Donderdag 18/08/2022

NieuwsECB

Verrassing in Frankfurt: amper week na rentebesluit komt ECB alweer in spoed samen

De Europese Centrale Bank in Frankfurt. Beeld Getty Images
De Europese Centrale Bank in Frankfurt.Beeld Getty Images

Verrassing in Frankfurt: amper een week na het jongste rentebesluit zitten de beleidsmakers alweer samen. Er zijn zorgen over de oplopende renteverschillen in de eurozone.

Daan Ballegeer

De ECB-bestuurders zullen vandaag in een ad hoc-vergadering ‘de huidige marktomstandigheden bespreken’. Dat is losjes te vertalen als ‘het smeult in Italië, en we bekijken nu alle mogelijke bluswerken’.

Het verschil in rente tussen Duitse en Italiaanse overheidsobligaties met een looptijd van tien jaar is de afgelopen week flink opgelopen. Bunds gelden als het meest kredietwaardige schuldpapier in de eurozone, terwijl Italië vanwege zijn grote overheidsschuld voor beleggers een zorgenkind is. De Italiaanse tienjaarsrente is deze week voor het eerst sinds 2014 gestegen tot boven de 4 procent. In Duitsland is dat 1,7 procent.

Dit renteverschil, de zogeheten spread, wijst erop dat beleggers er niet van overtuigd zijn dat de ECB de rente kan verhogen voor de gehele economie in de eurozone, zonder daarmee eurolanden met grote overheidsschulden in de problemen te brengen. Dinsdag gaf het invloedrijke Duitse directielid Isabel Schnabel aan dat de ECB rentestijgingen die ‘niet fundamenteel verantwoord zijn’ niet zou tolereren.

De ECB zit op een traject om in juli de rente voor het eerst in elf jaar te verhogen, met 25 basispunten, gevolgd door een tweede en waarschijnlijk nog forsere renteverhoging in september. Ook dan nog komt de beleidsrente van de ECB amper boven het nulpunt uit. Maar financiële markten kijken vooruit, en zien aan de horizon nog meer renteverhogingen om de torenhoge inflatie in de eurozone te onderdrukken. In het zog daarvan stijgen nu al de rentes op schuldpapier van overheden.

Zelfvervullende voorspelling

Dat die in Italië sneller oploopt dan in Duitsland, heeft te maken met de risicopremie die beleggers eisen om geld aan Rome te lenen. Het risico op wanbetaling is er nu eenmaal groter, wat tot een zelfvervullende voorspelling kan leiden als de angst ontspoort.

Een herkenbare dreiging voor de beleidsmakers in Frankfurt. Ook tijdens de eurocrisis speelde dit. Toen goot de ECB olie op de golven met de belofte van toenmalige president Mario Draghi om te doen wat nodig was (‘whatever it takes’) om de eurozone bij elkaar te houden. Er kwam een monetaire bazooka op tafel, en de speculatie tegen de zwakke eurolanden hield op. Niemand wil vechten tegen een centrale bank die alles in de strijd gooit.

Er is speculatie dat de ECB nu alweer een speciaal opkoopprogramma in de steigers moet zetten om beleggers te overtuigen dat ze de renteverschillen niet te groot zal laten worden. Toen Draghi dat in 2012 deed, was zijn overtuigingskracht zo groot dat er met dat specifieke noodprogramma uiteindelijk nooit één euro staatspapier is gekocht.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234