Vrijdag 05/06/2020

Vlaamse meisjes gaan 'gillen van natte billen'

Lopen Vlaamse tienermeisjes met dichtgeknepen billen rond op school, omdat ze weigeren plaats te nemen op de vieze schooltoiletten? Ja, zo blijkt uit een antwoord van minister Marleen Vanderpoorten op een vraag van CVP-parlementslid Trees Merckx. Het onderhoud van de toiletten is volgens de onderwijsinspectie vaak problematisch en daar lijden vooral de meisjes onder. Het toiletprobleem zorgt voor gezellige lachsalvo's bij de Vlaamse infolijn onderwijs, en dat is mogelijk ook precies het probleem.

Brussel / Eigen berichtgeving

Jan de Zutter

'Er bestaat nog een taboe over de plasmoeilijkheden van meisjes", zegt Trees Merckx. "Het probleem is bekend, maar niemand neemt het initiatief om het aan te kaarten, zodat de vieze toiletten en alle medische gevolgen ervan, blijven bestaan." Mevrouw Merckx leerde over de problemen van "nichtjes in de familie" en "ouderverenigingen" en constateerde dat ook in het kader van het megafoonproject van het kinderrechtencommissariaat enkele meisjes een schonetoilettenactie hadden opgestart. De elfjarige Marieke en Lotte waren "het beu dat ze op school niet kunnen plassen". In de wc's "stinkt het, de wasbakken zijn vies, er zijn geen handdoeken en het toiletpapier verdwijnt". De meisjes lanceerden een actie met slogans, waaronder de kreet: 'Van natte billen gaan we gillen.' Volgens minister Vanderpoorten is er inderdaad een hygiëneprobleem in de kleinste kamertjes van het secundair onderwijs. In het basisonderwijs zijn de oude klachten inmiddels weggewerkt. Zes jaar geleden had een zeventigtal Vlaamse basisscholen nog geen toiletten met waterspoeling. De scholen die nog beschikten over een po die niet meer was dan een plank met een gat erin, hebben zich inmiddels tot de eenentwintigste eeuw bekeerd.

Uit een enquête in zes West-Europese landen die eerder in Klasse werd gepubliceerd, blijkt dat ons land achteraan bengelt als het op toilethygiëne aankomt. De European Association for the Promotion of Hand Hygiene (EAPH) voerde enkele jaren geleden een onderzoek uit in 620 scholen van alle niveaus en netten. De Belgische scholen beschikten over een redelijk aantal toiletten, namelijk 6,8 per 100 leerlingen. Maar in Frankrijk en Denemarken hebben ze er meer dan tien. En de Belgische schooltoiletten scoorden het allerlaagst als het ging over beschikbare wastafels. In een vijfde van onze scholen waren er geen voorzieningen om de handen degelijk te wassen. Daar waar de leerlingen dat wel konden, lag in 86 procent van de gevallen één gemeenschappelijk stuk zeep en in 80 procent van de gevallen één gemeenschappelijke handdoek. Kortom de Vlaamse schooltoiletten zijn het walhalla voor bacteriën.

EAPH concludeerde dat de hygiëne in overheidsgebouwen overal verbeterde, behalve in scholen. Klasse citeerde ook een Nederlands onderzoek waaruit bleek dat van 25 onderzochte scholen er slechts twee waren waarvan de toiletten echt schoon waren. Bijna twee derde van de wc-brillen was besmet en op de spoelknoppen van de wastafels kleefden resten waarvan niemand graag weet waar ze vandaan komen. Kortom er zijn redenen om schooltoiletten te wantrouwen, en dat doen meisjes dan ook vaak. Volgens minister Vanderpoorten zorgt dat op termijn zelfs voor medische complicaties. Want de meisjes houden hun plas op tot ze thuiskomen. En dat zou volgens de minister dan weer leiden tot allerlei vervelende medische kwalen, waaronder blaasinstabiliteit. Maar het verband tussen blaasinstabiliteit en vieze schooltoiletten werd nooit echt aangetoond.

"Een normale blaas geeft als ze vol is een signaal aan de hersenen dat ze geledigd wil worden", zegt professor Bo Coolsaet, de uroloog die precies over dit probleem zijn doctoraat schreef. "Bij blaasinstabiliteit trekken de spieren van de blaas vroeger samen. De betrokkene krijgt dan vroegtijdig een plassignaal en soms treedt er zelfs urineverlies op." Ook Coolsaet betwijfelt of dat het gevolg kan zijn van vieze schooltoiletten. "De regel is natuurlijk dat je moet plassen als het nodig is, en dat ophouden niet goed is. Maar meisjes en vrouwen kunnen best gehurkt plassen zonder de bril te raken. Er zijn dus geen dwingende redenen om niet tijdig de blaas te ledigen."

Mogelijk zijn ook de moderne normen die thuis worden opgelegd zo extreem dat de hygiëne op school niet meer kan tippen aan de ultrafrisse toiletten thuis. Ook dat zou kunnen leiden tot de toename van het aantal stoornissen van de urinewegen bij jongens en meisjes in Vlaanderen, zoals eerder gebleken is uit onderzoek aan de Gentse universiteit.

Vanderpoorten vindt dus dat het "inderdaad nodig is dat er voor schooltoiletten een zekere privacy en hygiënegaranties gewaarborgd moeten worden". De minister wijst erop dat scholen die een ondermaatse hygiënische prestaties leveren hun erkenning kunnen verliezen.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234