Woensdag 15/07/2020

Coronavirus

Voor- en tegenstander over bezoek in woon-zorgcentra: ‘Het moet toch menselijk blijven?’

Een bejaarde vrouw rust uit op het terras van een woon-zorgcentrum in Belsele.Beeld Bas Bogaerts

‘We gaan onder bepaalde voorwaarden weer bezoek toelaten in de woon-zorgcentra’, kondigde de Nationale Veiligheidsraad woensdag aan. In Vlaanderen werd die versoepeling een dag later al een halt toegeroepen door minister van Welzijn Wouter Beke (CD&V). Terecht of niet?

Kathleen Vereecken (57): Het moet toch menselijk blijven?

Euforisch. Zo reageerde Kathleen Vereecken toen ze hoorde dat de Nationale Veiligheidsraad opnieuw bezoek in de woon-zorgcentra wil toelaten. Zowel haar 83-jarige vader als haar 84-jarige moeder verblijft er, en ze is sinds maart niet meer op hun kamers geweest. “Ik ben meteen met mijn drie zussen beginnen te sms’en over wie welke ouder als eerste zou bezoeken.”

De vader van Vereecken heeft de ziekte van Parkinson en hij heeft het sinds de lockdown erg zwaar. “Dat heeft ook te maken met de medicatie. Die maken hem angstig en paranoïde. De isolatie waarin hij nu zit, helpt niet bepaald. Dat zeggen ze ook in het woon-zorgcentrum. Hij ziet voortdurend gemaskerde mensen rondom zich, dat moet vreselijk zijn.” Vereeckens moeder, ook dementerend, gaat het vooralsnog iets beter af. “Zij mist ons, maar snapt wel nog waarom we niet op bezoek komen.”

Over het woon-zorgcentrum heeft Vereecken niets dan lof. Medewerkers doen er veel pogingen om het contact met de familie alsnog mogelijk te maken. Ze mogen aan het raam komen wuiven en een videochat hebben ze al geprobeerd. “Maar mijn vader lijkt dat nog meer te verwarren.”

De euforie van Vereecken over het bezoek was van korte duur. De kritiek vanuit de sector bereikte haar snel en ze noemt die terecht. “De gezondheid moet voorop staan, ik snap dat ze dat zeggen.” Maar dat moet bezoek volgens haar niet uitsluiten. “Je moet slimme oplossingen zoeken. Mensen zijn nu eenmaal sociale, emotionele wezens, met behoefte aan contact. Ik vraag me af hoelang we dit anders gaan volhouden? Het moet toch menselijk blijven?”

Voor die slimme oplossingen verwijst ze naar Nederland, waar woon-zorgcentra zogenaamde quarantainers hebben geplaatst. Daar kunnen een bewoner en familielid samen in, met aparte ingangen en een glas tussen beiden zodat er geen besmetting mogelijk is. “Waarom denken we niet na over zulke dingen? Je kunt ook een beroep doen op vrijwilligers hiervoor. Er zijn volgens mij veel familieleden, zoals ik, die daarbij willen helpen.” 

Vereecken is erg bezorgd dat over zulke zaken niet meer wordt nagedacht nu er zo'n commotie ontstaan is. “De standpunten verharden, het wordt zwart-wit, vrees ik. Terwijl ik helemaal geen bezoek te kort door de bocht blijf vinden. Zeker bij mensen die statistisch gezien niet meer veel tijd in het verschiet hebben. Bij die gedachte breekt mijn hart.”

Paul Cappelier (54): ‘De onrustwekkende verhalen daar horen zij niet

Een kaakslag voor de zorgverlener. Zo omschrijft Paul Cappelier, voorzitter van de Belgische federatie voor zorgkundigen (Befezo), de bezoekmaatregel die de Nationale Veiligheidsraad in de woon-zorgcentra wil doorvoeren. “Dit toont nog maar eens aan dat onvoldoende geweten is hoe het er in deze centra écht aan toe gaat.” 

Hij somt nog eens op wat zorgkundigen in een recente bevraging door zijn federatie aangaven: dat ze te weinig opleiding rond preventie krijgen, dat ze nood hebben aan extra personeelsondersteuning, dat er te weinig mondmaskers voorhanden zijn. “En dan zouden we deze mensen nog een extra taak geven door hen te laten toezien op al dan niet beschermde bezoekers? Dat doen ze toch ook in de ziekenhuizen niet? En daar hebben ze meer materiaal en mensen dan bij ons, ze hebben daar zelfs zones waar ze mensen apart kunnen ontvangen.”

Paul Cappelier in Oostende.Beeld Tim Dirven

Hij kan erin komen dat iemand een ernstig dementerende ouder in de laatste fase van zijn leven wil bezoeken. “Ik kan begrip opbrengen voor die behoefte. Veel zorgkundigen, verpleegkundigen en artsen in woon-zorgcentra ook. Maar dit toestaan zou niet verantwoord zijn. De statistieken rond overlijdens en ziekenhuisopnames zouden dat binnen de twee weken duidelijk maken. Niemand wil dan toch reageren met: ‘Wat hebben wij in godsnaam toegestaan?’” 

Volgens Cappelier beseffen mensen die pleiten voor bezoek in woon-zorgcentra de ernst van de situatie niet. “Wat ergens logisch is natuurlijk, zij weten niet hoe het er precies aan toe gaat in de woon-zorgcentra op dit moment. De onrustwekkende verhalen daar horen zij niet. Zij hebben geen inkijk, ik wel.”

Cappelier merkt daarbij op dat het vooral vijftigers en zestigers zijn die hun ouders van tachtig of negentig jaar in een centrum willen bezoeken. “Zijn ze vergeten dat ze zelf tot een risicogroep horen?” 

Het merendeel van de ouderen in woon-zorgcentra kan volgens hem wel begrip opbrengen voor de moeilijke situatie waarin we ons bevinden. Dat er dementerenden zijn die dat niet kunnen, erkent hij ook. Maar over tussenoplossingen wil Cappelier nu niet nadenken. “Bezoek is gewoonweg onaanvaardbaar zolang er niet voldoende ondersteuning en bescherming wordt geboden aan de mensen die in de woon-zorgcentra werken. Die mensen riskeren daar elke dag hun leven.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234