Zondag 07/03/2021

Vrouwendag

"O Constance, al die doelloosheid en nutteloosheid, waarin mensen als wij, vrouwen van onze stand, onze milieus, onze kringen draaien als tollen en gekken. Vrouwen zoals wij... wij trouwden als jonge meisjes, die niets weten en maar onduidelijk het leven voorgevoelen, dat het zijn zal als het leven van onze moeders en al die nutteloosheid dunkt ons heel gewichtig - totdat wij op een goede dag oud zijn geworden en moe en geleefd hebben voor niets, voor visites, japonnen, diners, allemaal dingen, die wij dachten dat nodig waren, allerlei belang, waarin wij zijn geboren en opgevoed en oud geworden en waaruit wij niet kunnen en dat niets, niets, niets waard is..."

Toegegeven, als verdediger van de vrouwenrechten is Louis Couperus, de melancholieke dandy die deze woorden bijna een eeuw geleden noteerde, een wat onwaarschijnlijke keuze, maar wat een genot om hem te lezen. Het is herfst, regen geselt de ramen en dan kruip ik elk jaar opnieuw weer weg in zijn 'De boeken der kleine zielen'. In deze turf van 670 bladzijden over de Haagse aristocratie wemelt het van dreigende wolkenluchten en onheil komt er aangestormd met dezelfde frequentie als sneeuw- en hagelbuien. Tegen de achtergrond van Hollandse horizonten worden kleine mensen als een speelbal door het lot voortbewogen. Een prima boek om te onthaasten ook, want wat erin staat is niet iets om zomaar even tussendoor te lezen.

Couperus werd in 1889 in een klap beroemd met de publicatie van 'Eline Vere', een roman over een jonge Haagse aristocrate die lijdt onder de nutteloosheid van haar bestaan en tenslotte ook ten onder gaat aan een geheimzinnige kwaal die dezer dagen als depressie zou worden ontmaskerd. En wat blijkt: honderd jaar later is er nog niet eens zoveel veranderd.onthult de Amerikaanse studie waarvoor elfhonderd Amerikaanse vrouwen van diverse leeftijden en achtergronden werde ondervraagd. Ze vertelden de onderzoekster dat ze zich miserabel en ongeapprecieerd voelden en dat ze in hun eentje moesten instaan voor zowel huishouden als kinderopvang. Enkele van de meest geciteerde klachten gingen over teveel werk en een ongelijke balans wat macht en status in relaties betreft. Hoewel vrouwen over het algemeen minder verdienen dan mannen, werken ze langer, zeker als je rekening houdt met de extra rollen die ze op zich nemen, vindt Nolen-Hoeksema. Bovendien worden ze ook nog eens gesandwicht tussen de zorg voor hun kinderen en de zorg voor oudere en zieke familieleden.

"De verpletterende last van het vrouw-zijn is een wanhopige cyclus van vervelende verantwoordelijkheden en geringe sociale macht", schrijft de onderzoekster in The Journal of Personality and Social Psychology. "Bovendien zijn vrouwen, meer dan mannen, geneigd om passief te piekeren en te blijven stilstaan bij een bepaalde situatie als ze verdrietig zijn. Piekeren berooft vrouwen van motivatie, volharding, allemaal vaardigheden die je nodig hebt om problemen op te

lossen.

"Vroeger gaven ze huisvrouwen valium, nu is het prozac. Maar we worden depressief omdat we onszelf de schuld geven voor wat er misgaat in ons leven en denken dat we slecht zijn. Vrouwen hebben snel die neiging omdat ze opgegroeid zijn met de theorie dat, als we braaf zijn, mensen van ons zullen houden. Is dat niet het geval en slaat alles tegen, dan is de enige verklaring ons eigen falen."

Misschien is dat de belangrijkste opdracht voor het feminisme in de volgende eeuw: vrouwen leren hoe we met succes stout kunnen zijn.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234