heeft toegebracht. De kosten per consument kunnen daarop oplopen tot maximaal 30.000 dollar (26.700 euro). VW koos eieren voor zijn geld en schikt zich naar de Amerikaanse eisen.

Anders in Europa

In Europa kan niet zoiets ingeroepen worden als een dergelijke algemene wet. Europees Parlementslid Kathleen Van Brempt (sp.a), voorzitter van de Europese onderzoekscommissie dieselgate: "De wetgeving, zowel wat betreft uitstootnormen als consumentenbescherming, is niet volledig vergelijkbaar. We gaan die wetgevingen zeker bekijken. Wat betreft de compensatie zelf is het aan de commissie om dat te bekijken."

Op Vlaams niveau heeft het kabinet van milieuminister Joke Schauvliege (CD&V) in maart formeel een klacht ingediend. Het parket van Brussel heeft een dossier geopend, maar vooralsnog is daar niet veel meer over te melden, klinkt het op het kabinet.

De autobouwer kreeg in december al van de Duitse toezichthouder de toestemming om met een simpele software-update de fraude ongedaan te maken. Die toestemming geldt voor heel Europa. VW gaf niet te kennen Europese autobezitters daarnaast te willen compenseren.

De Belgische advocaten Geert Lenssens en zijn confrater Laurent Arnauts (SQ Law), die eerder al de Duitse fabrikant voor de Belgische rechter brachten in het kader van een verzoening, zien in de nieuwe wending wel brood. "VW weigerde toen een schikking. Maar we bereiden nu een dagvaarding voor. Het nieuwe schikkingsvoorstel van VW in de VS is een 'gamechanger' en moet uitgebreid worden tot Europa en al zeker tot België."

Zij berekenden dat VW voor de Belgische markt ongeveer 1,4 miljard euro moet uitkeren, wil het consequent zijn. "Wat VW in de VS nu aanbiedt is in essentie wat wij voor de Brusselse rechtbank in de verzoening voorstelden, met name terugname van de wagen of herstel plus schadevergoeding."

Volgens de advocaten zou het niet te begrijpen zijn dat een nota bene Europese autoconstructeur zijn Amerikaanse klanten anders zou behandelen dan zijn Europese. "Als dat toch zou gebeuren, dan zal het niet discriminatiebeginsel onvermijdelijk ingeroepen worden om VW te verplichten dezelfde regeling in ons land voor te stellen."

Rechtssysteem

Andere juristen betwijfelen of dit een kans maakt. "Je kunt echt het Amerikaanse rechtssysteem niet vergelijken met het Europese", zegt Herman Van Maldeghem, van advocatenkantoor Casier & Van Maldeghem dat ook gedupeerden vertegenwoordigt. "Je kunt de schikking in de VS lezen als een schuldbekentenis, maar dit kun je niet zomaar transporteren naar Europees recht."

Ook Test-Aankoop, dat vastbesloten is om een rechtsprocedure te ondernemen tegen VW, twijfelt over die piste.

Mocht je de schadesom die VW ophoest in de VS extrapoleren naar de rest van de wereld waar het betrokken wagens heeft rijden, dan kom je aan het astronomische bedrag van 48 miljard euro.

Intussen heeft de Duitse autogroep wel al een provisie geboekt van 16,2 miljard euro. Een verdubbeling van de initiële som die het aanlegde om haar bedrog vrij te kopen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234