Woensdag 25/11/2020

Games

Videogame 'Memoranda' put inspiratie uit Murakami

Memoranda.Beeld rv

Terwijl videogame-adaptaties van films, tv-reeksen en strips allang gemeengoed zijn, is er de afgelopen jaren een eerder voorzichtige toenadering ontstaan tussen games en literatuur. Ook de nieuwe game Memoranda, die decors en situaties ontleent aan het magisch-realistisch proza van de Japanse schrijver Haruki Murakami, probeert niet te diep te graven in het originele materiaal.

Er bestaan tientallen games die gebaseerd zijn op films, met toppers als Blade Runner (1997), Star Wars: Knight of the Old Republic (2003) en Scarface: The World is Yours (2006) op kop. Hetzelfde geldt voor videogame-adaptaties van tv-reeksen, waarin onder meer South Park: The Stick of Truth (2014) schittert. Strips werden succesvol naar games overgebracht met de inmiddels twee Walking Dead-games, die rechtstreeks gebaseerd zijn op de originele strips van Robert Kirkman en naast de tv-reeks staan. Maar games gebaseerd op literaire boeken? Die lopen niet erg dik.

Zopas nog verscheen een van de zeldzame games waarvan de makers een duidelijke lijn trekken naar de literatuur: Memoranda, een game van de Iraanse studio Bit Byterz waarin tal van elementen uit het proza van de Japanse schrijver Haruki Murakami verweven zitten. Vooral Murakami's magisch realisme en voorliefde voor personages met een hoek af belandden als invloeden in de game, die het verhaal vertelt van een vrouw die met geheugenverlies wakker wordt in een rustig kustdorpje, en door middel van conversatie moet zien uit te vissen wie ze is, hoe ze daar terechtkomt, en hoe ze er weer weg geraakt.

Bricolage

Volgens Sahand Saedi, bedenker en designer van de game, begon het allemaal toen twee van zijn vrienden, die uiteindelijk ook hebben meegewerkt aan Memoranda, allebei tegelijk Blinde wilg, slapende vrouw aan het lezen waren, Murakami's roman uit 2005. Het idee ontwikkelde zich om indrukken daaruit te verwerken tot een game die erg lijkt op wat de Amerikaanse studio Telltale enkele jaren maakte van The Walking Dead: een spel waarin conversaties en keuzes belangrijker zijn dan actie. 

Alleen is Memoranda eerder een bricolage van ideeën uit meerdere Murakami-romans. "Ik selecteerde verhaallijnen en personages uit verschillende verhalen van Murakami, en mengde ze tot één geheel", zegt Saedi. "Zijn verhalen hebben alle ingrediënten die noodzakelijk zijn voor de soort game die we wilden maken, zoals vreemde snuiters en een licht magisch sfeertje. De invloeden zijn zo duidelijk dat lezers van Murakami's boeken ze zeker uit de gebeurtenissen in de game zullen herkennen."

Voorgangers

Zo'n match tussen proza en gameplay is zeldzaam, en Memoranda behoort dan nog eerder tot het indiecircuit binnen de videogame-industrie. Andere voorbeelden, zeker van blockbustergames, zijn eerder schaars. Dante's Inferno (2010) was er een, een game van de Amerikaanse gigant Electronic Arts die in zijn vertelling relatief getrouw was aan het eerste deel uit Dante Alighieri's dertiende-eeuwse werk De goddelijke komedie, al werd hoofdpersonage Dante wel omgetoverd tot een kruisvaarder om de veelvuldige zwaardvechtactie in de game te legitimeren. 

Enkele jaren later volgde Spec Ops: The Line (2012), een moderne bewerking van Joseph Conrads roman Heart of Darkness (1899), die ook al werd verfilmd als bioscoopklassieker Apocalypse Now (1979). 

Memoranda.Beeld rv

En in 2013 capteerde de inmiddels ter ziele gegane Gentse gamestudio Tale of Tales de verhalen van de Franse schrijfster Marguerite Duras in zijn korte game Bientôt l'été. Dieper in de geschiedenis van het medium, richting jaren 80, zijn er meer voorbeelden, en er is een grotere match tussen entertainment- en sf-literatuur en games, maar de band tussen de twee is nog steeds enorm dun.

Hoe komt dat? Vooral omdat zowel literatuur als gameplay op abstracte ideeën werkt, en die moeilijk naar elkaar te 'vertalen' vallen, zei artieste Ash Huang toen ze ten tijde van Dante's Inferno bezig was als artdirector voor de game. "Het verband zit hem in het metaforische: figuren en gebeurtenissen zijn referenties die moeten worden ingewerkt in de omgeving waarin de game zich afspeelt."

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234