Zaterdag 30/05/2020

Vlaams water nog nooit zo zuiver

De Vlaamse rivieren en beken waren in 15 jaar nooit zo schoon. De concentraties nitraat liggen op het laagste peil sinds 1999, omdat de boeren minder mest op hun velden uitgooien. Toch zit Vlaanderen nog steeds boven de norm. 'We zijn er nog niet.'

De jongste jaren is de kwaliteit van het water van sloten, beekjes en rivieren allerhande in Vlaanderen er met rasse schreden op vooruitgegaan. In 1999, bij het begin van de metingen, zat meer dan 60 procent van alle meetpunten in Vlaanderen boven de 50 milligram nitraat per liter. De aanwezigheid van veel nitraat in het water wijst op overbemesting, met alle gevolgen van dien voor de kwaliteit van het water.

De jongste jaren is het aantal plekken met een te hoge concentratie nitraat geleidelijk gezakt van meer dan 60 procent naar 21 procent van alle meetpunten in 2013 en 2014. Dat is het laagste peil ooit. Dat betekent dat Vlaanderen de jongste jaren in alle stilte een gigantische inhaalbeweging heeft gemaakt. "De inspanningen van de landbouwsector om de bemesting terug te dringen hebben dus vruchten afgeworpen", zegt minister van Leefmilieu en Landbouw Joke Schauvliege (CD&V).

Die inhaalbeweging is onder meer te danken aan de doorgedreven VODKA-acties. Dan gaat het niet om de alcohol- en drugscontroles in het verkeer in de provincie Antwerpen, maar om sensibiliserings- en controle-acties met dezelfde naam bij de boeren. VODKA staat in ambtenarentaal voor 'Verantwoord Omgaan met Dierlijke en Andere meststoffen'. Deze lente waren er elke dag VODKA-acties op 22 meetpunten in Vlaanderen, en werden 184 boeren op de vingers getikt of begeleid.

Norm halen

"Toch zijn we er nog lang niet", geeft minister Schauvliege toe. De Europese Commissie eist dat Vlaanderen op hooguit 16 procent van alle meetpunten de maximumgrens overschrijdt. "We hebben dus nog één jaar om de norm te halen."

Al zijn er grote regionale verschillen. De bekkens van de Nete, de Dender, de Dijle en Zenne, de Demer, de Brugse Polders, de Gentse Kanalen en de Beneden-Schelde voldoen nu al aan de norm. In het Demerbekken tussen Limburg en Oost-Brabant is er zelfs nergens nog een overschrijding van de maximumconcentratie nitraat.

In de bekkens van de Maas in Limburg, de Boven-Schelde in de provincie Antwerpen en de bekkens van de IJzer en de Leie in West-Vlaanderen, belandt er daarentegen nog op te veel plaatsen te veel mest in het oppervlaktewater. In de IJzervlakte is dat het geval op maar liefst 44 procent van de meetpunten. In het Leiebekken zit 36 procent van de meetpunten boven de limiet. Niet geheel toevallig zijn Zuid-West-Vlaanderen en de Antwerpse en Limburgse Kempen de plaatsen waar de meeste varkens worden gehouden.

Al wijst minister Schauvliege erop dat uitgerekend in West-Vlaanderen en de Kempen de grootste vooruitgang werd geboekt. Zat er tien jaar geleden in de IJzervlakte nog in driekwart van de meetpunten te veel mest, dan is dat al bijna gehalveerd tot 44 procent van de meetpunten.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234