Maandag 28/09/2020

Deradicalisering

Verplicht op de schoolbanken: strijd tegen extremisme

Beeld thinkstock

Onderwijsminister Hilde Crevits (CD&V) wil jongeren na de aanslagen in Parijs en Brussel weerbaarder maken voor extremistische propaganda. Zo zullen competenties zoals 'kritisch leren omgaan met het internet' in die zin aangescherpt worden in de eindtermen. Enkele scholen zullen alvast een concreet leerpakket uittesten.

Veertig leraren en lerarenopleiders in Vlaanderen gaan een zogenaamd competentiekader gebruiken dat leerlingen democratische waarden zoals vrijheid, verdraagzaamheid en non-discriminatie moet bijbrengen. Dit initiatief maakt deel uit van een Europees proefproject in twaalf landen, waaronder ook Noorwegen, Portugal, Roemenië en Tsjechië.

Bedoeling is onder andere om jongeren kritisch te leren omgaan met media en het internet en hen op die manier weerbaarder te maken voor extremistische propaganda. Allemaal zaken die nu niet of te vaag in de eindtermen staan. Voorts moeten leerlingen bepaalde waarden aanleren, zoals respect voor mensenrechten, culturele diversiteit en de rechtstaat.

Crevits wil deze methode toepassen in het hele Vlaamse onderwijs. Ze begint daarover gesprekken met de Vlaamse Onderwijsraad (VLOR). Het project zal als inspiratie dienen voor de actualisatie van de eindtermen.

Op dit moment wordt nog besproken of de nieuwe competenties in één, nieuw vak gegoten zullen worden. "Kritisch leren omgaan met media kan bijvoorbeeld in computerlessen of in het vak geschiedenis", zei minister Crevits vanmorgen in 'De ochtend' op Radio 1. "Maar we moeten ook nadenken over een vak burgerschap. Het is belangrijk dat elke leerling de democratische waarden goed leert kennen, kritisch met media leert omgaan en een eigen mening leert vormen. Dat kan misschien in één vak, maar het kan ook over verschillende vakken heen."

• Jongeren moeten waarden zoals vrijheid en verdraagzaamheid respecteren
• Minister Crevits vindt dat deze competenties in eindtermen thuishoren
• Aanslagen in Brussel en Parijs zijn directe aanleiding voor proefproject

Slachtoffers eren

Het nieuwe competentiekader rond burgerschap is ontwikkeld door 1.200 leraars en experten en wordt besproken op de Conferentie van Onderwijsministers van de Raad van Europa die vandaag en morgen plaatsvindt in Brussel.

De Onderwijsconferentie moest normaal pas volgend jaar doorgaan, maar werd omwille van de aanslagen in Parijs een jaar vervroegd. "We staan voor uitdagende tijden en meer dan ooit willen we jongeren weerbaar maken, met een brede blik op onze samenleving", zegt Crevits. "Het is belangrijk dat we onze jeugd waarden rond democratie en burgerschap meegeven. We moeten onze verantwoordelijkheid nemen in dit delicate debat: dat is het minste wat we als onderwijsministers kunnen doen om de slachtoffers van gewelddadig extremisme en hun naasten te eren. Dit is een opdracht van de hele samenleving, maar zeker ook voor het onderwijs."

Open Vld-onderwijsexpert Ann Brusseel is "groot voorstander" van dit idee, maar vindt dat het nog niet ver genoeg gaat. "Het mag niet bij een proefproject en de eindtermen blijven. We moeten ook zwaar inzetten op de lerarenopleiding. Leraars, en zeker die in de grootsteden, moeten tijdens hun opleiding alle kennis meekrijgen over hoe zij die moeilijke discussies over burgerschap met hun leerlingen tot een goed eind kunnen brengen."

N-VA-onderwijsexpert Koen Daniëls zegt dat dit idee zeker bespreekbaar is, maar heeft reserves. "Ja, het is een goed idee om openheid en diversiteit op te nemen in de eindtermen, maar tegelijk moeten we duidelijk maken dat we op onze normen en waarden geen millimeter toegeven. In die zin moeten we met zulke eindtermen duidelijk de achtergrond meegeven van onze beginselen: de Verlichting, de scheiding van kerk en staat, gelijkheid tussen man en vrouw..."

De progressieve Gentse imam Brahim Laytouss vindt dit voorstel een goede aanzet, maar voegt er meteen aan toe dat Crevits te weinig aandacht schenkt aan de vernieuwing van de lessen islam. Laytouss stelt voor "dat de Vlaamse overheid zelf instaat voor het onderricht van een gematigde islam die wordt ingepast in het Europa van de 21ste eeuw".

Onderwijsminister Hilde Crevits krijgt lof omdat ze radicalisering wil tegengaan met burgerschapscursussen in het onderwijs. Maar is ze snel en doortastend genoeg? Lees er meer over in de pluszone van De Morgen.

Meer over

Nu belangrijker dan ooit: steun kwaliteitsjournalistiek.

Neem een abonnement op De Morgen


Op alle artikelen, foto's en video's op demorgen.be rust auteursrecht. Deeplinken kan, maar dan zonder dat onze content in een nieuw frame op uw website verschijnt. Graag enkel de titel van onze website en de titel van het artikel vermelden in de link. Indien u teksten, foto's of video's op een andere manier wenst over te nemen, mail dan naar info@demorgen.be.
DPG Media nv – Mediaplein 1, 2018 Antwerpen – RPR Antwerpen nr. 0432.306.234