Zondag 20/10/2019

Vrede

Vredesinstituut: "Europese landen prediken vrede, maar exporteren massaal wapens naar conflictgebieden"

Een jongetje met een wapen in Sanaa, Jemen. Beeld REUTERS

De honderd grootste wapenfabrikanten ter wereld hebben in 2015 voor in totaal 370 miljard dollar (350 miljard euro) aan militaire goederen en diensten verkocht. Dat blijkt uit een raming van het vredesinstituut SIPRI (Stockholm International Peace Research Institute). De organisatie bekritiseert ook de Europese landen, die wel de vrede prediken, maar intussen massaal wapens blijven exporteren naar conflictgebieden.

Volgens de cijfers van SIPRI is de verkoop van militaire goederen en diensten in 2015 - de meest recente gegevens - erg licht gedaald (-0,6 procent) in vergelijking met 2014.

De defensie-industrie in de VS liet duidelijk lagere verkoopcijfers optekenen (-2,9 procent), maar blijft met een marktaandeel van 56,6 procent wel erg dominant. In West-Europa is de verkoop van militair materieel echter duidelijk toegenomen: +6,6 procent. De West-Europese bedrijven controleren daardoor 25,8 procent van de markt.

Dubbele moraal
In de marge van de bekendmaking van die cijfers klaagden onderzoekers van SIPRI ook de dubbele moraal van de Europese landen aan. Ze stellen dat de EU en haar lidstaten wel de neiging hebben om zich duidelijk uit te spreken tegen het geweld dat in andere regio's uitbreekt, maar dat ze daarbij het feit negeren dat sommige van de grootste wapenleveranciers hun thuisbasis hebben in Europa. Zo voeren ondernemingen als BAE System (Verenigd Koninkrijk), SAFRAN Group (Frankrijk), Thyssenkrupp (Duitsland) en Leonardo (Italië) een groot scala aan wapens uit, onder meer (lucht)vaartuigen en radar- en raketsystemen.

"Het prediken van vrede heeft niet gezorgd voor een volledig holistisch veiligheids- en vredesbeleid in de regio's naar waar de wapens worden uitgevoerd", zegt Pieter Wezeman, een Nederlandse onderzoeker van SIPRI.

Hij verwijst ter illustratie onder meer naar de rol van Saoedi-Arabië, een belangrijke ontvanger van Europese wapens, in Jemen. Landen als Zweden, Duitsland en Groot-Brittannië "hebben zich geen duidelijk idee gevormd" van de rol die ze daar via hun wapenexport spelen, klinkt het.

Export nodig
Een belangrijk probleem lijkt ook dat de Europese defensie-industrie die export absoluut nodig heeft om levensvatbaar te zijn, omdat de interne markt te klein is. "De schaalvoordelen zijn niet groot genoeg als je het op je eentje doet", zo zegt Wezeman. "Enkel de VS, Rusland en China zouden daar potentieel toe in staat zijn."



Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234