Dinsdag 28/06/2022

Vlaamse stampers

Is Ann De Craemer familie van een flandrien? Ze koestert alleszins een haat-liefdeverhouding voor het rijke Vlaamse wielerleven waar, aldus De seingever, lang niet al goud is wat blinkt.

Oorspronkelijk wou journaliste Ann De Craemer een journalistieke hommage brengen aan Vlaamse oertypes, zoals de duivenmelker en de bedevaartganger, die stilaan maar zeker uitsterven. De seingever, die tijdens wielerkoersen bij kruispunten en rotondes de nodige signalen geeft, is ook zo'n folkloristisch personage dat je steeds minder aantreft langs Vlaamse wegen. Maar De Craemer biecht op dat het met die reportages over oud Vlaanderen niet wou vlotten. Ze besliste dan maar om 'een vertelling' te maken, zoals de ondertitel luidt, over een naamloze 65-jarige seingever met wie ze postvatte langs het parcours van een juniorenkoers en achteraf urenlang praatte over zijn leven en over het Vlaamse wielrennen tout court. Het leven van de seingever zelf passeert op een chronologisch drafje de revue. Al die jaren koesterde hij een stil verdriet om de zelfmoord van zijn jonge zoon-beroepsrenner in spe nadat het ook met zijn rennerscarrière niets was geworden.

De bio van het hoofdpersonage illustreert rijkdom en verval van de flandrien. De Craemer dist in kort bestek de hoogtepunten op uit dit rijke verleden en citeert gul uit de journalistieke exploten van Karel Van Wijnendaele, de eerste Vlaamse sportjournalist, die het begrip flandrien uitvond en de heroïek van dat wielerleven onsterfelijk maakte: "Het vlaamse volk met zijn rond karakter en openhartige inborst, houdt van geen mooi doen en vleien om de kunst; zoo ook onze rijders. De handschoenen laten ze t'huis, de pommadedoos brengen ze niet meê, bluf en blaai hebben ze nooit geleerd; maar wat ze nooit thuis laten, is hunnen moed en wilskracht; wat ze altijd medehebben, zijn hunne Vlaamsche stampers; en wat ze nooit vergeten, 't is om leven en leute in de koersen te brengen!"

De talloze uittreksels uit de gezwollen geschriften van 'Koarle' zijn het hoogtepunt van De seingever. En daar ligt het kalf gebonden: De Craemer kon blijkbaar niet beslissen of ze nu een journalistieke terugblik op het fenomeen van de flandrien wou serveren of een stevig aangezet verhaal van een betrokkene aan de zijlijn. Die laatste vertelling heeft te weinig om het lijf, waardoor ze te pas en te onpas wielerjournalistiek citeert of koersgeschiedenis doceert.

Geleidelijk aan wordt haar persoonlijke inzet weliswaar zichtbaar. Het zou kunnen dat haar grootmoeder familie was van Cyrille Van Hauwaert, een van de eerste flandriens. Maar ook dat is blijkbaar een mythe die niet echt hard kan worden gemaakt. Tja, aldus De Craemer, als de Vlaamse wielersport berust op verzinsels en bedrog, waarom zou de schrijver dan ook niet een leugentje om bestwil mogen cultiveren?

Terloops geeft ze ook nog mee dat ze zichzelf als wielerfanate danig bedrogen voelde door de resem recente dopingschandalen. Maar die verontwaardiging blijft gratuit, zoals ook het bedrog in het leven van haar seingever en diens zoon niet beklijft. In Vurige tong (2011), haar romandebuut, voelde je de ergernis om het verdriet dat het katholieke establishment haar tante nonnetje en haarzelf had aangedaan, wél meezinderen. Ze zocht toen niet haar uitvlucht in de vele sportjournalistieke terzijdes die deze magere vertelling proberen te stutten. Komt daar nog een vaak wijdlopige, archaïserende stijl bij die ook al niet helpt.

"Er gaat een pijnscheut door de nagel van mijn linker kleine teen wanneer iemand een boek van mij krenkt", aldus een ironische vertelster. Kortom, de schrijfster kan tegen een stootje. De waarheid heeft immers ook zo haar rechten, zoals De Craemer tevergeefs tracht te bewijzen met deze pseudo-ontmaskering van het Vlaamse wielerleven.

Ann De Craemer De seingever, De Bezige Bij Antwerpen, 222 p., 19,95 euro

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234