Vrijdag 13/12/2019

Klimaat

Vier vragen over het lobbywerk van ‘big oil’: ‘Creëer een firewall tussen politiek en fossiele industrie’

De site van ExxonMobil in de haven van Antwerpen. Beeld BELGA

Meer dan 250 miljoen euro. Zoveel spendeerden de vijf grootste olie- en gasbedrijven ter wereld – BP, Chevron, ExxonMobil, Shell en Total - sinds 2010 aan lobbywerk om het Europese klimaatbeleid te beïnvloeden. Volgens Pascoe Sabido, onderzoeker bij Corporate Observatory Europe, moet er een ‘firewall’ komen tussen politiek en fossiele industrie.

Het rapport stelt dat die ‘big five’ 251 miljoen euro in tien jaar tijd spendeerden, en zo’n 200 lobbyisten in dienst hebben. Wat moet een leek zich daar bij voorstellen?

Sabido: “Het bedrag is wellicht maar het topje van de ijsberg, aangezien bedrijven die lobbybudgetten vrijwillig aangeven. Om toch een vergelijking te maken: met 250 miljoen euro zou je 300.000 huizen kunnen isoleren. Dat bedrag gaat nu integraal naar het torpederen en vertragen van de klimaaturgentie. Het is ontstellend hoeveel toegang de foute personen tot de hoogste echelons hebben. Er zitten zo’n 30.000 lobbyisten in Brussel. De lobbyisten van de olie- en gasindustrie maken daar een klein deel van uit, maar hebben sinds het aantreden van Juncker (voorzitter van de Europese Commissie, MM) liefst 327 keer samengezeten met topofficials binnen de Commissie. Dat betekent dat ze meer dan één keer per week invloed kunnen uitoefenen op het klimaat- en energiebeleid van de EU.”

Waaraan merkt u dat het lobbywerk de klimaaturgentie ‘torpedeert’?

“Sinds 2010 hebben we een lange lijst aangelegd van verzwakte klimaatwetgeving, maar het beste voorbeeld is wellicht de Europese klimaat- en energiedoelstellingen voor 2030 en 2050. De langetermijnambities voor hernieuwbare energie zijn weggeduwd, terwijl gas in het hart van de strategie zit. De industrie verkondigt dat het ‘zowel goedkoper als beter is voor het klimaat’ om nog zeker tien jaar afhankelijk te blijven van gas, en dat er daarna technologie komt die kan ‘ontkolen’. Dat is een fabeltje, toch zeker op grote schaal.”

Kan je het bedrijven kwalijk nemen dat ze hun eigen businessmodel in stand proberen te houden?

“Er is een zekere hypocrisie waar je moeilijk naast kan kijken. Deze bedrijven pompen miljoenen in marketing en pr om zich een groen imago aan te meten en het publiek ervan te overtuigen dat ze een ‘deel van de oplossing’ zijn. Maar op hetzelfde moment blijft 97 procent van hun budgetten naar vervuilende brandstoffen vloeien. Dat is een visie die haaks staat op wat nodig is om de klimaatproblematiek aan te pakken. Die spreidstand kan ik begrijpen vanuit hun marktdenken. Het is net daarom dat de politiek, die een bredere verantwoordelijkheid heeft, moet ingrijpen.”

Wat moet er volgens u gebeuren?

“Creëer een firewall tussen politiek en fossiele industrie, hou hun lobbyisten zo ver mogelijk weg van onze beleidsmakers. We hebben ooit zo’n muur opgetrokken voor de tabaksindustrie, omdat de Wereldgezondheidsorganisatie zag dat ze een onmogelijk gevecht aan het voeren waren. Er is nu een bindende VN-conventie die het gezondheidsbeleid beschermt, omdat de publieke belangen onverzoenbaar zijn met de belangen van de industrie. Dat geldt hier evengoed.

“Nu zitten we echter met energieministers die na hun politieke carrière voor de industrie gaan werken, en er hun opgedane kennis en telefoonboekje inzetten. Er zijn zelfs voorbeelden van parlementsleden die tijdens hun mandaat advies geven aan energiebedrijven of aandeelhouder zijn. Die deurtjes moeten dicht.”

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234