Vrijdag 25/09/2020

‘Very Irritating Police’ irriteert nog voor ze begonnen is

Het plan van de politiezone Westkust om hangjongeren ‘te stalken’ (DM 19/4) zorgt voor controverse. Iedereen is het erover eens dat er een probleem is in de kustgemeenten. Alleen is niet iedereen ervan overtuigd dat de Very Irritating Police (VIP) de oplossing is. ‘Ik vrees dat de VIP-aanpak meer zal doen escaleren dan het zal oplossen’, zegt Dirk Van Nuffel van de Lokale Politie.

“Is het wel verstandig om luidop te schreeuwen dat het gedaan moet zijn met hangjongeren? En moet je daarbij aankondigen dat je hen bijna de klok rond zal laten achtervolgen en controleren door agenten? Ik vind van niet.” Dirk Van Nuffel, de voorzitter van het Vast Comité van de Lokale Politie, zegt dat korpschef Nicholas Paelinck beter omzichtiger had gecommuniceerd over de problematiek. Of helemaal niet. Maar Van Nuffel geeft Paelinck wel gelijk dat hij in de zomervakantie wil optreden tegen de overlast van hang- en probleemjongeren in de kustgemeenten De Panne, Nieuwpoort en Koksijde. “Al vind ik wel dat dit snel resulteert in labelen van een groep”, zegt Van Nuffel.

“Precies daarom is de VIP-aanpak vanuit criminologisch standpunt geen goed plan”, zegt Stijn Vivijs, coördinator van de Onderzoekseenheid Strafrecht en Criminologie aan de KULeuven. “Om te beginnen is overlast een moeilijk begrip. Wat is overlast? En wat is hinderlijk? Ik vrees dat de aanpak eerder neerkomt op pestgedrag van de politie. En dat zal eerder contraproductief werken. Waarom identificeert de politie de jongeren eerst niet om daarna duidelijke afspraken met hen te maken? In het verleden zijn er voorbeelden genoeg van hoe geviseerde groepen zich keren tegen de politie. Of zijn we al vergeten hoe lang de banlieues van Parijs destijds in brand stonden?”

‘Slim bekeken’

Criminoloog Brice De Ruyver feliciteert Paelinck dan weer omdat die buiten de lijnen kleurt met zijn VIP-aanpak. “We mogen dat probleem aan de kust niet onderschatten. Want elke zomer is dat daar hetzelfde liedje: Noord-Fransen en gasten uit de moeilijke wijken uit Brussel en Charleroi zakken naar De Panne af en veroorzaken overlast. Waarom De Panne? Omdat daar veel Frans wordt gesproken, tiens.”

Toch vindt ook De Ruyver dat niet alle jongeren over dezelfde kam mogen worden geschoren. “Er zijn enkele leidersfiguren die zorgen voor overlast en verantwoordelijk zijn voor criminele feiten. Daarom juich ik het toe dat de zone Westkust dat probleem pro-actief aanpakt. Ze denken out of the box en doen dat overigens niet voor het eerst. Destijds haalden ze al agenten uit Charleroi naar De Panne om te patrouilleren tijdens de zomervakantie. Omdat die hun eigen amokmakers kennen en weten hoe er mee om te gaan. Slim bekeken.”

Maar De Ruyver ziet ook één probleem. “Ze mochten dat nooit Very Irritating Police genoemd hebben, want daardoor is de link met Rotterdam onvermijdelijk. En daar stigmatiseren ze met hun VIP-aanpak inderdaad een hele groep van jongeren die al meerdere zware feiten pleegden en voor wie de klassieke aanpak niet meer helpt. Maar in de zone Westkust maken de agenten alleen maar het leven zuur van jongeren die anderen het leven zuur maken.”

Ook burgemeester Robert Butsraen (sp.a) van De Panne zegt dat de verhoogde controle nodig is. “Iedereen klaagt dat er te weinig blauw op straat is. Maar als we er iets aan doen, zijn er direct klachten over een heksenjacht. Tja.” Burgmeester Marc Vanden Bussche (Open Vld) van Koksijde geeft zijn politie eveneens het vertrouwen. “De VIP-patrouille is een tool en zoals altijd moet dat met gezond verstand gebeuren. Onze agenten zullen niet zomaar alle jongeren lastigvallen. Enkel de lastpakken die het verdienen.”

‘Stalkcampagne’

Een stalkcampagne, zo noemt Hangman, een overkoepelend orgaan met onder andere Steunpunt Jeugd en de Vlaamse Jeugdraad, het initiatief. “Deze radicale keuze om jongeren te viseren en te irriteren is onverstandig. Politiemensen die jongeren enerveren, zullen eerder brandjes maken dan blussen.” Ook Uit De Marge vzw en Straathoekwerk Vlaanderen denken er zo over. “Politieoptreden dat jongeren onnodig irriteert; kan leiden tot lastige reacties van jongeren, zoals vandalisme uit frustratie of zelfs regelrechte confrontaties. En dan? Een nog harder politieoptreden? En dan? Escalatie? Wie wordt daar beter van?”

Nicholas Paelinck zegt dat hij kritiek verwachtte op de VIP-aanpak. Maar hij hoopt er ten laatste tegen juli mee te kunnen beginnen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234