Dinsdag 30/11/2021

'Vlaams verenigingsleven blijft het goed doen'

Wereldwijd voelen steeds minder mensen zich aangesproken door het verenigingsleven. De Vlaming daarentegen vindt wel in toenemende mate de weg naar allerhande clubs en organisaties om zijn vrije tijd in te vullen. Op de Dag van de Verenigingen beloofde Vlaams minister-president Peeters de organisaties bovendien een stuk minder administratieve rompslomp.

door lotte beckers

GENT l Op de Dag van de Verenigingen, afgelopen zaterdag in het ICC in Gent, konden bezoekers proeven van het bruisende Vlaamse verenigingsleven. Onder het motto 'Kom uit uw kot!' toonden meer dan 75 verenigingen zich op de beurs met doe-stands en workshops.

"We willen tonen waar het verenigingsleven voor staat", steekt Karen Hiergens, woordvoerster van de Verenigde Verenigingen, van wal. "Waar je ook mee bezig bent, er is altijd wel een vereniging bij jou in de buurt die omtrent dat thema werkt. Trouwens: lid van een vereniging zijn maakt je gelukkiger", verwijst ze naar een recente studie van Mark Elchardus (VUB).

In het ICC sprak ook Vlaams minister-president Kris Peeters zijn steun uit voor het verenigingsleven. Hij beloofde dat hij ervoor zal zorgen dat organisaties zich door zo weinig mogelijk administratieve rompslomp moeten worstelen. "Verenigingen zijn er niet om formulieren in te vullen", aldus de minister. Diversiteit noemde hij een van de grootste uitdagingen waarmee verenigingen geconfronteerd worden. "De antwoorden daarop zijn tot nu toe onvoldoende. Maar in 2008 blijven we samenwerken om tot extra initiatieven te komen."

Het Vlaamse verenigingsleven zit dan ook in de lift. Meer dan 53 procent van de Vlaamse volwassenen is actief lid van een vereniging. En hoewel verenigingen wereldwijd te kampen hebben met een krimpend ledenbestand, lijkt Vlaanderen aan die tendens te ontsnappen. Dat blijkt uit een onderzoek van Marc Hooghe (KU Leuven), in opdracht van de Vlaamse overheid. Vakbonden zijn nog altijd de belangrijkste vereniging, met ruime voorsprong zelfs. Ook sportverenigingen en, zij het in mindere mate, milieuverenigingen zitten in de lift. Het succes van sportverenigingen is, aldus het rapport, te verklaren door het toenemende belang van sport en lichaamsbeweging in Vlaanderen, en de media-aandacht voor bepaalde sporttakken zoals tennis.

De grootste verliezers zijn vrouwenorganisaties en gezinsverenigingen. Ook caféverenigingen doen het minder goed, al valt dat vooral toe te schrijven aan het dalend aantal cafés in Vlaanderen.

Hoewel de jongere generatie (18 tot 35 jaar) doorgaans minder deelneemt aan het verenigingsleven, vertoont ook die generatie dezelfde tendensen. Vredesbewegingen zitten net als sportverenigingen in de lift. De interesse voor traditionele organisaties zoals het Rode Kruis en de brandweer lijkt echter af te kalven. Bij alle organisaties is een vergrijzing van het ledenbestand waar te nemen.

Nog opvallend is dat leden steeds actiever worden in hun vereniging. Het percentage passieve leden is de laatste tien jaar gezakt van 47 naar 42 procent. Het zijn vooral hoger opgeleiden die een lidmaatschapskaart op zak hebben.

Meer dan 53 procent van de Vlaamse volwassenen is actief lid van een vereniging

Had u al ooit van deze verenigingen gehoord?

Behalve alom bekende organisaties als de Gezinsbond, Natuurpunt en 11.11.11. exposeerden in Gent ook een paar minder bekende verenigingen.

OKRA (trefpunt 55+) biedt 55-plussers allerlei activiteiten aan, van sport over cultuur tot reizen. De Leuvense dames van OKRA komen elke maandag samen om te linedansen. "We komen vooral omdat we graag dansen, maar ook omdat we zo onze problemen even kunnen vergeten en onze sociale contacten kunnen onderhouden. We hebben bewust voor linedansen gekozen omdat we veel alleenstaande leden hebben, en zo hoeft niemand een partner te zoeken", vertelt danslerares Mieke Vercammen. "We zijn een erg hechte groep. Dankzij OKRA ben ik na mijn pensioen niet in een zwart gat gevallen."

Uit de Marge zorgt voor advies, vorming en begeleiding voor al wie werkt met maatschappelijk kwetsbare jongeren. "Hoe bereik je allochtonen, gehandicapten, arme jongeren? Hoe betrek je die groep Romazigeuners bij je activiteiten? Daar proberen wij een antwoord op te geven", legt coördinator Robert Crivit uit. "Enerzijds merken we dat jeugdorganisaties 'kwetsbare' jongeren vaak als 'moeilijk' ervaren. Anderzijds voelen bijvoorbeeld weinig sportverenigingen de nood om soepel te zijn met hun inschrijvingsgeld en kostelijk materiaal, omdat hun sportkampen toch volzitten. Daar zoeken wij een oplossing voor."

Vijf huisvrouwen schreven een boekje over energiebesparing, vol handige tips. Nu richt Kilowat?uur vzw zich op andere (vrouwen)organisaties om uit te leggen hoe je thuis makkelijk kunt besparen op je energiefactuur. "We zijn zelfs naar een beschutte werkplaats geweest, om zo eenvoudig uit te leggen hoe je twee keer wint: je bent betrokken bij het behoud van de natuur, en je spaart ook heel wat geld uit." Kilowat?uur is niet alleen bezorgd om de natuur, maar "merkt ook dat steeds meer mensen moeite hebben om hun huis te verwarmen én zich te verplaatsen én eten te kopen. Daar willen we wat aan doen. Want CO2, dat zijn wij allemaal."

Karavaan is een jongerenorganisatie die begaan is met alles wat te maken heeft met cultuur en reizen. "Wij bieden opleidingen aan voor activiteits- en reisbegeleiders in spe", verklaart reisbegeleidster Evy Van Lierde. De meer dan duizend leden tellende vereniging biedt daarnaast ook reizen en allerhande activiteiten aan. "Bij ons kun je proeven van de Thaise keuken, tentoonstellingen bezoeken of mee wandelen tijdens ons Siberisch weekend. Voor elk wat wils dus."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234