Maandag 24/01/2022

VS plannen sancties tegen Iran

De VS willen een 'krachtige boodschap' geven aan het regime in Teheran, omdat Iraanse functionarissen betrokken zouden zijn geweest bij een plan de Saoedische ambassadeur in Washington te vermoorden. Militaire vergelding wordt niet overwogen.

Er zijn twee Iraniërs aangeklaagd. Een van hen is Manssor Arbabsiar, een 56-jarige tot Amerikaan genaturaliseerde Iraniër. Hij werd op 29 september op Kennedy Airport in New York gearresteerd. Hij heeft bekend bij het complot betrokken te zijn. De andere aangeklaagde is Gholam Shakuri. Hij is voortvluchtig en bevindt zich waarschijnlijk in Iran.

Volgens de Amerikaanse aanklagers probeerde Arbabsiar, een handelaar in tweedehandsauto's uit Corpus Christi in Texas, met Iraans regeringsgeld een Mexicaans drugskartel in te huren om de Saoedische ambassadeur te vermoorden. Ook zou het kartel, Los Zetas genaamd, bomaanslagen hebben moeten plegen tegen de Israëlische ambassade in Washington en tegen de ambassades van Israël en Saoedi-Arabië in Argentinië.

De Amerikaanse regering ziet het complot als een aanwijzing dat de Iraanse regering mogelijk een "agressievere" lijn wil volgen bij het plegen van terreuraanslagen tegen diplomaten van bepaalde landen, onder meer binnen de VS. "Deze zaak bevestigt de sterke vermoedens van veel landen waartoe zij in staat zijn", zei minister van Buitenlandse Zaken Hillary Clinton. Zij probeerden via een Mexicaans drugskartel aan huurmoordenaars te komen om de Saoedische ambassadeur te doden. Niemand had dat toch kunnen bedenken?"

De minister zei met vrienden en bondgenoten te zullen overleggen over het geven van een krachtige boodschap. Die moet de Iraniërs duidelijk maken dat dit soort gedrag niet kan. Aan welke strafmaatregelen de Amerikanen denken, zei Clinton niet. Tegen Iran zijn al internationale sancties van kracht vanwege de verdenking dat het in het geheim kernwapens ontwikkelt.

De Iraanse ambassadeur bij de VN zei "woedend" te zijn over de volgens hem onterechte beschuldigingen. De voorzitter van het Iraanse parlement, Ali Larijani, verweet de Amerikanen dat zij met deze kwestie de aandacht willen afleiden van hun eigen problemen. "Wij hebben normale betrekkingen met de Saoediërs. Iran heeft geen enkele reden zulke kinderlijke daden uit te voeren."

Op eigen houtje

Saoedische functionarissen zien het moordplan als een escalatie in de confrontatie die in het Midden-Oosten aan de gang is tussen hun land en Iran. De Amerikaanse invasie in Irak en de Arabische Lente hebben de verhoudingen in de regio op hun kop gezet. De soennitische Saoediërs vrezen een uitbreiding van de invloedsfeer van de sjiitische Iraniërs. Uit de via WikiLeaks uitgelekte Amerikaanse diplomatieke telegrammen bleek, dat de Saoedische koning Abdullah de Amerikanen aanspoorde "de kop van de slang af te hakken". Met de slang was Iran bedoeld.

Tegen die achtergrond komt het moordcomplot niet als een verrassing. Wel opmerkelijk is dat de rivaliteit tussen Saoedi-Arabië en Iran hiermee dreigt over te slaan naar Amerikaans grondgebied. Volgens de Iraans-Amerikaanse deskundige Rasool Nafisi is het Iraanse bewind steeds beducht geweest voor acties in de VS uit angst voor vergelding. Hij vraagt zich dan ook af of de top van het bewind wel op de hoogte was van het complot. Mogelijk hebben elementen binnen de Revolutionaire Garde op eigen houtje gehandeld teneinde elke poging tot toenadering tussen Iran en de VS te torpederen.

De Amerikaanse minister van Justitie, Eric Holder, zei dat het complot "is geleid en goedgekeurd door elementen uit de Iraanse regering en, met name, door hooggeplaatste leden van de Quds Eenheid". Die eenheid maakt deel uit van de Revolutionaire Garde. De voortvluchtige Shakuri zou lid zijn van de Quds Eenheid.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234