Zondag 27/09/2020

Vrouw en in de rouw

Meer een tragische zangstonde dan een toneelstuk

Theater l Waardige Trojaanse vrouwen in Antwerpen HHH

Wouter Hillaert

Het geweeklaag van de Trojaanse vrouwen, beschreven door Euripides in 415 voor Christus, klinkt deze dagen weer alom. In de schaduw van de donkere enscenering door Brick de Bois in het Raamtheater waren er zopas ook in Gent twee versies te zien. Waarom precies, vraag je je af. Deze tragische zangstonde (want dat is Trojaanse vrouwen uiteindelijk, meer dan een stuk) leent zich uitstekend om actrices eens het overwicht op scène te geven, maar doet dat eigenlijk binnen een erg patriarchale structuur. Dat is niet zozeer omdat Hekabe, koningin-moeder van Troje, samen met andere hoge weduwen hulpeloos overgeleverd is aan de Griekse action heroes die hun stad verwoestten. En ook niet omdat ze als bijeengedreven koopvee toegewezen worden aan nieuwe eigenaars. Ze krijgen wel degelijk een stem, deze vrouwen. Waardig mogen ze hun jammerklachten ten hemel richten in wat bijna een ode is aan moeders en echtgenotes als de échte tragihelden van elke oorlog.

Typerend is dat hun sterkste momenten er net in bestaan dat ze zich schikken naar hun meesters. Andromache, vrouw van Hektor, geeft op Grieks bevel haar zoontje Astyanax af als een groots geschenk aan de dood. De ontrouwe Helena, de zogenaamde oorzaak van de hele oorlog, doorprikt op geen enkele manier de beschuldigingen van haar man Menelaos, de eigenlijke bloedhond. Nee, ze smeekt hem om haar niet te doden. Zo is Trojaanse vrouwen weer het mannelijke verhaal van Eva en de appel, van het zwakke vlees en het slechte geslacht. Gebruik je het vandaag trouw zoals Euripides het bedoelde, als een stuk tegen de oorlog, dan heb je het eigenlijk over veel dieper geweld: dat van mannen tegen vrouwen.

Maar dat het Raamtheater de oerversie eer betoont zonder veel herinterpretatie, is vooral een verdienste. Het gebruikelijke statige, voor velen historische spel van het Antwerpse gezelschap zorgt voor een verrassend rechtgeaarde versie van deze klassieker. Sterk is ook de vormelijke energie waarmee Brick de Bois wind blijft blazen door de vele statische monologen van het stuk. Een wit zeildoek van in de top van de schouwburg is een doodsimpele maar erg functionele lijkwade. De art-nouveaubalkonnetjes in de zaal worden dan weer stemmig gebruikt om aan deze klassieke rouwsituatie weer haar half plechtige, half naargeestige kracht te geven.

WAAR EN WANNEER Tot 31 maart in Raamtheater op 't Zuid, de Vrièrestraat 36, Antwerpen, 03/233.91.48, www.raamtheater.be

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234