Zaterdag 21/09/2019

Vier redenen waarom Laurent beter geen zoete broodjes bakt met Kabila

Prins Laurent had niet enkel een ontmoeting met Joseph Kabila, hij liet ook zijn hotelrekening van het Grand Hotel door de Congolese president betalen. Nochtans zijn er tal van goede redenen voor een telg van het Belgische koningshuis om Kabila met de nodige diplomatieke terughoudendheid te benaderen.

1

2011 is een explosief verkiezingsjaar

Prins Laurent ontmoet president Joseph Kabila op een moment dat de campagne voor de presidentsverkiezingen op kruissnelheid komt. Dit zorgt voor de nodige politieke spanningen die worden aangewakkerd door het feit dat Kabila de oppositie onlangs via een dubieuze grondwet buitenspel zette. Pittig detail: parlementariërs die de grondwetsherziening goedkeurden, ontvingen elk 20.000 dollar (14.000 euro) smeergeld. “De verkiezingen verliezen een aanzienlijk deel van hun legitimiteit”, was de conclusie van vele experts. Oppositieleiders als Etienne Tshisekedi en Vital Kamerhe ondervonden de jongste maanden ook veel moeilijkheden om verkiezingsmeetings te houden. Congolese ordetroepen verhinderden in Oost-Congo een aantal meetings van Kamerhe. Daarbij viel minstens een dode en raakten een twintigtal mensen gewond. De meeste westerse diplomaten in Kinshasa beseffen dat ze in dit electorale kruitvat best een zo neutraal mogelijke houding aannemen. Een ontmoeting tussen president Kabila en een telg van de Belgische koninklijke familie lijkt die diplomatieke voorzichtigheid te doorbreken.

2

Alarmerende mensenrechtensituatie

De mensenrechtensituatie in Congo is ronduit slecht. Mensenrechtenactivisten en journalisten staan al enkele jaren onder grote druk en zijn regelmatig het slachtoffer van bedreigingen en intimidaties. Bekendste voorbeeld is de moord op mensenrechtenboegbeeld Floribert Chebeya. Die werd in juni vorig jaar samen met een medewerker vermoord nadat hij een afspraak had met het hoofd van de nationale politie. Het proces Chebeya is volop aan de gang en het ziet ernaar uit dat de betrokken politiechef, John Numbi, niet vervolgd zal worden. De achteruitgang inzake mensenrechten en democratisering was de belangrijkste reden waarom de Amerikaanse president Barack Obama Congo drie maanden geleden schrapte als geprivilegieerde handelspartner.

3

Oorlogscrimineel nog steeds topgeneraal

Bosco Ntaganda is momenteel generaal binnen het regeringsleger en de belangrijkste militaire gezagsdrager in Oost-Congo. Maar in een vorig leven was Ntaganda, alias ‘The Terminator’, een rebellenleider die zich schuldig maakte aan het ronselen en inzetten van kindsoldaten. Het Internationaal Strafhof in Den Haag vaardigde een aanhoudingsmandaat tegen hem uit, maar de Congolese regering heeft daar nog geen gevolg aan gegeven. Tot 2008 vocht Ntaganda zij aan zij met de bekende warlord Laurent Nkunda, die momenteel onder huisarrest leeft in Rwanda. Ntaganda’s rebellenleger, de CNDP, werd sindsdien officieel geïntegreerd in het Congolese regeringsleger, maar blijft de facto opereren als een staat binnen de staat. Ntaganda en zijn militairen zijn vooral geïnteresseerd in bodemrijkdommen en maken zich systematisch schuldig aan mensenrechtenschendingen van het ergste soort. “Congo heeft geen excuus meer om krijgsheer Bosco Ntaganda niet aan Den Haag uit te leveren”, zegt hoofdaanklager Luis Moreno-Ocampo hierover.

4

Regeringsleger verkracht op grote schaal

Uit een recent VN-rapport blijkt dat het Congolese regeringsleger (FARDC) een van de belangrijkste factoren is voor de destabilisering van Oost-Congo. “Officieren binnen het regeringsleger vechten voor de controle over grondstofrijke gebieden en dat heeft negatieve gevolgen voor de bevolking”, leest een van de belangrijkste bevindingen van het rapport. Binnen het leger bestaan criminele netwerken die allerlei obscure rebellengroepen vormen en bewapenen. Ook de beruchte Mai Mai Sheka is volgens de rapporteurs een creatie van het regeringsleger. In juli en augustus maakten deze strijders zich schuldig aan grootschalig seksueel geweld. Tijdens die maanden werden 500 vrouwen en meisjes verkracht. In het dorpje Luvungi alleen al waren 242 vrouwen het slachtoffer van mishandeling. Dit geweld zorgde wereldwijd voor verontwaardiging, temeer omdat zich op 30 kilometer van het dorpje een post van de VN-blauwhelmen bevond.

Officieren van het regeringsleger zouden het jongste jaar voor meer dan 160 miljoen dollar aan illegale opbrengsten uit de handel in goud, houtskool en ivoor hebben opgestreken. Nog een opvallend gegeven: het regeringsleger maakt nog steeds op grote schaal gebruik van kindsoldaten. Van de 1.627 kindsoldaten die in de eerste negen maanden van 2010 werden vrijgelaten, behoorden er 353 tot de FARDC.

Meer over

Wilt u belangrijke informatie delen met De Morgen?

Tip hier onze journalisten


Op alle verhalen van De Morgen rust uiteraard copyright. Linken kan altijd, eventueel met de intro van het stuk erboven.
Wil je tekst overnemen of een video(fragment), foto of illustratie gebruiken, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234