Maandag 24/06/2019

Voor jongeren móét seks niet meer, het mág

Jongeren starten later met seks dan vroeger, zo legt grootschalig onderzoek bloot. In Nederland gebeurt 'het' de eerste keer tussen hun 18de en 19de, anderhalf jaar later dan vijf jaar geleden. Ook de Vlaamse jongeren duiken minder snel tussen de lakens. 'Het toont dat tieners veel meer zijn dan hun hormonen.'

Op 18,6 jaar heeft de helft van de Nederlandse jongeren voor het eerst het bed gedeeld. In 2012 lag die leeftijd nog op 17 jaar. Dat blijkt uit onderzoek van kenniscentrum Rutgers en Soa Aids Nederland bij meer dan 20.000 jongeren tussen 12 en 25 jaar.

Niet alleen de 'eerste keer' valt trouwens later. Ook de eerste tongzoen en het verkennen van soloseks en orale seks zijn één tot anderhalf jaar opgeschoven. Zo valt de eerste kus nu gemiddeld op 15 jaar in plaats van 14 jaar. Wel blijft er gemiddeld nog altijd tweeënhalf à drie jaar tussen die eerste zoen en de eerste keer.

Van de bevraagden die geen seks hebben, geeft ruim de helft aan dat ze zichzelf "te jong" vinden. Ook in eigen land ziet expertisecentrum Sensoa "minder vroege starters". Had in 2006 nog 52 procent van de Vlaamse 17- en 18-jarige jongens al seks gehad, dan was dat aantal in 2014 al gezakt tot 47 procent. Bij de meisjes was er in dezelfde periode een daling van 57 naar 52,5 procent.

Mogelijk hebben jongeren het te druk voor seks, verklaart Hanneke de Graaf, onderzoekster van kenniscentrum Rutgers. "Ze hadden het altijd al druk met school, muziekles en de sportclub. Maar met de sociale media worden ze nu de hele dag door vermaakt."

Netflix, Facebook, WhatsApp, Snapchat. "De digitalisering speelt hier een enorme rol in", beaamt seksuoloog Wim Slabbinck. "Plus een vorm van preutsheid. We geven ons minder snel bloot, want er kan op elk moment een camera op ons lichaam worden gericht."

Onverwacht en onbeschermd

Lijken tieners zonder blikken of blozen naaktfoto's te verspreiden, het veelbesproken fenomeen van sexting, dan schuiven ze hun eerste keer toch iets langer voor zich uit. Slabbinck: "Online kun je natuurlijk niet vrijen. Alle tijd die ze besteden aan Facebook, is verloren tijd voor fysiek contact. Problematisch is dat niet. Het is nu eenmaal de impact van de sociale media."

Of je nu op je zeventiende of op je twintigste voor het eerst tussen de lakens duikt, maakt al bij al weinig uit, stellen experts. "Maar", zo stelt Hanneke de Graaf, "het is wel bijzonder goed nieuws dat er minder 12- tot 14-jarigen zijn die geslachtsgemeenschap hebben. Want in die leeftijdsgroep gebeurt het vaker onverwacht, gedwongen en dus onbeschermd."

Hoe dan ook, leken tieners vroeger dikwijls seks te hebben omdat 'het zo hoorde', dan speelt dit nu veel minder. Seks móét niet meer, het mag, stelt De Graaf. En hebben ze seks, dan genieten ze ervan, zo blijkt: 94 procent van de jongens en 90 procent van de meisjes vinden seks "heel fijn". Een mooi cijfer, klinkt het.

"Maagd zijn is niet langer een taboe", meent Lies Verhetsel van Sensoa. "Dat is de goeie kant van de seksualisering van jongeren. Het is veel meer bespreekbaar geworden dat ook zij seksueel actief zijn. Zowel thuis als op school is daar vaak al een meer open communicatie over. Daardoor kunnen tieners beter bepalen wanneer ze er klaar voor zijn. Dertigers die terugblikken op hun eerste keer zullen vaak zeggen: 'Eigenlijk was ik toen nog te jong.' Jongeren nu kunnen beter kiezen, zij zullen die grens beter bewaken."

Dat de puberteit in de loop der jaren geleidelijk aan vervroegd is, hoor je weleens. En dus zou je toch verwachten dat jongeren er juist vroeger aan beginnen, niet? Wim Slabbinck: "Het toont dat tieners veel meer zijn dan hun hormonen. Alleszins, het is vooral belangrijk dat je seks hebt wanneer je dat zelf wilt. Liever zo, dat het wat later valt, en dat je daar zelf vrede mee hebt. Dan dat je op je zestiende gefrustreerd verzucht: ik ben nu nog áltijd maagd."

Jongeren beginnen er later aan, volwassenen beginnen er minder aan. Slaat de digitalisering ook in volwassen middens toe? Slabbinck: "Je hoort iedereen voortdurend klagen dat ze geen vrije tijd hebben. Nochtans hadden we er nooit eerder meer. Alleen gebruiken we die momenten niet efficiënt. We checken onze Twitter nog eens, en koppels zien hun avond alweer voorbijflitsen, zonder seks. En je kunt jezelf nu eenmaal niet in tweeën opdelen. Je kunt niet én seksen én Facebook bekijken. Het is ongetwijfeld al gebeurd, maar het zal niet de beste seks ooit geweest zijn. (lacht)"

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
© 2019 MEDIALAAN nv - alle rechten voorbehouden