Dinsdag 13/04/2021

Verslaafd aan Las Vegas

Bart Vandormael schrijft boek over 100-jarige entertainment capital of the world

@9* DM bolleke tsskop= @9* eind blokje=

Groot, groter, grootst, Las Vegas. De gokstad viert morgen, 15 mei, haar honderdste verjaardag, en schopte het van illustere poel van verderf tot populairste reisbestemming op de aardbol. Maar de honger van de entertainment city of the world is nog niet gestild. Las Vegas is de snelst groeiende stad van de Verenigde Staten, zowel inwoners als toeristen blijven massaal toestromen. Journalist Bart Vandormael schreef een stoomcursus Overleven in Las Vegas. Een handleiding voor een slopende stad die 24 uur op 24, 7 dagen op 7, bruist van leven en waar de gemiddelde bezoeker amper 4 uur per nacht slaapt.

Jeroen Verelst

'Veel mensen haten Las Vegas, vooral mensen die er nog nooit geweest zijn.' Met die vaststelling begint Vandormael zijn boek. De mythe en de magie van de gokstad hadden hem wél meteen in hun greep. En hem niet alleen.

Las Vegas stak in 1999 Mekka voorbij als de populairste bestemming ter wereld. Vorig jaar kreeg de stad 37 miljoen bezoekers te verwerken. Om dat reusachtige aantal te kunnen slikken, telt Vegas 130.000 hotelkamers. Dat zijn er dubbel zoveel als nochtans veel grotere steden als New York of Los Angeles. En dat zijn er ook dubbel zoveel als 15 jaar geleden. Zestien van de 20 grootste hotels op de aardbol staan in Las Vegas. Al dekt de term 'hotel' de lading niet echt, een gemiddeld Vegas-hotel is ongeveer even groot als het gemiddelde Vlaamse dorp. Maar the sky blijft the limit. Nieuwe megalomane vakantieresorts blijven als paddestoelen uit de grond schieten. Las Vegas is de snelst veranderende en de snelst groeiende stad van de Verenigde Staten. 'Het is een cirkelbeweging', legt Vandormael uit. 'De vakantieresorts hebben steeds meer personeel nodig. Dat personeel heeft op zijn beurt dokters, scholen, supermarkten nodig. Daar moeten natuurlijk ook weer mensen werken. Zo komt het dat Las Vegas elke maand 6.000 nieuwe inwoners inschrijft. Elk jaar groeit de stad een mijl en komen er een duizendtal nieuwe straten bij. Dat is geen enkel probleem, er worden gewoon stukken woestijn geannexeerd. Las Vegas breidt zo razendsnel uit dat de autoriteiten om de 6 weken een nieuw stratenplan moeten uittekenen.'

'De woningprijzen zijn de laatste jaren fors gestegen, maar in vergelijking met de rest van de Verenigde Staten is Las Vegas nog altijd spotgoedkoop. Je kan er ook tonnen geld verdienen. Een parkeerwachter rijft jaarlijks zo'n 50.000 dollar binnen. Als je weet dat hij daar in Las Vegas geen cent inkomensbelasting op betaalt, begrijp je dat de stad een constante aantrekkingspool is voor moderne goudzoekers. Wie nergens anders slaagt, ziet Las Vegas als de ultieme redding, de ultieme kans om het te maken in het leven. Het is een allerlaatste toevluchtsoord.'

l Gestart met 19 inwoners

Dat was in 1905 wel even anders. Toen de stad ontstond, telde ze amper 19 inwoners. 'Op de spoorlijn tussen Salt Lake City en Los Angeles was een stopplaats nodig om de treinen te voorzien van brandstof en water. Aan een waterbron in de woestijn van Zuid-Nevada werd dan een nederzetting gebouwd: Las Vegas. 1931 was een cruciaal jaar in de geschiedenis van Las Vegas. In hetzelfde jaar werd het gokken in de stad gelegaliseerd en werd een zeer libertijnse wet goedgekeurd betreffende trouwen en scheiden. 'De plaatselijke bestuurslui geloofden toen rotsvast dat de huwelijken hun stad meer welvaart zouden brengen dan de casino's. Dat merk je aan reclamecampagnes uit die tijd. Na een aantal celebrity weddings kende het aantal huwelijken in Las Vegas een enorme boom. De wet bepaalde ook dat wie 6 weken in Vegas verbleef, zonder probleem kon scheiden. In alle andere staten gold daar een heel dure en tijdrovende procedure voor. Veel koppels trokken naar Las Vegas om hun huwelijk in schoonheid te beëindigen. Samen nog een laatste keer op reis en de scheiding koppelen aan een paar weken non-stop amusement.'

'Jaarlijks trouwen in Las Vegas nog altijd 100.000 koppels, elke vijf minuten wordt ergens in de stad een huwelijk voltrokken. Wat veel mensen niet weten, is dat er twee vormen bestaan: het rechtsgeldige marriage, dat je in het stadhuis moet laten bezegelen, en het officieuze commitment. Dat heeft geen enkele waarde, mensen doen het gewoon om eens voor de grap te trouwen en te feesten. Je kan in Vegas trouwen in alle mogelijke thema's. Al wil je in vrije val uit een vliegtuig springen terwijl een Elvis Presley-imitator je huwelijk bezegelt, alles kan. Je kan het zo gek niet bedenken, of er is ooit al wel een koppeltje op die manier getrouwd.'

l Entertainment capital of the world

Maar het zijn natuurlijk de casino's die de motor waren achter de wonderbaarlijke groei van Las Vegas. 'Elk jaar pompen de gokkers meer geld in de casino's', weet Vandormael. 'In de rest van de Verenigde Staten en ook in Europa verrijzen tegenwoordig steeds meer casino's. Maar verrassend genoeg vormen die absoluut geen bedreiging voor Las Vegas. Voor elk casino dat buiten Nevada de deuren opent, stijgt de omzet van de casino's in Vegas alleen maar verder. Het zijn geen concurrenten, ze bereiden de gokkers alleen maar voor op the real thing.'

In absolute cijfers blijven de opbrengsten van de casino's stijgen, hun aandeel in de totale verdiensten van de hotels daalt. 'De casino's zorgen dezer dagen voor minder dan de helft van de inkomsten van de resorts. De bezoekers spenderen vandaag meer geld aan de shows, de spektakels, het eten en de drank, de speciale attracties. De gehaaide hoteleigenaars hebben jaren geleden ingezien dat er meer nodig was dan gokken en casino's. Ze zijn erin geslaagd de gambling capital of the world om te toveren tot de entertainment capital of the world.'

'Die titel is meer dan verdiend. Je hebt natuurlijk de wondermooie shows. Cirque du Soleil brengt twee keer op een avond, zes dagen per week, zijn show O. De zaal in het poepchique Bellagio-hotel heeft 1.800 zitjes, maar is steevast maanden op voorhand uitverkocht. Op één avond kan je Céline Dion en Elton John zien optreden, maar evengoed hedendaagse iconen als Tiësto of de Red Hot Chili Peppers. Een van mijn grote ontdekkingen is de stand-up comedy. Je ziet in Vegas waanzinnig goede comedians aan het werk, zeker niet alleen de flauwe vedetten die al jarenlang op hun retour zijn. Geheel in de lijn van Vegas zijn ook de pretparkattracties bigger than life. Op het dak van het Stratosphere-hotel, 350 meter boven de begane grond, slingert de Big Shot je nog eens 50 meter de lucht in, om je vervolgens als een baksteen weer te laten vallen.'

Op het culinaire vlak wordt Las Vegas vooral geassocieerd met de meterslange all you can eat-buffets waar de Amerikanen zich volproppen tot ze uit hun shorts of leggings barsten. Maar de stad heeft ook daar een indrukwekkende inhaalbeweging gemaakt. 'Las Vegas is de onbetwiste culinaire hoofdstad van Amerika. Zoals de resorts wereldvedetten uit de showbusiness lokten met hun miljoenen, zwaaiden ze ook met vette cheques om wereldvermaarde chefs naar Las Vegas te halen. De restaurants zijn net als de showspektakels een middel geworden om concurrenten de loef af te steken.'

l De helden van Las Vegas

Vandormael besteedt in zijn geschiedenis van Las Vegas veel aandacht aan de tot de verbeelding sprekende 'helden' die de stad zoveel roem bezorgden. Vegas heeft altijd markante figuren aangetrokken, die hoopten er een fortuin te maken. Zoals de ondertitel van het boek - 100 wrede jaren - al aangeeft, hebben velen het avontuur compleet berooid of zelfs dood moeten opgeven. Slechts een paar geniale durvers hebben zich onsterfelijk gemaakt. Zoals Ben Bugsy Siegel. De charismatische en meedogenloze maffiagangster maakte in 1946 furore met Flamingo, nog altijd het meest legendarische vakantieresort op de Strip. Flamingo zette meteen de standaard voor alle andere hotels, en luidde de geboorte in van het moderne Las Vegas. Siegel genoot niet lang van het succes van Flamingo. Amper een halfjaar na de opening werd de gangster doorzeefd met kogels.

De volgende 20 jaar hield de maffia de touwtjes strak in handen in Las Vegas. 'Vreemd genoeg hebben de oude inwoners nog altijd heimwee naar die tijd', stelde Vandormael vast. 'Ze weten wel dat er in die jaren heel wat dingen gebeurden die het daglicht niet mochten zien, maar de gewone man had daar weinig last van. De maffia bouwde scholen en ziekenhuizen, en investeerde onnoemelijk veel geld in Las Vegas. Je mag zeggen wat je wilt, maar de boys zorgden voor hun inwoners.'

Het was Howard 'The Aviator' Hughes die eind jaren '60 de maffia buitenkegelde en Las Vegas veroverde. Hij verbleef er amper vier jaar, maar veranderde het aanzien van de stad voorgoed. Miljardair Hughes bezorgde Las Vegas geloofwaardigheid. De meest succesvolle zakenman van het land maakte definitief komaf met het slechte imago van Vegas en haalde het gokken uit het verdomhoekje.

l Slapen is een nederlaag

De tips die Vandormael meegeeft om Las Vegas te overleven, zijn geen overbodige luxe. Want een Vegas-tripje is slopend. Meer nog dan New York is Vegas de échte city that never sleeps. 'Uit een onderzoek is gebleken dat de gemiddelde bezoeker amper 4 uur per nacht in zijn hotelkamer doorbrengt. Er is zoveel te beleven in Las Vegas dat het echt aanvoelt als een nederlaag als je uiteindelijk doodmoe je bed opzoekt. Je hoeft immers absoluut niet te slapen. Alles is 24 uur op 24, 7 dagen op 7 open. Je kan om 7 uur 's ochtends een biefstuk bestellen en je kan om acht uur 's avonds ontbijten.'

Vandormael maakt brandhout van een aantal hardnekkige misverstanden. Zo hoeft een reisje naar Las Vegas absoluut niet duur uit te vallen. 'Je kan héél veel geld opdoen in Las Vegas. Om te beginnen in de casino's, ik heb mensen in één beurt 30 jetons van 100 dollar zien inzetten, met een nonchalance alsof ze een kop koffie bestelden. Als je in het Bellagio of in het Wynn Las Vegas logeert, ben je een smak geld kwijt. En sommige van de shows op de Strip zijn peperduur, voor O betaal je minstens 93 dollar.'

'Maar als je een beetje op je budget let, kan een Vegas-trip ook heel goedkoop zijn. Veel hotels hebben geregeld special promotions. Ik heb al in het Luxor geslapen voor 70 dollar per nacht. In een gelijkaardig hotel betaal je in een andere stad minstens het dubbele. In het casino is het de kunst om op voorhand te bepalen voor hoeveel geld je gaat spelen. Laat je hoofd niet op hol brengen door je buur die veel meer dollars inzet of een mooie winst binnenrijft. Als je één keer je budget overschrijdt, al is het maar met 10 dollar, verdwijnt de schroom. Zo kan een avondje gokken wel eens heel slecht aflopen.'

Het boek helpt niet alleen toeristen heelhuids uit Las Vegas terug te keren, het helpt ook de inwoners van Las Vegas, Las Vegans genoemd, in hun overlevingsstrijd. Want nergens liggen genot en gevaar zó dicht bij elkaar, nergens is de grens tussen geluk en miserie zó flinterdun. 'De inwoners betalen een hoge prijs voor de welvaart die de stad hen bracht. Tegenover de imposante groeicijfers staat ook de trieste eerste plaats in de Amerikaanse statistieken wat betreft het aantal zelfmoorden en het alcoholverbruik. In elke straat spelen zich familiedrama's af. Mensen die hun hele hebben en houden verspelen achter de gokmachines. Net als bij de toeristen is het ook voor de Las Vegans de kunst om uit de greep van de casino's te blijven.'

Ten slotte vormde het schrijven van zijn boek ook voor Vandormael zelf een manier om Las Vegas te overleven. 'Het boek heeft mij een alibi gegeven om onverantwoord vaak naar mijn favoriete stad te reizen. Het had soms iets dwangmatigs, nog eens naar Vegas, en nog eens, en nog eens. Ik moest al dat gereis een bestemming kunnen geven vooraleer het zielig begon te worden. Het honderdjarig bestaan van de stad was een geschenk uit de hemel. Zonder dat alibi zou ik ziek geworden zijn van schaamte.' n

INFO

Overleven in Las Vegas. 100 wrede en wonderbaarlijke jaren is uitgegeven bij Roularta Books. Bart Vandormael organiseert ook Vegas-reizen voor bedrijven, meer info op www.vegas100.com.

Een Wynn-Wynn-situatie

Als er één man in aanmerking komt als troonopvolger van de legendarische Vegas-helden is het volgens Vandormael wel Steve Wynn. De excentrieke miljardair heeft in de beste Vegas-traditie een geniale neus voor marketing en hij bracht als geen ander het motto 'no guts, no glory' in de praktijk. 'Wynn is een echte visionair. Toen Las Vegas in de jaren '80 in een diepe crisis verzeild was geraakt, pakte Wynn uit met het resort Mirage. Iedereen verklaarde hem gek, het gigantische hotel had zoveel gekost dat Wynn 1 miljoen dollar per dag moest binnenhalen om uit de kosten te geraken. Hij gaf zijn concurrenten een enorme uppercut, na een maand draaide hij al een omzet van 40 miljoen dollar.'

Wynn herhaalde de huzarenklus met de bouw van Bellagio, veruit het meest luxueuze resort in Las Vegas. Hij wilde het mooiste hotel ter wereld optrekken. De muren zijn bekleed met marmer, in de galerij van het hotel prijken schilderijen van Picasso en Rubens. Maar Wynn wilde nóg meer. 'Vorige week is Wynn Las Vegas opengegaan. Met een prijskaartje van 2,7 miljard dollar het duurste hotel aller tijden. Alleen al de zaal waar binnenkort de nieuwste show van Cirque du Soleil in première gaat, heeft 100 miljoen dollar gekost. Een waanzinnige onderneming, maar bij Wynn lukt alles.'

'Steve Wynn is wel een uitzondering. De resorts zijn allemaal in handen van een paar grote groepen, die anonieme monsterbedrijven besturen de stad. In mijn gesprekken met de inwoners van Las Vegas kwam geregeld terug dat ze die evolutie maar niets vinden. Het droeg bij tot de charme om de big shots met veel machtsvertoon door hun casino te zien wandelen of omringd door vrouwelijk schoon aan hun vaste tafel te zien gokken. Ook de mythische sterren als Liberace of Frank Sinatra, die vereenzelvigd werden met Las Vegas, zijn stilaan allemaal uitgestorven. Siegfried en Roy waren de laatste iconen, maar ze treden niet meer op sinds Roy in 2003 door een van zijn tijgers in de hals gebeten werd.'

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234