Maandag 28/09/2020

‘Vijf jaar met je duimen draaien, dat wordt een mens echt wel beu’

SCHAARBEEK

Anthony is 23. Hij zei de school vaarwel toen hij achttien werd. ‘Vanaf de dag dat ik niet meer moest gaan, ben ik ermee gestopt. De school en ik, dat is nooit samengegaan.’ Sindsdien heeft Anthony geen dag gewerkt. Maar voortdurend met je duimen draaien, dat wordt een mens na vijf jaar wel stilaan beu. ‘En vijf jaar lang geen geld hebben, dat wordt een mens óók beu.’

In maart begon Anthony aan een opleiding bij JST, voluit Jeunes Schaerbeekois au Travail. Hij leert er tuinieren. Coach Giovanni, een vakman gezegend met een abnormaal hoge dosis engelengeduld, leert Anthony en zeven andere jonge werklozen de kneepjes van het vak. De opleiding duurt een dik jaar, daarna moeten de jongeren klaar zijn om de stap te zetten naar een ‘echte’ job.Initiatieven als Jeunes Schaerbeekois au Travail zijn geen overbodige luxe in een stad waar ruim een derde van alle jongeren onder 25, die jongeren die niet meer naar school gaan welteverstaan, werkloos is. De jongerenwerkloosheid in Brussel ligt dubbel zo hoog als in Vlaanderen en een slordige 15 procent boven het Europese gemiddelde. Door de crisis steeg de het aantal werkloze jongeren in een jaar tijd nog eens met 11 procent. “We zijn meer dan een druppel op een hete plaat”, maakt JST-coördinator Alain Herdies zich sterk. “Voor de jongeren die we begeleiden, maken we echt het verschil. Maar soms wringt het, dat geef ik grif toe. (zucht) De vraag naar dit soort projecten is véél groter dan het aanbod. Onzettend veel groter.”Jeunes Schaerbeekois au Travail ontfermt zich over de kwetsbaarste groep jongeren. “Jongeren die uit de gevangenis komen, jongeren zonder opleiding, jongeren die al een tijd zonder werk zitten, jongeren die de taal amper spreken. We hebben maar één criterium om jongeren toe te laten tot onze opleidingen: motivatie. Ze moeten wíllen werken. Anders heeft het geen zin, dat hebben we in het verleden gezien. Dan haken ze binnen de kortste keren weer af.”

Nederlands leren

Anthony heeft geen diploma en is al vijf jaar werkloos. Handicaps die kunnen tellen als hij moet solliciteren. Bovendien spreekt hij geen woord Nederlands. “Letterlijk geen woord”, lacht hij een beetje groen. Vervelend, in een tweetalige stad waar tenminste een basiskennis van het Nederlands een conditio sine qua non is voor het gros van de werkgevers.“Nederlands leren, of Frans voor de werklozen die louter Nederlandstalig zijn, daar beginnen we niet eens aan”, geeft Herdies eerlijk toe. “De jongeren waar wij mee werken, moeten in de eerste plaats sociale vaardigheden meekrijgen. Elke dag uit hun bed komen, elke dag op tijd komen, luisteren naar de baas, collega’s bijspringen waar nodig… Verplichtingen die voor elke werknemer vanzelfsprekend zijn, maar voor hen een gigantische ommezwaai betekenen. Gooi je daar ook nog eens taallessen bij, dan worden die jonge gasten zot.”In het Josaphatpark in Schaarbeek leert Giovanni zijn pupillen omgaan met de kettingzaag. Veiligheid voor alles, dus af en toe gaat het een beetje traag voor de cursisten maar ze zijn één en al oor. “Dat was in het begin een ander paar mouwen”, zegt Herdies. “Maar dit is een heel sterke groep, dat zie je zo.” Anthony beaamt. “We sleuren elkaar erdoor. Als je eens een mindere dag hebt - en geloof me, dat komt al eens voor als je het gewoon bent zeven dagen op zeven je zin te doen - peppen de anderen je op. Ik heb het wel gehad met mijn leventje als werkloze. Ik maak deze opleiding af, en dan zoek ik werk. En vind ik werk.”In verkiezingstijden wil plots elke Brusselse politicus een vuist maken tegen de jongerenwerkloosheid. Probleem nummer één in de hoofdstad, prioriteit nummer één in de hoofdstad. “Ik stel dat ook vast”, reageert Herdies. “Maar ik stel ook vast dat onze middelen de voorbije jaren gedaald zijn. Niet gestegen. Dus sta me toe even af te wachten wat er na de verkiezingen gebeurt.”“Nu ja, we moeten ook niet alle heil van initiatieven als Jeunes Schaerbeekois au Travail verwachten. Het heeft geen zin dat we honderden plaatsen creëren in onze opleiding, want er zijn geen honderd jobs voor onze jongeren. Soms baart me dat zorgen. (wijst naar Anthony en co.) Kijk, dat enthousiasme. Maar nu zijn ze veilig. Ze hebben veertien maanden lang de zekerheid van deze opleiding, ze hebben een comfortabele routine. Maar daarna is het aan hen. Dan moeten we ze opnieuw loslaten in die keiharde economische realiteit. Sommigen halen het, sommigen niet. Daar moet je je gewoon bij neerleggen, of je gaat elke avond gefrustreerd naar huis.”

Volgende aflevering: de niet-benoemde burgemeesters in de Brusselse rand

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234