Donderdag 02/12/2021

Vroegste voorouder van de mens heeft een gezicht

londen

The Independent

Steve Connor

Een aapachtig wezen dat 7 miljoen jaar geleden leefde, is bijna zeker de vroegste bekende voorouder van de mens. Dat zegt een studie die een nieuw licht werpt op de identiteit van de 'Tsjaad Mens'.

De ontdekking van fossiele overblijfselen in het noorden van Tsjaad in 2001 werd beschouwd als de belangrijkste ontdekking in 75 jaar omdat het wezen unieke menselijke trekken leek te vertonen. Ahounta Djimdoubmalbaye, afgestudeerd aan de universiteit van N'Djamena in Tsjaad, ontdekte de versteende schedel van Toumai in de Djurab woestijn in juli 2001.

Sceptici vroegen zich af of de soort geen hominide of een vroege aap was, wellicht een vrouwelijke gorilla, maar de wetenschappers die de ontdekking deden, zeggen dat ze nu meer fossielen gevonden hebben van de sahelanthropus tchadensis, die haar status bevestigen als oudst bekende voorouder van de mens.

Ze maakten ook een computerreconstructie van het gezicht van het wezen, die aantoont dat de trekken eerder menselijk dan aapachtig waren en dat het rechtop liep.

Professor Michel Brunet van de universiteit van Poitiers zegt dat de Tsjaad Mens, bijgenaamd Toumai of 'hoop op leven' in de lokale Goran-taal, een unieke combinatie bezit van aapachtige trekken en trekken van de hedendaagse mens.

Gisteren verschenen in het tijdschrift Nature details van de nieuwe fossielen, een kaakbeen en een tand, en een computerreconstructie van zijn gezicht. Die wijzen erop dat Toumai leefde op een tijdstip kort nadat het menselijke geslacht zich had afgescheiden van de laatste gemeenschappelijke voorvader van de mens en de chimpansee, zegt Professor Brunet.

"Het kan een rechtopstaande tweevoeter geweest zijn, wat suggereert dat er tweevoeters waren onder de vroegste bekende hominiden. Die kwamen wellicht snel na het uiteenlopen van de geslachten van chimpansee en mens."

Professor Chris Stringer, hoofd van de afdeling menselijke oorsprong van het Museum voor Natuurgeschiedenis in Londen, zei in 2002 dat de hersenafmetingen en de schedelvorm van het wezen aapachtig waren, maar dat het een platter, menselijker gezicht had en kleine tanden. Anderen, onder wie Professor Milford Wolpoff van de universiteit van Michigan, zeiden echter dat de schedel helemaal niet menselijk was en wellicht het hoofd van een vrouwelijke aap was. "Toumai zou een gemeenschappelijke voorouder van de aap en de mens kunnen zijn, maar behoort niet tot een geslacht dat rechtstreeks naar de mens leidt", zei Professor Wolpoff.

Bij de vondst bleek de schedel van Toumai verpletterd, maar aan de hand van computerscans konden de onderzoekers een virtueel, driedimensionaal beeld reconstrueren van de schedel.

Ze ontdekten dat de hoek tussen de basis van de schedel, waar de ruggengraat de hersenpan binnengaat, en het voorvlak van het gezicht gelijk is aan die bij de hedendaagse mens en zeer verschillend van chimpansees en andere apen die op vier poten lopen.

De fossielen van Toumai werden gevonden naast de beenderen van verschillende uitgestorven dieren zoals driehoevige paarden, grote wilde zwijnen, krokodillen en nijlpaarden, die allemaal 6 à 7 miljoen jaar geleden leefden.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234