Maandag 29/11/2021

InterviewRoeland Samson

‘Voor onze gezondheid is er maar één optie: de lage-emissiezone uitbreiden’

Een bord kondigt de LEZ-zone aan, in Gent. Beeld Wannes Nimmegeers
Een bord kondigt de LEZ-zone aan, in Gent.Beeld Wannes Nimmegeers

Gent klopt zich op de borst na een eerste evaluatie van de lage-emissiezone (LEZ). Maar na heel wat gepalaver binnen het stadsbestuur komt er toch geen uitbreiding. ‘Ze zetten in op andere elementen rond luchtkwaliteit’, ziet professor stadsecologie Roeland Samson (UAntwerpen).

Mogen we de lage-emissiezone in Gent een succes noemen?

Samson: “De cijfers die ik gelezen heb wijzen toch wel op een significante daling van de roetconcentratie in de binnenstad. Dat stof is uiterst gevaarlijk voor de gezondheid, dus dit is een heel mooi resultaat dat er zonder ingrijpen nooit zou zijn gekomen.

“Belangrijk is dat die concentratie enkel is kunnen dalen door een combinatie van factoren. De lage-emissiezone is daar één van, maar een LEZ die auto’s blijft aantrekken genereert nog steeds vervuiling. We hebben dus nood aan beide: een lage-emissiezone die de zwaarste vervuilers eruit haalt én een circulatieplan dat zo weinig mogelijk verkeer samenbrengt. Die combinatie maakt dat de LEZ in Gent een goed functionerend iets is.

“Dat bleek ook uit de metingen van Curieuzeneuzen (burgerwetenschapsproject, red.). Als je die kaart bekijkt, zie je veel lagere stikstofconcentraties in Gent vergeleken met bijvoorbeeld Antwerpen. In Antwerpen heeft men nochtans ook een LEZ, maar zet men niet zo sterk in op het reduceren van het gemotoriseerde verkeer.”

Een positieve trend dus, maar toch wordt de LEZ niet uitgebreid. Kunt u dat begrijpen?

“Vanuit gezondheidsperspectief is er maar één optie: de lage-emissiezone uitbreiden. Natuurlijk, zo’n zone opstellen kost geld en in een stad vind je de grootste concentratie mensen in het centrum. Daarbuiten zul je met eenzelfde investering dus nooit eenzelfde aantal mensen bereiken.

“Bovendien zit Gent met de R40 (kleine ringweg rond de stad, red.); alles daarbinnen is een lage-emissiezone. Als men de zone zou uitbreiden, komt die R40 daar middenin en dat zorgt voor praktische problemen. Men is nu blijkbaar tot een politiek-economische consensus gekomen om die niet uit te breiden, maar wel in te zetten op andere elementen die te maken hebben met luchtkwaliteit, bijvoorbeeld deelvoertuigen.”

Vanuit de oppositie en zelfs meerderheid klinkt de kritiek dat de emissiezone van Gent niet de meest sociale is. Klopt dat vergeleken met andere steden?

“De vraag is: wat is sociaal? Blootgesteld worden aan vervuilende luchtconcentraties vind ik niet sociaal, maar een ander element is dat iedereen recht heeft op mobiliteit. Binnen steden is de wagen alleen niet de vlotste methode om zich te verplaatsen. Daarbij heeft men ook sociaal gecorrigeerd bij het invoeren van de maatregel, met slooppremies bijvoorbeeld.

“Er zijn altijd groepen die getroffen worden. Niet iedereen kan een auto bezitten, maar iedereen moet zich wel op een betaalbare wijze kunnen verplaatsen. Dat kan echter ook via openbaar vervoer of een deelautosysteem. Zolang men dat blijft garanderen, moet men die gezondheid prioritair stellen. Als je naar de bredere gevolgen van de klimaatcrisis kijkt, dan denk ik dat het juist bijzonder sociaal is om te maken dat die luchtvervuiling naar beneden gaat.”

Roeland Samson:
Roeland Samson: "Niet iedereen kan een auto bezitten, maar iedereen moet zich wel op een betaalbare wijze kunnen verplaatsen."Beeld rv
Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234