Vrijdag 23/04/2021

AchtergrondSociale media

Via TikTok geef je niet alleen je dansmoves prijs, waarschuwt Staatsveiligheid

TikTok, waar miljoenen mensen dansjes delen, is minder onschuldig dan het lijkt. Beeld tiktok
TikTok, waar miljoenen mensen dansjes delen, is minder onschuldig dan het lijkt.Beeld tiktok

Je installeert best geen TikTok op apparaten die je gebruikt voor je werk, of waarop gevoelige informatie staat. Dat zegt minister van Justitie Vincent Van Quickenborne (Open Vld) op basis van informatie van de Staatsveiligheid.

Kunt u al meedansen op ‘Siren Beat’ of ‘Wet Ass Pussy’? Dan bent u niet alleen, want sinds de lockdown hebben veel Belgen de Chinese video-app TikTok ontdekt. Op een jaar tijd is het aantal gebruikers verdrievoudigd tot drie miljoen. Was de app aanvankelijk populair bij jongeren, dan doen nu ook volwassenen gretig mee aan dansuitdagingen en andere hypes. Zelfs politici als Tom Van Grieken (Vlaams Belang) en Conner Rousseau (sp.a) delen filmpjes.

Het succes in ons land staat in schril contrast met de slechte reputatie van TikTok in de Verenigde Staten. Daar ondernam de administratie van Donald Trump al verschillende juridische pogingen om de app te blokkeren. De data van Amerikaanse gebruikers zouden misbruikt kunnen worden door de Chinese autoriteiten. Ook India heeft TikTok verboden vanwege het gevaar voor de staatsveiligheid. En onze buurlanden Frankrijk en Nederland zijn een onderzoek gestart.

Vandaar dat N-VA-Kamerlid Michael Freilich zich tot minister van Justitie Vincent Van Quickenborne (Open Vld) richt in een parlementaire vraag: “Is er bij de Staatsveiligheid enige bezorgdheid om TikTok?”

Verhoogde waakzaamheid

In zijn antwoord pleit Van Quickenborne voor “verhoogde waakzaamheid”. De Staatsveiligheid heeft tot nu toe nog geen concrete gevallen van spionage kunnen vaststellen via TikTok. Maar een aantal elementen zorgen wel dat extra voorzichtigheid geboden is. “Het is aan te raden om op apparaten voor professioneel gebruik, of waarop gevoelige informatie staat, geen apps te installeren die niet noodzakelijk zijn”, zo luidt het advies. “Zeker geen Chinese apps zoals TikTok.”

Eén van de elementen die zorgen baren, is dat TikTok in handen is van het Chinese bedrijf ByteDance. Dit staat bekend om zijn goede samenwerking met Peking. Van Quickenborne: “De data van TikTok worden volgens ByteDance niet opgeslagen in China. Maar in de gebruiksvoorwaarden wordt wel degelijk vermeld dat de data gedeeld mogen worden binnen de groep. Ook hebben experts vastgesteld dat meer dan dertig procent van de verbindingen die TikTok maakt naar IP-adressen in China gaan.”

De data zouden worden opgeslagen op servers van de Chinese internetreus Alibaba. Ook die heeft goede banden met het regime van Xi Jinping. Bovendien zou TikTok zich bezondigen aan een wel zeer verregaande tracking van gebruikers. Denk maar aan de video’s die mensen delen, hun toestel, hun gebruikte verbindingen, hun adresboek, hun locatie en de tijdstippen waarop ze actief waren. “We zien dat de toegangsrechten die TikTok vraagt heel breed gaan”, zegt de justitieminister.

Kinderporno

Professor cybercriminaliteit Catherine Van De Heyning (UAntwerpen) spreekt van een belangrijk signaal. “De meeste mensen zijn zich niet bewust van de risico’s van deze app. Behalve de vermoedens van spionage, zijn er ook vragen over de mate waarin TikTok zich houdt aan de Europese regels voor de bescherming van privégegevens en tegen de verspreiding van kinderporno en andere naaktbeelden. Op TikTok staan nog altijd massa’s beelden van gewelddadige feiten.”

Concreet raadt Van De Heyning aan om op je telefoon te kijken of je privacyinstellingen voor elke app zo maximaal mogelijk zijn. Wie kinderen op TikTok heeft, doet er goed aan om hun activiteiten in het oog te houden. Voor wie voor de overheid werkt of met gevoelige info in contact komt, zoals politici, dokters of rechters, geldt een duidelijk advies: installeer de app niet op je professioneel toestel. “Dat is de reden waarom ik zelf ook twee telefoons heb”, zegt de professor.

Freilich heeft intussen TikTok van zijn telefoon gegooid. De N-VA’er raadt zijn politieke collega’s aan hetzelfde te doen. “Intussen zou het goed zijn als de regering werk zou maken van een kwaliteitslabel voor apps die wél rekening houden met privacy en veiligheid.”

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234