Woensdag 28/09/2022

Vlaams Parlement loopt leeg

Vlaams minister Geert Bourgeois (N-VA) is niet alleen lijsttrekker in West-Vlaanderen, hij zendt ook zijn ‘zonen en dochters’ uit. Zelf gaat hij niet zetelen, zijn jonge woordvoerder zal hem vervangen in de Kamer. Zijn adjunct-kabinetschef trekt de Leuvense lijst en zijn raadgever is eerste opvolger in de provincie Antwerpen.

N-VA en sp.a herbruiken Vlaamse verkozenen en ‘cabinetards’ op federale kieslijsten

Voor sp.a lopen hoogstwaarschijnlijk de Vlaamse Parlementsleden Frank Vandenbroucke, Caroline Gennez en Peter Vanvelthoven over naar het federale niveau. Op de kabinetten van de socialisten blijft de verkiezingskoorts beperkt tot minister Ingrid Lieten. Verwacht wordt dat ook LDD massaal Vlaamse verkozenen zal recycleren op de lijsten.

Het jobhoppen tussen de verschillende politieke niveaus werd de voorbije jaren door zowat elke partij op de korrel genomen. N-VA was een van de meest fervente tegenstanders. Uitgerekend die partij stuurt nu haar Vlaamse viceminister-president uit om de West-Vlaamse Kamerlijst te trekken en niet te zetelen. Het halve kabinet-Bourgeois mag wél overlopen. Woordvoerder Bert Maertens (28) krijgt als eerste opvolger de zetel van zijn baas. De 32-jarige Theo Francken uit Lubbeek, adjunct-kabinetschef van Geert Bourgeois,wordt lijsttrekker in Leuven. Een derde kabinetsmedewerker, raadgever Bert Wollants (30), is eerste opvolger in Antwerpen. Hij maakt kans op een zitje in de Kamer als lijsttrekker Jan Jambon minister zou worden. Je weet maar nooit. Op het kabinet van de tweede N-VA-minister Philippe Muyters nemen een drietal medewerkers deel aan de verkiezingen, maar “niet op prominente plaatsen”.

Kopman Bart De Wever trekt de Senaatslijst en verlaat 100 procent zeker het Vlaams Parlement. Sophie De Wit, tweede op de Antwerpse Kamerlijst, volgt zo goed als zeker zijn voorbeeld. Het partijhoofdkwartier heeft er zelfs aan gedacht om Vlaams Parlementsvoorzitter Jan Peumans tot lijsttrekker te bombarderen in Limburg. Dat bleek uiteindelijk toch een brug te ver.

N-VA-kopman Bart De Wever zei het al: à la guerre comme à la guerre. Alle hens aan dek. “Waarom zouden wij heiliger zijn dan de paus?” vraagt de partijwoordvoerder zich af. “We zullen geen schoonheidsprijzen winnen met onze lijsten, we weten dat het niet koosjer is dat Geert de lijst trekt. Maar alle vorige verkiezingen zijn wij wel koosjer geweest. Daar hebben wij nooit applaus voor gekregen, geen enkele partij is ons gevolgd. Deze keer gaan wij niet naïef zijn.”

Bourgeois zelf ziet er geen graten in. Volgens hem is alles prima doorgesproken met de rest van de Vlaamse regering en heeft minister-president Kris Peeters (CD&V) “nooit gevraagd om aan het kopmanschap te verzaken. Trouwens, ook mijn collega Ingrid Lieten van sp.a kiest voor het kopmanschap.”

Lieten (sp.a) trekt inderdaad de Limburgse lijst, zonder de minste ambitie om haar zetel ook op te nemen. Wel worden een aantal zwaargewichten van het Vlaams Parlement naar Kamer en Senaat doorgesluisd. Als veteraan Frank Vandenbroucke vanop de lijstduwersplaats genoeg stemmen haalt, verkast hij naar de Senaat. Voorzitster Caroline Gennez verhuist naar de Kamer. De meest opmerkelijke ‘overloper’ wordt hoogstwaarschijnlijk Peter Vanvelthoven. Een jaar geleden van het federale naar het Vlaamse niveau gekomen, daar naast een ministerpost gegrepen, als troostprijs gebombardeerd tot fractieleider en vermoedelijk, als Limburgse nummer twee, nu opnieuw weg.

Coming man John Crombez, zijn mogelijke opvolger als fractieleider, ziet er geen graten in. “Onze Vlaamse fractie is sterk genoeg. Ook na het vertrek van die drie mensen hebben we nog kwaliteit genoeg in huis. Niemand, en ook CD&V niet, moet kritiek leveren. Yves Leterme heeft dit soort carrousels als eerste in gang gezet toen hij als Vlaams minister-president naar de Wetstraat 16 vluchtte. Als ze daar een einde aan willen maken, moeten de andere partijen ons eindelijk eens volgen in ons pleidooi voor samenvallende verkiezingen.”

Er zijn wel meerdere partijen die kritiek leveren. Jean-Marie Dedecker (LDD) vindt dat Lieten en Bourgeois ontslag moeten nemen uit de Vlaamse regering als ze meedoen met de federale verkiezingen. Zijn eigen Vlaamse Parlementsleden zullen evenwel zo goed als zeker verkiesbare plaatsen krijgen op de LDD-lijsten. Ook Open Vld geeft toe al gezondigd te hebben, maar deze keer zouden de Vlaamse Parlementsleden netjes blijven zitten.

“De meeste van onze mensen duwen de opvolgerslijst. Uitzonderingen zoals Patricia Ceysens in Leuven en Bart Tommelein in West-Vlaanderen duwen de lijst van de effectieven”, verduidelijkt de liberale fractieleider Sven Gatz. De demarches van Bourgeois en Lieten noemt hij “niet netjes”. “Bij de N-VA kun je nog zeggen dat de spoeling van degelijk politiek personeel heel dun is, maar wat Lieten doet is praktisch onuitlegbaar. Eventjes post factum een politieke levensverzekering halen en vervolgens Vlaams minister blijven. Peeters heeft er heel mak op gereageerd, maar dit heeft ongetwijfeld zijn weerslag op het Parlement. Gelukkig is het een ultrakorte campagne, dat is toch één voordeel.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234