Zaterdag 19/10/2019

Vlaams Belang en Union des Francophones hebben sleutel onbesliste gemeentes in handen

Drie Vlaamse gemeenten hebben nog geen nieuw schepencollege. De voordrachtsakten laatste op kerstavond binnen, maar de coalitievorming zit muurvast. Een stemming is het laatste moesten ten redmiddel. Elke verkozene krijgt dan één stem: simpel, snel én onvoorspelbaar.

DENDERLEEUW

Sp.a-voorzitter Stefan De Kock: 'Vlaams Belang dat gedoogsteun geeft, dat zou een schande zijn'

Twee blokken staan lijnrecht tegenover elkaar in Denderleeuw. Enerzijds willen sp.a en Open Vld een meerderheid vormen. Maar 'paars' bezet slechts 11 van de 25 zetels. Eentje te weinig. Anderzijds trachten N-VA en CD&V een coalitie te smeden. Maar opnieuw: met 11 zetels raken ze net niet aan een meerderheid.

Samenwerken blijkt onmogelijk. CD&V past voor een schepencollege met huidig sp.a-burgemeester Jo Fonck opnieuw aan het hoofd. Ook N-VA zegt 'njet'.

Aan de andere kant willen sp.a en Open Vld elkaar evenmin lossen. Volgens N-VA vanwege familiale banden. De liberale voorzitter Arnold Eeman is de schoonvader van de huidige socialistische schepen Yves De Smet. "Dat ligt gevoelig."

Het resultaat: een patstelling. En zo krijgen de drie verkozenen van Vlaams Belang de sleutel in handen. Omdat er geen akkoord is, zullen alle mandaten immers tijdens een stemming door de gemeenteraad worden toegekend. Wie Vlaams Belang binnenhaalt, wint. Maar is ook afhankelijk van hun gedoogsteun.

"We hopen dat zo'n rampscenario zich nooit voordoet in Denderleeuw", zegt sp.a-voorzitter Stefan De Kock. "Stel je voor: een extreme partij die gedoogsteun geeft. Wat een schande. Zoiets kan toch niet? We willen dit absoluut vermijden."

Vlaams Belang is alvast bereid om gedoogsteun te leveren, tenminste voor N-VA en CD&V. "Onze keuze is gemaakt", bevestigt hun lijsttrekker Kristof Slagmulder. "De programma's komen voor 90 procent overeen."

MAASMECHELEN

'Formateur' Raf Terwingen: 'Jeugdvrienden die mij een mes in de rug steken, dat had ik niet verwacht'

Twee maanden na de verkiezingen heeft Maasmechelen nog geen nieuwe bestuursploeg. Het liep al verkeerd op 14 oktober. De CD&V van kamerlid en gedoodverfd burgemeester Raf Terwingen had een voorakkoord gesloten met het kartel sp.a/Groen. Alles leek in kannen en kruiken, tot twee CD&V-verkozenen zich terugtrokken. Het duo wilde absoluut niet in zee gaan met de socialisten. Hun voorkeur: een centrum-rechtse coalitie. "We moeten met Open Vld samenwerken."

Een probleem, want de 18 zetels van Terwingen werden plots herleid tot 16 zetels. Eén te kort voor een meerderheid. En tegelijk evenveel als Open Vld en N-VA. Dat blok had oorspronkelijk 14 zetels, maar haalde beide CD&V-dissidenten graag binnen. "Het zijn twee van de jongens die het dichtst bij mij staan", zei Terwingen bij het nieuws van de overstap. "Jeugdvrienden zelfs. En net die steken mij nu een mes in de rug. Dit had ik niet verwacht. Helemaal niet."

Eindeloze onderhandelingen volgden. Al vier weken probeert Terwingen als 'formateur' om beide kampen bij elkaar te brengen. Voorlopig zonder succes. Twee problemen blokkeren een akkoord. Eén: Open Vld wil N-VA niet loslaten. De partijen presenteren zich als een ondeelbaar blok. Twee: de rechtse partijen eisen een zetelverdeling waarbij N-VA één, sp.a/Groen één, Open Vld vier en CD&V ook vier zetels krijgen. De christendemocraten vragen als grootste partij vijf zetels.

"Maar ik heb een goed gevoel", reageert Terwingen. "Binnen 48 uur hebben we allicht een oplossing. Ik wil niet dat het Vlaams Belang de doorslag geeft."

WEMMEL

Monique Van der Straeten (Wemmel): 'We raakten het niet eens wie als eerste de burgemeester mocht leveren'

Ook in faciliteitengemeente Wemmel staan twee blokken lijnrecht tegenover elkaar. Concreet: een Nederlandstalig en een Franstalig blok. De Vlaamse lijst Wemmel en de overwegend Franstalige lijst LVB haalden bij de verkiezingen elk 12 zetels op 25. De resterende zetel wordt bezet door een politica op de lijst van de Union des Francophones. Gesprekken tussen Wemmel en LVB leverden tot dusver niets op.

Omdat LVB meer stemmen haalde dan de Vlaamse eenheidslijst en uittredend burgemeester Chris Andries het grootste aantal voorkeurstemmen kreeg, eist hij de burgemeesterssjerp op. "Niet correct", vindt Monique Van der Straeten van Wemmel. "Zeker als Andries ook vier van de zes mandaten vraagt in het college. Lijst Wemmel deed het onverwacht goed bij de verkiezingen en verdient meer."

De UF-verkozene Cynthia Kiss kan de doorslag geven. "Maar wij zullen haar niet benaderen", vervolgt Van der Straeten. "Haar ideeën passen niet bij onze partij. Haar eisen liggen ook veel te hoog. Ze vraagt een belangrijke schepenpost."

Intussen proberen zowel Wemmel als LVB een paar verkozenen los te weken bij de concurrentie. Zodat de geheime stemming in de gemeenteraad in hun voordeel uitdraait. "Kijk: wij deden ons voorstel. Het burgemeesterschap zou gedeeld worden. Drie jaar en daarna wisselen. Maar we raakten het niet eens over wie eerst mocht", vertelt Van der Straeten. "Nu proberen we nog een informele meerderheid te bemachtigen. Het gaat hard tegen onzacht."

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234