Woensdag 19/01/2022

Verzonken Egyptische schatten op Duitse expo

Brussel l In Berlijn worden vijfhonderd nooit eerder geziene Egyptische schatten tentoongesteld. Ze werden eeuwen geleden door de Middellandse Zee opgeslokt, maar dankzij het werk van maritieme archeologen zijn ze nu opnieuw in al hun pracht te bewonderen.

De artefacten doken op bij onderzeese opgravingen voor de Egyptische Middellandse Zeekust, ter hoogte van Alexandrië. De Franse maritieme archeoloog Franck Goddio legde er tussen 1992 en 2005 een verzonken Alexandrijnse wereld bloot van tempels, paleizen, havengebouwen en huizen die na aardbevingen en vloedgolven onder water waren verdwenen.

Het duikersteam ontdekte zelfs de resten van de havenstad Heraklion (niet te verwarren met de gelijknamige Kretenzische stad) en Canopus, steden die men enkel uit teksten kende of voorgoed verloren waande. Uit de tempelwijk van Heraklion haalden de duikers een kolossaal beeld van de Nijlgod Hapi naar boven, uit de vierde of derde eeuw voor Christus. Met een hoogte van meer dan 5 meter is de sculptuur het grootste vrijstaande Egyptische godenbeeld ooit gevonden.

De hoofdmoot van de tentoongestelde vondsten dateert uit een tijd toen Egyptes macht flink getaand was. De laatste faraodynastieën hadden het voortdurend met de Perzen aan de stok, en toen Alexander de Grote in 332 voor Christus Egypte van het Perzische juk bevrijdde, was het helemaal afgelopen met de oude Egyptische glorie. Ze ruimde plaats voor een nieuwe hellenistische mengcultuur met Griekse en Egyptische ingrediënten.

Alexander had kort voor zijn dood Alexandrië gesticht, de stad die in enkele generaties zou uitgroeien tot het centrum van de wereld. Alexanders generaal Ptolemaeus zwaaide er de plak en richtte er de legendarische bibliotheek op waar al gauw alle neergeschreven kennis van de toenmalige wereld te vinden was. Het instituut was veeleer een soort universiteit: Euclides bedacht er zijn meetkunde, Archimedes ontwikkelde er zijn schroef en 'hoofdbibliothecaris' Erathostenes berekende er de diameter van de aarde.

De Ptolemeïsche heersers zijn goed vertegenwoordigd op de tentoonstelling. De beroemdste is ongetwijfeld Cleopatra, al staat ze deze keer in de schaduw van haar oudste zoon Ptolemaeus XV. Vader van het kind was immers Julius Caesar. Ptolemaeus XV werd door zijn moeder dan ook heel bewust Caesarion, 'de kleine Caesar', genoemd. Cleopatra's liaisons met Caesar en diens medestander Marcus Antonius vormden het voorspel van de definitieve inlijving van Egypte bij het Romeinse Rijk, in 30 voor onze jaartelling. Caesarion, de laatste der Ptolemeeën, werd ter dood gebracht. Van hem is op de expo een granieten hoofd te zien dat ooit op een 5 meter hoog standbeeld moet hebben gestaan, opgediept uit de haven van Alexandrië.

Ägyptens versunkene Schätze, Martin-Gropius-Bau, Berlijn, van 13 mei tot 4 september. Dagelijks open van 10 tot 20 uur, dinsdag gesloten. De expo zal van 8 december tot 16 maart 2007 ook in Parijs te zien zijn. Meer info: www.aegyptens-versunkene-schaetze.org en www.franckgoddio.org

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234