Dinsdag 24/11/2020

Koningin Elisabethwedstrijd

Vijfde finaleavond Koningin Elisabethwedstrijd: een strijd tussen winnaars

Cellist Bruno Philippe.Beeld Bruno Vessiez

Alsof je in de foyer van Bozar al kon voelen dat dit een bijzondere avond ging worden. Twee favorieten naast elkaar: de begeesterde Fransman Bruno Philippe naast de Colombiaan Santiago Cañón‐Valencia. De eerste toont wat klank en diepgang betekent in Dvorak, de andere zet Sjostakovitsj neer als een huis, maar bescheiden. Kiezen. Hoeft dat? 

Een wedstrijd heeft een groot nadeel: het is kiezen tussen de besten. Dat doet pijn, want elke finalist koestert eigen waarden. Kan je ontroering vergelijken met toewijding? Dus, Bruno Philippe met Santiago Cañón‐Valencia? Neen. Beide finalisten overtuigen, elk op hun manier.

 Bruno Philippe: ontroering

Al in de halve finale had deze Fransman iedereen voor zich gewonnen. Zijn interpretaties van de cellosuites van Bach en van het opgelegd werk van Annelies Van Parys bleven sterk nazinderen. Bruno Philippe viel op door een lichamelijke en intense manier van spelen. Je werd ontroerd en keek verwonderd. Punt. Dat was gisterenavond tijdens de finale niet anders. Bruno Philippe is in staat om zijn emotie af te stemmen op de betekenis van de muziek. Elke beweging van het celloconcerto van Dvorak heeft een andere boodschap en vergt dus ook een andere houding. Het lijkt voor deze Fransman een koud kunstje, een evidentie.

 Het mooie aan deze cellist: hij lijkt zeer extravert, maar hij is het niet. Noem het spontaan sympathiek. Deze Fransman stelt niet zichzelf, maar wel de muziek op de eerste plaats. Spelen is voor Bruno Philippe ook aanvoelen, zelfs in die mate dat hij er zelf door ontroerd werd. Er iets niets mis met je kwetsbare kant te tonen op het podium, want deze eerste cello-editie van de Koningin Elisabethwedstrijd is en blijft een strijd tussen de allerbesten. De omhelzing van Bruno Philippe met Stéphane Denève na de finale van Dvorak was er een uit dankbaarheid en opluchting. Ja, dat ontroert. 

Wie zo volwassen en natuurlijk overkomt, schept ook verwachtingen. Deze cellist lost ze in, hoewel je zou kunnen gedacht hebben dat hij in het opgelegd werk ‘Sublimation’ nog meer extremen ging opzoeken. Hoe dan ook, de Franse cellisten zijn interessant om met elkaar te vergelijken. De ene neemt het podium in, de andere deelt het podium. Bruno Philippe behoort tot de laatste klasse. Hij laat je meegenieten. En hij heeft klasse. 

 Santiago Cañón‐Valencia: evenwicht

De Colombiaan Santiago Cañón‐Valencia was veertien toen hij voor de eerste keer het eerste celloconcerto van Sjostakovitsj speelde. Nu is hij er tweeëntwintig. Dat verklaart veel, want deze finalist heeft duidelijk een grote portie zelfkennis ontwikkeld. En ja, dat leidt tot wijsheid. Santiago Cañón‐Valencia bracht Sjostakovitsj met begrip voor zichzelf: hij brengt de gevoelens op een manier waar hij zich goed bij voelt. Dat is zijn ultieme voorwaarde. 

Cellist Santiago Cañón-Valencia.Beeld Bruno Vessiez

Concentratie. Nog zoiets wat niet weg te denken is bij Cañón‐Valencia. In het opgelegd werk viel per ongeluk zijn strijkstok op de grond. Santiago kreeg hem op tijd terug en speelde moeiteloos verder. Alsof er niets gebeurd was. Hij zag de concentratie nog hangen en greep ernaar. Een simpele formule: de cellist vertrouwt op zichzelf en wint op zo ook ons vertrouwen. In het eerste celloconcerto van Sjostakovitsj zakte nu en dan zijn bril af. Als er geen tijd is om die terug goed te zetten, dan doet Santiago het wel tussendoor, wanneer een vinger van zijn linkerhand in complexe grepen even vrij heeft (ik lachte stilletjes van verbazing).

 Wie uitvoert op een manier waar hij zelf achter staat, valt nooit door de mand of komt nooit ongeloofwaardig over. Het resulteert ook in een spontane dynamiek van spanning en ontspanning in de muziek. Santiago Cañón‐Valencia weet wat hij waard is, maar pakt daar niet prominent mee uit. Die vorm van bescheidenheid blijft bij. En wanneer hij zich dan toch inhoudt, is dat niet uit schrik, maar uit respect voor zichzelf en voor de muziek. Kortom, deze Colombiaan zette een prestatie neer als een huis, een eigen huis.

 Hoogtepunt dag 5

De cadens uit het eerste celloconcerto van Sjostakovitsj door Santiago Cañón‐Valencia. Welke greep of emotie dan ook, deze finalist heeft alles onder controle.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234